Trung Quốc thử UAV cảm tử Loong M9, Mỹ bắn Stinger từ M-SHORAD

Tin vũ khí nổi bật: Trung Quốc thử nghiệm UAV cảm tử Loong M9 theo phong cách Shahed, Lục quân Mỹ lần đầu phóng Stinger thật từ hệ thống M-SHORAD trong huấn luyện, trong khi phía Ukraine cho biết Nga gắn tên lửa không đối không R-60 lên UAV Geran-2.

Trung Quốc thử UAV cảm tử Loong M9: thông số và mục tiêu sử dụng

Theo OSINTWarfare (2.12), Trung Quốc đang thử nghiệm Loong M9, một UAV tự sát mang triết lý thiết kế giống Shahed-136 của Iran. M9 mở rộng danh sách các mẫu UAV phong cách Shahed do Trung Quốc nghiên cứu như ASN-301, DFX-50, DFX-100, Feilong-300D, PD2900 và Sunflower-200.

Loong M9 do Loong UAV giới thiệu, thuộc nhóm UAV hạng nặng dùng động cơ xăng, cánh tam giác, có thể trinh sát, tấn công, yểm trợ chiến thuật hoặc làm mục tiêu bay. Máy bay phóng bằng bệ có hỗ trợ tên lửa; khung sợi carbon giảm khối lượng; khoang tải bên trong mang tới 50 kg phù hợp lắp đầu đạn/cảm biến; thùng nhiên liệu 108 lít cho tầm bay tối đa 1.620 km. Hệ dẫn đường gồm cảm biến quang học, chế độ bám mục tiêu bằng camera và khả năng duy trì hoạt động trong điều kiện gây nhiễu.

• Kích thước/trọng lượng: sải cánh 2,5 m; dài 3,5 m; rỗng 62,5 kg; cất cánh tối đa 200 kg.
• Hiệu năng: hành trình ~190 km/h; tối đa 220 km/h; bay 8–9 giờ; trần bay ~4.500 m.
• Điều kiện hoạt động: chịu gió cấp 7; nhiệt độ -25°C đến 60°C.

Về triết lý, Loong M9 được đánh giá tương đồng Shahed-136: thiết kế đơn giản, chi phí thấp, tầm xa, phù hợp triển khai số lượng lớn nhằm tấn công sâu và bào mòn phòng không đối phương. Sự phổ biến của mô hình Shahed thúc đẩy nhiều nước, trong đó có Trung Quốc, phát triển các mẫu tương tự phục vụ tác chiến và huấn luyện phòng không.

Mỹ bắn thử Stinger từ M-SHORAD: ý nghĩa với phòng không tầm gần

Lục quân Mỹ vừa thực hiện vụ phóng Stinger thật đầu tiên từ hệ thống phòng không cơ động Stryker M-SHORAD tại Trung tâm Quốc gia (NTC) ở Fort Irwin, California. Sự kiện diễn ra tháng 10.2025, công bố ngày 28.11, đánh dấu bước tiến trong đưa M-SHORAD vào quy trình tác chiến thường xuyên.

Trong bài bắn, kíp xe thuộc Tiểu đoàn 4, Trung đoàn Phòng không 60 phóng FIM-92 Stinger tiêu diệt mục tiêu bay mô phỏng UAV Outlaw bay theo đường hình số 8. Kíp chiến đấu phát hiện, theo dõi, khai hỏa theo quy trình, xác nhận khả năng chuyển đổi nhanh từ cảnh giới sang tấn công trong điều kiện huấn luyện sát thực tế. Các đơn vị M-SHORAD nhiều lần đánh chặn thành công UAV và mục tiêu bay thấp trong diễn tập, khẳng định vai trò phòng không tầm gần ở cấp lữ đoàn.

M-SHORAD (Maneuver Short Range Air Defense) dùng khung gầm Stryker A1, trang bị:

• Pháo 30 mm XM914; súng máy 7,62 mm.
• Radar đa nhiệm; cảm biến quang - hồng ngoại.
• Hai cụm tên lửa Stinger (tổng 8 quả). Tên lửa Hellfire từng được tích hợp nhưng đã loại bỏ do rung lắc khi di chuyển.

Lộ trình nâng cấp:

• Increment 2 (DE M-SHORAD): tích hợp laser 50 kW, nhằm tăng hiệu quả đánh chặn UAV/tên lửa với chi phí mỗi lần bắn thấp.
• Increment 3: bổ sung interceptor thế hệ mới NGSRI và đạn nổ không tiếp xúc cho pháo 30 mm để đối phó mục tiêu nhỏ, cơ động.
• Increment 4: phiên bản nhẹ, cơ động chiến lược tốt hơn, có thể vận chuyển bằng C-130 hoặc thả dù.

Stinger là hệ thống phòng không vác vai dùng đầu dò hồng ngoại, tầm bắn tối đa khoảng 8 km, tốc độ Mach 2,2 (2.695 km/h), biên chế từ năm 1981. Mỹ kéo dài vòng đời Stinger trong khi phát triển thế hệ thay thế NGSRI.

Nga gắn R-60 lên UAV Geran-2: trạng thái thử nghiệm và rủi ro

Các nguồn tin từ Ukraine cho biết Nga thử nghiệm cấu hình mới cho UAV Geran-2 (phiên bản do Nga sản xuất dựa trên Shahed-136), gắn tên lửa không đối không tầm ngắn R-60. Nếu vận hành hiệu quả, cấu hình này có thể đe dọa trực tiếp máy bay và trực thăng Ukraine làm nhiệm vụ đánh chặn UAV.

Ngày 1.12, quỹ cộng đồng Sternenko công bố video cho thấy một UAV Geran-2 mang giá phóng cùng tên lửa R-60 trên lưng. Chuyên gia tác chiến điện tử Serhiy Beskrestnov đăng thêm hình ảnh mảnh vỡ Geran-2, trong đó quả R-60 còn trên bệ phóng và có vẻ chưa kích hoạt.

R-60 là tên lửa đối không tầm ngắn dùng đầu dò hồng ngoại, do Liên Xô phát triển từ thập niên 1970. Mỗi quả dài hơn 2 m, nặng 44 kg, tầm bắn khoảng 8 km, mang đầu đạn văng mảnh 3 kg. Biến thể R-60M (1982) cho phép khóa mục tiêu ở góc lệch đến 20 độ, mở rộng khả năng tấn công so với bản gốc.

Hiện chưa rõ Nga tích hợp cảm biến phát hiện mục tiêu và cơ chế khai hỏa cho Geran-2 ra sao. Một số chuyên gia từ Ukraine và phương Tây dự đoán UAV có thể nhận dữ liệu từ bộ điều khiển qua liên kết vô tuyến, dùng trạm tiếp sóng hoặc bổ sung kết nối 4G; dữ liệu mục tiêu cũng có thể đến từ radar mặt đất, cảm biến bên ngoài hoặc hệ thống quan sát tích hợp. Theo TWZ, cấu hình này có thể giúp Geran-2 thực hiện phòng không tạm thời hoặc xua đuổi máy bay Ukraine, hoạt động đơn lẻ hoặc theo biên đội ở tiền tuyến để bảo vệ các nhóm UAV tấn công.

Thứ trưởng Quốc phòng Ukraine Yury Myronenko cho biết Nga sử dụng một số Geran-2 điều khiển theo thời gian thực nhờ mạng lưới ăng-ten trong khu vực kiểm soát và tại Belarus, cho phép kíp điều khiển phản ứng linh hoạt, thậm chí chủ động áp sát máy bay Ukraine. Hiệu quả thực tế của Geran-2 gắn R-60 hiện chưa được xác nhận.

Tác động tác chiến

• Loong M9 cho thấy xu hướng nhân rộng mô hình UAV cảm tử tầm xa, chi phí thấp, tăng áp lực lên phòng không đối phương bằng số lượng.
• Kết quả bắn Stinger từ M-SHORAD củng cố vai trò phòng không tầm gần cơ động trong đội hình lữ đoàn, đồng thời mở đường tích hợp laser và interceptor mới.
• Geran-2 mang R-60, nếu chứng minh được khả năng, có thể tạo thêm thách thức cho các nền tảng đánh chặn của Ukraine. Tuy nhiên, cách tích hợp và mức hiệu quả vẫn là dấu hỏi.