Tháng 3/2026: Nhiều luật, nghị định quan trọng chính thức có hiệu lực
Từ ngày 1/3/2026, hàng loạt luật, nghị định, thông tư mới bắt đầu được thi hành, tác động trực tiếp đến lĩnh vực đầu tư, công nghệ, tài chính - ngân hàng, an sinh xã hội, quản lý bất động sản và hoạt động của quỹ xã hội, từ thiện.
* Luật Trí tuệ nhân tạo chính thức có hiệu lực
Từ ngày 1/3/2026, Luật Trí tuệ nhân tạo năm 2025 bắt đầu được thi hành. Luật xác định rõ nguyên tắc phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo phải lấy con người làm trung tâm, bảo đảm quyền con người, quyền công dân, quyền riêng tư và an ninh quốc gia.
Luật cũng yêu cầu người vận hành hệ thống AI phải duy trì quyền kiểm soát và có khả năng can thiệp vào các quyết định của hệ thống; đồng thời nghiêm cấm việc sử dụng AI để lừa dối, thao túng, gây phương hại đến tổ chức, cá nhân và xã hội.
* Giảm ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện
Luật Đầu tư năm 2025 có hiệu lực từ ngày 1/3/2026 đã sửa đổi, cắt giảm một số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Trong đó có các lĩnh vực như dịch vụ làm thủ tục về thuế, hải quan; dịch vụ cho thuê lại lao động… nhằm tạo môi trường đầu tư thông thoáng hơn .
* Doanh nghiệp được tạm dừng đóng quỹ hưu trí khi phục hồi
Theo quy định mới của Luật Phục hồi, phá sản năm 2025, kể từ thời điểm tòa án thụ lý đơn yêu cầu mở thủ tục phục hồi hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp, hợp tác xã được tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất trong thời gian tối đa 12 tháng. Quy định này nhằm hỗ trợ đơn vị vượt qua giai đoạn khó khăn.
* Điều chỉnh lương cơ sở, lương hưu và trợ cấp
Trong tháng 3/2026, việc điều chỉnh lương cơ sở và các khoản trợ cấp an sinh xã hội tiếp tục được triển khai theo lộ trình. Bao gồm lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp ưu đãi người có công, góp phần bảo đảm đời sống cho người hưởng chính sách.
* Mỗi bất động sản có mã định danh điện tử
Từ 1/3/2026, Nghị định về hệ thống thông tin nhà ở và thị trường bất động sản quy định mỗi căn nhà, căn hộ chung cư, bất động sản trong dự án phải được cấp một mã định danh điện tử riêng. Việc gắn mã định danh được thực hiện đồng thời với thông báo đủ điều kiện bán, cho thuê mua nhà ở hình thành trong tương lai.
* Siết quản lý tài khoản thanh toán của hộ kinh doanh
Theo Thông tư 25/2025/TT-NHNN, từ 1/3/2026, tên tài khoản thanh toán của doanh nghiệp, hộ kinh doanh phải phù hợp với tên đã đăng ký trong giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Quy định này nhằm tăng tính minh bạch trong hoạt động giao dịch.
* Tăng cường an toàn ứng dụng ngân hàng
Thông tư 77/2025/TT-NHNN yêu cầu các ứng dụng ngân hàng phải tự động dừng hoạt động nếu phát hiện thiết bị bị can thiệp trái phép như bẻ khóa, chạy giả lập hoặc cài đặt công cụ can thiệp hệ thống. Đây là giải pháp tăng cường bảo mật, phòng ngừa rủi ro công nghệ cao.
* Quỹ xã hội, từ thiện phải công khai tài chính
Theo Nghị định 03/2026/NĐ-CP, từ 1/3/2026, quỹ xã hội, quỹ từ thiện phải công khai tài sản, nguồn thu, kết quả sử dụng tài sản hằng năm trước ngày 31/3. Hoạt động tài trợ phải đúng mục đích ghi trong điều lệ quỹ, trừ trường hợp tham gia khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh theo quy định.
Nhìn tổng thể, các chính sách có hiệu lực từ tháng 3/2026 tập trung vào ba trục chính: hoàn thiện khung pháp lý cho công nghệ mới; tạo thuận lợi cho đầu tư, kinh doanh; và tăng cường minh bạch, kỷ cương trong quản lý tài chính - xã hội. Đây là bước điều chỉnh quan trọng trong tiến trình hoàn thiện hệ thống pháp luật và thúc đẩy quản trị hiện đại.
