Đồng bào Thái náo nức phục dựng Lễ hội Xỏ Nặm Phạ
Ngày 20/9, xã Châu Lộc trang trọng tổ chức Trình diễn Phục dựng Páng Xỏ Nặm Phạ - của đồng bào dân tộc Thái năm 2026.
Tới dự buổi lễ có đồng chí Trịnh Ngọc Chung - Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam, Bộ Văn hóa, Thể thao & Du lịch, lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch Nghệ An, đại diện lãnh đạo Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ xã Châu Lộc cùng đông đảo nhân dân và du khách thập phương.
Lễ hội “Xỏ Nặm Phạ” là một phong tục truyền thống giàu giá trị văn hóa của đồng bào dân tộc Thái ở miền Tây Nghệ An, trong đó có cộng đồng người Thái tại xã Châu Lộc. “Xỏ Nặm Phạ” được hiểu là “xin nước trời”, trong đó “nặm” là nước, “phạ” là trời.
Theo tư liệu về tục Cầu mưa của người Thái ở vùng Châu Lộc, phong tục này có tính cộng đồng rất cao. Người già, người trẻ, nam giới, nữ giới cùng tập hợp thành đoàn, đi từ nhà này đến nhà khác trong bản và cất lên những bài đồng dao cầu mưa bằng tiếng Thái. Mỗi gia đình đều trở thành một phần của không gian thực hành văn hóa, cùng chia sẻ ước vọng về cuộc sống tốt đẹp cho gia đình và bản làng.
Ngày 10 tháng 7 năm 2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 1647/QĐ-BVHTTDL về Kế hoạch tổ chức bảo tồn lễ hội truyền thống tại tỉnh Nghệ An, khai thác, xây dựng sản phẩm phục vụ phát triển du lịch. Trong đó xã Châu Lộc vinh dự được lựa chọn để phục dựng, bảo tồn lễ hội Xỏ Nặm Phạ. Đây là niềm vinh dự, niềm vui vô cùng to lớn dành cho cán bộ, đảng viên và nhân dân xã Châu Lộc.
Sau hơn 1 tháng triển khai, tổ chức phục dựng. Toàn bộ chương trình phần lễ và phần hội đã được hoàn thành với sự góp sức của các chuyên gia, nghệ nhân, các cụ cao niên, các thầy mo, những người am hiểu, tâm huyết, huy động gần 300 người con xã Châu Lộc cùng chung sức tái hiện lại Páng xỏ nặm phạ - lễ hội cầu mưa xã Châu Lộc.
Lễ hội Cầu mưa Xỏ Nặm Phạ mang nhiều giá trị về văn hóa, tinh thần và nhân văn sâu sắc. Trước hết, lễ hội thể hiện khát vọng sống và ước vọng về cuộc sống no đủ của người Thái. Qua những lời hát cầu mưa, cộng đồng mong muốn có nguồn nước để sản xuất, ruộng đồng được tưới mát, lúa ngô và hoa màu phát triển, vật nuôi sinh sôi, gia đình sung túc và bản làng bình yên.
Lễ hội còn thể hiện mối quan hệ hài hòa giữa con người với thiên nhiên. Người Thái nhận thức sâu sắc vai trò của trời, đất, nguồn nước và thời tiết đối với đời sống; qua đó thể hiện sự tôn trọng thiên nhiên và mong muốn con người cùng chung sống hài hòa với môi trường.
Việc tổ chức Lễ hội Xỏ Nặm Phạ năm 2026 là sự tiếp nối mạch nguồn văn hóa truyền thống, góp phần đưa những giá trị tốt đẹp của cộng đồng người Thái từ ký ức của các thế hệ đi trước trở lại với đời sống đương đại; để văn hóa truyền thống thực sự trở thành niềm tự hào, sức mạnh đoàn kết và động lực phát triển của cộng đồng.