9 cách tránh bẫy lừa đảo khi mua sắm trực tuyến

Mua sắm trực tuyến ngày càng phổ biến nhưng cũng trở thành mảnh đất màu mỡ cho tội phạm mạng.

Theo một báo cáo gần đây của tập đoàn công nghệ thanh toán Visa (Mỹ), kẻ gian đang tận dụng các công cụ AI giá rẻ để sao chép giao diện những website quen thuộc, sau đó đánh cắp thông tin thẻ tín dụng hoặc thẻ ghi nợ của người mua.

Để hạn chế nguy cơ trở thành nạn nhân, người dùng có thể áp dụng một số nguyên tắc đơn giản dưới đây.

1. Chỉ mua hàng từ website uy tín

Đừng vội tin vào những website xuất hiện đầu tiên trên công cụ tìm kiếm, bởi kết quả tìm kiếm có thể bị thao túng hoặc dẫn người dùng tới các trang chứa mã độc.

Trước khi mua hàng từ một nhà bán lẻ chưa từng sử dụng, hãy tìm các đánh giá độc lập và kiểm tra kỹ tên miền. Những lỗi chính tả bất thường, tên miền đáng ngờ hoặc chương trình khuyến mãi quá hấp dẫn đều là dấu hiệu cần cảnh giác.

2. Kiểm tra địa chỉ website

Trước khi nhập thông tin thanh toán, hãy kiểm tra địa chỉ website và bảo đảm trang sử dụng địa chỉ bảo mật HTTPS. Đây là dấu hiệu cho thấy kết nối giữa thiết bị và website được mã hóa.

Tuy nhiên, cần nhớ rằng HTTPS không đồng nghĩa với việc website chắc chắn là hợp pháp. Website lừa đảo cũng có thể sử dụng chứng chỉ bảo mật. Vì vậy, đây chỉ nên được xem là một lớp kiểm tra bổ sung.

3. Tìm hiểu kỹ người bán

Hãy kiểm tra tên doanh nghiệp, địa chỉ, số điện thoại và các đánh giá của khách hàng trước khi cung cấp thông tin thanh toán.

Đừng quá tin vào những website chỉ có hàng loạt đánh giá tích cực, bởi phản hồi giả có thể được tạo ra để đánh lừa người mua. Nếu có thể, hãy liên hệ trực tiếp với người bán để xác nhận chính sách đổi trả và phương thức xử lý khi đơn hàng gặp vấn đề.

4. Hạn chế chia sẻ thông tin cá nhân

Một website bán hàng không cần biết mọi thông tin về bạn. Chỉ cung cấp những dữ liệu thực sự cần thiết để hoàn tất giao dịch.

Ngày sinh, tên đệm, số giấy tờ tùy thân hoặc những thông tin cá nhân không liên quan có thể trở thành dữ liệu quý giá đối với kẻ trộm danh tính. Càng ít thông tin bị lộ, nguy cơ bị lợi dụng càng thấp.

5. Hạn chế dùng thẻ ghi nợ

Thẻ ghi nợ được liên kết trực tiếp với tài khoản ngân hàng, vì vậy nếu thông tin bị đánh cắp, kẻ gian có thể tiếp cận tiền trong tài khoản.

Khi mua sắm trực tuyến, thẻ tín dụng hoặc các phương thức thanh toán có cơ chế bảo vệ người dùng thường là lựa chọn an toàn hơn. Một số ngân hàng còn cung cấp số thẻ ảo hoặc số thẻ dùng một lần cho giao dịch trực tuyến.

Đồng thời, hãy thường xuyên kiểm tra sao kê. Nếu phát hiện giao dịch bất thường, cần liên hệ ngay với ngân hàng hoặc tổ chức phát hành thẻ.

6. Cảnh giác với thẻ quà tặng

Thẻ quà tặng cũng là mục tiêu của nhiều trò gian lận. Không nên mua thẻ từ những nguồn không rõ ràng hoặc các dịch vụ trao đổi thiếu uy tín.

Lựa chọn an toàn hơn là mua trực tiếp từ nhà bán lẻ hoặc sử dụng thẻ điện tử do chính nhà bán hàng phát hành.

7. Đừng tùy tiện nhấp vào quảng cáo

Quảng cáo trực tuyến có thể dẫn người dùng tới website giả mạo, trang chứa mã độc hoặc các chương trình lừa đảo. Đặc biệt, cần cảnh giác với những quảng cáo sử dụng hình ảnh người nổi tiếng để quảng bá sản phẩm hoặc hứa hẹn những món quà bất thường.

Công nghệ deepfake đang khiến hình thức lừa đảo này trở nên thuyết phục hơn. Người dùng nên kiểm tra nguồn thông tin thay vì tin ngay vào hình ảnh hoặc video xuất hiện trên mạng xã hội.

Một trình chặn quảng cáo uy tín có thể giúp hạn chế quảng cáo độc hại và các công cụ theo dõi. Bên cạnh đó, hãy duy trì phần mềm bảo mật và hệ điều hành ở phiên bản mới nhất.

8. Tăng cường bảo vệ tài khoản

Trình quản lý mật khẩu giúp tạo và lưu trữ các mật khẩu mạnh, duy nhất cho từng tài khoản. Quan trọng hơn, hãy bật xác thực đa yếu tố (MFA) bất cứ khi nào dịch vụ hỗ trợ.

Các công cụ bảo mật chỉ phát huy hiệu quả khi được cập nhật thường xuyên. Những mối đe dọa mới xuất hiện liên tục, vì vậy việc sử dụng phần mềm cũ có thể khiến thiết bị dễ bị tấn công.

9. Nếu bị lừa, hãy báo cáo vụ việc

Trở thành nạn nhân của lừa đảo trực tuyến không phải điều đáng xấu hổ. Điều quan trọng là nhanh chóng xử lý hậu quả và báo cáo vụ việc.

Nếu phát hiện giao dịch gian lận, hãy liên hệ với ngân hàng hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán. Đồng thời, báo cáo website, người bán hoặc tài khoản lừa đảo cho nền tảng liên quan và cơ quan chức năng để hạn chế nguy cơ những người khác tiếp tục trở thành nạn nhân.

Tóm lại, không có một biện pháp nào có thể loại bỏ hoàn toàn rủi ro khi mua sắm trực tuyến. Tuy nhiên, việc kiểm tra kỹ website, hạn chế chia sẻ dữ liệu cá nhân, sử dụng phương thức thanh toán an toàn và bật MFA có thể giảm đáng kể nguy cơ bị đánh cắp thông tin.

Đặc biệt, trong thời đại AI, người dùng không nên đánh giá một website chỉ dựa vào giao diện chuyên nghiệp. Một trang web trông giống hệt thương hiệu quen thuộc vẫn có thể là cái bẫy được tạo ra để lấy tiền hoặc thông tin cá nhân./.