Trung Quốc cấm bán xe dưới giá vốn: Chấm dứt cuộc chiến "cắt máu" giành thị phần

Theo tờ SCMP, chính phủ Trung Quốc đã chính thức ban hành lệnh cấm các nhà sản xuất ô tô bán xe mới với mức giá thấp hơn chi phí sản xuất, bao gồm cả các hình thức giảm giá và trợ cấp. Đây được xem là động thái quyết liệt nhằm dập tắt cuộc chiến giá cả dai dẳng, vốn đang bào mòn lợi nhuận của hầu hết các doanh nghiệp trong ngành.

Quy định mới về quản lý giá và rủi ro pháp lý

Trong bản “hướng dẫn về giá cả” được công bố ngày 12/2, Cục Quản lý Thị trường Nhà nước (SAMR) đã liệt kê một loạt chiến thuật dẫn đến việc định giá dưới giá thành đối với xe mới. Cơ quan này cảnh báo các nhà sản xuất ô tô áp dụng bất kỳ phương thức nào trong số này đều sẽ phải đối mặt với rủi ro pháp lý nghiêm trọng.

Theo các yêu cầu mới có hiệu lực ngay lập tức, các hãng xe bị cấm bán các phiên bản nâng cấp với giá tương đương mẫu xe cấp thấp hơn. Đồng thời, doanh nghiệp không được phép đưa ra bất kỳ khoản giảm giá hoặc trợ cấp nào khiến giá ròng thực tế thấp hơn giá thành sản xuất. Các biện pháp này vốn được sử dụng rộng rãi như một giải pháp thay thế cho việc giảm giá trực tiếp trong năm 2024.

Tác động đến tâm lý người tiêu dùng và chính sách thuế

Zhao Zhen, giám đốc bán hàng tại đại lý Wan Zhuo Auto ở Thượng Hải, nhận định các hướng dẫn mới có thể làm giảm nhu cầu mua xe trong ngắn hạn. Nguyên nhân là do lượng xe giao hàng dự kiến giảm khi các ưu đãi thuế bán hàng dần bị loại bỏ. Hiện tại, người mua xe điện vốn được miễn 10% thuế mua hàng vào năm ngoái, nay phải chịu mức thuế 5%. Lộ trình đến năm 2028, mức thuế này sẽ trở lại ngưỡng 10% thông thường.

Nhiều khách hàng từng kỳ vọng các thương hiệu lớn sẽ giảm giá mạnh vào năm 2026 để bù đắp cho sự sụt giảm hỗ trợ từ chính phủ. Tuy nhiên, trước sự kiểm soát chặt chẽ từ cơ quan quản lý, không ít người tiêu dùng có thể sẽ hủy bỏ kế hoạch mua hoặc chuyển sang các mẫu xe giá rẻ hơn ở thời điểm hiện tại.

Kiểm soát cạnh tranh không lành mạnh

SAMR cũng chỉ thị các nhà sản xuất không được đưa ra các mức chiết khấu số lượng lớn nhằm che giấu việc giảm giá hoặc vận chuyển thêm xe mà không có hóa đơn tương ứng. Cơ quan quản lý lên án việc sử dụng giá dưới giá thành như một công cụ để loại bỏ đối thủ hoặc giành thị phần bất hợp lý. Dù vậy, các đợt bán thanh lý tiêu chuẩn đối với xe tồn kho vẫn được miễn trừ khỏi các quy định này.

Bức tranh tài chính của ngành ô tô Trung Quốc

Theo Hiệp hội Xe hơi chở khách Trung Quốc, giá xe trung bình tại thị trường này năm ngoái ở mức 170.000 nhân dân tệ (khoảng 24.615 USD), giảm 7% so với năm trước đó. Đáng chú ý, đây là lần giảm đầu tiên sau 6 năm tăng liên tiếp kể từ năm 2019.

Ngay cả BYD, nhà sản xuất xe điện lớn nhất Trung Quốc, cũng ghi nhận lợi nhuận ròng giảm 32,6% trong quý III. Áp lực cạnh tranh còn lan rộng đến chuỗi cung ứng khi các hãng xe kéo dài chu kỳ thanh toán cho nhà cung cấp. Sau nỗ lực cải thiện từ chính phủ, thời gian thanh toán trung bình hiện đã rút ngắn xuống còn 54 ngày đối với 17 nhà lắp ráp lớn.

Phản ứng trước thông tin này, cổ phiếu của các nhà sản xuất xe điện niêm yết tại Hồng Kông đã đồng loạt sụt giảm vào ngày 13/2, trong đó Li Auto ghi nhận mức giảm 2,2%.