Tuổi trẻ Nghệ An và hành trình trong kỷ nguyên mới
Nhân kỷ niệm 95 năm ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026), Báo và phát thanh, truyền hình Nghệ An có cuộc trò chuyện với đồng chí Nguyễn Thị Phương Thúy - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Bí thư Tỉnh đoàn, Chủ tịch Hội LHTN Việt Nam tỉnh Nghệ An về hành trình gìn giữ, bồi đắp và phát huy bản sắc của tuổi trẻ Nghệ An trong kỷ nguyên mới.
.png)
Thanh Quỳnh (Thực hiện) / Trình bày: Hồng Toại • 26/03/2026
*****
Nhân kỷ niệm 95 năm ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026), Báo và phát thanh, truyền hình Nghệ An có cuộc trò chuyện với đồng chí Nguyễn Thị Phương Thúy - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Bí thư Tỉnh đoàn, Chủ tịch Hội LHTN Việt Nam tỉnh Nghệ An về hành trình gìn giữ, bồi đắp và phát huy bản sắc của tuổi trẻ Nghệ An trong kỷ nguyên mới.
Đồng chí Nguyễn Thị Phương Thúy: Bản sắc của thanh niên Nghệ An, trước hết là sự kết tinh của truyền thống cách mạng, tinh thần hiếu học và ý chí vượt khó đã được hun đúc qua nhiều thế hệ.
Đó là tinh thần “dám đi đầu, dám nhận việc khó”, là lòng yêu nước gắn với trách nhiệm cộng đồng, và cũng là nét văn hóa nghĩa tình rất riêng của con người xứ Nghệ.
.jpg)
Trong giai đoạn hiện nay, những giá trị ấy không hề mất đi mà đang được thể hiện bằng những hình thức rất mới, thiết thực và lan tỏa sâu rộng trong đời sống xã hội. Trong 5 năm qua, toàn tỉnh đã ghi nhận hàng trăm nghìn lượt đoàn viên, thanh niên tham gia các hoạt động tình nguyện, với trên 300.000 lượt thanh niên tham gia các chiến dịch, chương trình vì cộng đồng gắn với xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, bảo vệ môi trường, an sinh xã hội.
Đặc biệt, đã có gần 2.000 ý tưởng, sáng kiến được đề xuất và từng bước triển khai, nhiều sáng kiến trong đó được ứng dụng hiệu quả vào thực tiễn sản xuất, đời sống. Bên cạnh đó, các mô hình thanh niên tham gia chuyển đổi số, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, phát triển kinh tế ngày càng phát triển mạnh mẽ, không chỉ góp phần nâng cao thu nhập cho bản thân mà còn tạo việc làm, lan tỏa tinh thần dám nghĩ, dám làm trong cộng đồng.
Những con số và kết quả này không chỉ phản ánh quy mô, sức lan tỏa của phong trào, mà quan trọng hơn, cho thấy một thế hệ thanh niên Nghệ An đang không ngừng làm mới cách thể hiện bản sắc của mình - năng động hơn, sáng tạo hơn nhưng vẫn giữ trọn tinh thần trách nhiệm, nghĩa tình và khát vọng cống hiến cho quê hương.
Tuy nhiên, giữ gìn bản sắc không có nghĩa là “đứng yên”. Điều quan trọng là làm sao để bản sắc ấy thích ứng với bối cảnh mới. Chúng tôi xác định, thanh niên Nghệ An hôm nay cần hội tụ 3 yếu tố: Giữ vững lý tưởng và bản lĩnh chính trị; không ngừng nâng cao tri thức, kỹ năng, đặc biệt là năng lực số; nuôi dưỡng khát vọng cống hiến.
Khi những giá trị truyền thống được đặt trên nền tảng của tri thức và công nghệ hiện đại, bản sắc không chỉ được gìn giữ mà còn có sức lan tỏa mạnh mẽ hơn. Và đó cũng chính là cách để tuổi trẻ Nghệ An tự tin bước vào kỷ nguyên mới - không hòa tan, mà khẳng định mình bằng chính “chất Nghệ” rất riêng.
Đồng chí Nguyễn Thị Phương Thúy: Trước hết phải khẳng định, những thách thức đặt ra hiện nay không chỉ đến từ môi trường bên ngoài, mà còn từ chính sự thay đổi nhanh chóng trong nhận thức, nhu cầu và cách tiếp cận của thanh niên.
Vì vậy, giải pháp của tổ chức Đoàn không chỉ dừng lại ở tuyên truyền mà phải còn phải đồng hành, tạo môi trường để thanh niên được trải nghiệm, rèn luyện và trưởng thành.
Một trong những hướng đi trọng tâm là đổi mới công tác giáo dục, định hướng giá trị thông qua các mô hình gần gũi, thiết thực như “Mỗi ngày một tin tốt, mỗi tuần một câu chuyện đẹp”, các diễn đàn thanh niên trên không gian mạng, qua đó, lan tỏa những giá trị tích cực, giúp đoàn viên, thanh niên hình thành “bộ lọc” trước những thông tin đa chiều.
Chúng tôi xác định, muốn thanh niên “giữ gốc” thì phải đưa thanh niên trở về với cội nguồn, nhưng không phải bằng những cách làm hình thức, mà bằng những trải nghiệm có chiều sâu. Các hoạt động “về nguồn”, hành trình đến với các “địa chỉ đỏ”, Chương trình “Đền ơn đáp nghĩa”, “Uống nước nhớ nguồn” được tổ chức thường xuyên, nhưng quan trọng hơn là đổi mới nội dung, phương thức để mỗi chuyến đi không chỉ là tham quan mà trở thành một “bài học sống”, giúp thanh niên hiểu, cảm và tự soi chiếu lại trách nhiệm của mình.
Việc phát huy bản sắc văn hóa xứ Nghệ được triển khai hiệu quả, khi Nghệ An là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước trong Cuộc vận động "Tự hào một dải non sông". Đồng thời, đoàn viên, thanh niên đã lan tỏa sâu rộng cuộc vận động "Mỗi thanh thiếu nhi biết ít nhất một làn điệu Dân ca ví, giặm" đã góp phần gìn giữ và làm sống động di sản trong đời sống giới trẻ.
Ngoài ra, tổ chức Đoàn tập trung xây dựng các mô hình cụ thể để thanh niên vừa “giữ gốc” vừa phát triển. Có thể kể đến các mô hình như “Tổ công nghệ số cộng đồng”, “Thanh niên tham gia cải cách hành chính”, “Thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo”... không chỉ giúp thanh niên tiếp cận tri thức mới, làm chủ công nghệ, mà còn trực tiếp tham gia giải quyết các vấn đề của địa phương. Ngoài ra, các phong trào như “Tuổi trẻ sáng tạo”, “Thanh niên tình nguyện”, “Tuổi trẻ chung tay xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” tiếp tục được triển khai theo hướng thiết thực, có chiều sâu đã thực sự trở thành môi trường để thanh niên rèn luyện bản lĩnh, nuôi dưỡng lý tưởng và khẳng định vai trò của mình.
Có thể khẳng định, thông qua việc kết hợp hài hòa giữa giáo dục - định hướng - tạo môi trường - trao cơ hội, tổ chức Đoàn đã và đang giúp thanh niên Nghệ An vừa giữ vững những giá trị cốt lõi, vừa chủ động thích ứng với những yêu cầu mới. Từ đó, mỗi bạn trẻ không chỉ “giữ gốc” mà còn từng bước khẳng định mình, góp phần viết tiếp bản sắc của tuổi trẻ Nghệ An trong kỷ nguyên mới.
Đồng chí Nguyễn Thị Phương Thúy: Từ thực tiễn Nghệ An có thể thấy, thanh niên đã và đang từng bước đáp ứng những yêu cầu mà Tổng Bí thư đặt ra, không chỉ ở bề nổi của phong trào mà ngày càng thể hiện rõ trong chiều sâu nhận thức và hành động.
Nhiều thanh niên với tâm thế chủ động trong tiếp cận tri thức và công nghệ, từng bước thích ứng với những yêu cầu mới của thời đại. Ngày càng nhiều bạn trẻ mạnh dạn khởi nghiệp, triển khai các mô hình sản xuất, kinh doanh theo hướng đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học, kỹ thuật, chuyển đổi số vào nông nghiệp, thương mại, dịch vụ. Đã có hơn 700 mô hình kinh tế thanh niên bước đầu tạo ra giá trị kinh tế rõ nét, đồng thời, mở ra hướng đi mới trong phát triển ngay trên chính quê hương mình.
Đáng chú ý, thông qua các mô hình chuyển đổi số, thanh niên không chỉ dừng lại ở việc tiếp cận mà đang từng bước làm chủ công nghệ, trực tiếp tham gia giải quyết những vấn đề thực tiễn của địa phương. Đây chính là biểu hiện cụ thể của việc chuyển từ “học để biết” sang “học để làm”, từ “tham gia” sang “dẫn dắt” ở một số lĩnh vực.
Ở một chiều sâu khác, ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa cũng được thanh niên quan tâm bằng những cách làm thiết thực. Nhiều câu lạc bộ gìn giữ tiếng nói, chữ viết, dân ca, dân vũ và các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số được duy trì hiệu quả. Qua đó, bản sắc đã trở thành một phần trong đời sống, trong lựa chọn và hành động của thanh niên.
Tuy nhiên, chúng tôi cũng nhìn nhận một cách thẳng thắn rằng, mức độ đáp ứng giữa các nhóm thanh niên chưa đồng đều; khả năng làm chủ khoa học - công nghệ, ngoại ngữ, kỹ năng hội nhập của một bộ phận thanh niên còn hạn chế. Điều đó đặt ra yêu cầu phải tiếp tục tạo ra những môi trường, điều kiện tốt hơn để thanh niên phát triển toàn diện.
Trong thời gian tới, để đáp ứng tốt hơn những yêu cầu của kỷ nguyên mới, theo chúng tôi, thanh niên Nghệ An cần chuẩn bị cho mình một “hành trang” toàn diện. Trước hết là bản lĩnh chính trị, lý tưởng sống và hệ giá trị vững vàng, để không bị dao động trước những tác động đa chiều. Thứ hai là tri thức và năng lực chuyên môn, đặc biệt là năng lực số, khả năng thích ứng với khoa học - công nghệ và xu thế chuyển đổi số. Thứ ba là kỹ năng hội nhập, bao gồm ngoại ngữ, tư duy mở và khả năng làm việc trong môi trường đa văn hóa.
Quan trọng hơn, mỗi bạn trẻ cần nuôi dưỡng khát vọng cống hiến và tinh thần trách nhiệm với quê hương, đất nước. Khi hội tụ được những yếu tố đó, thanh niên không chỉ theo kịp yêu cầu của thời đại, mà còn có thể chủ động đóng góp, định hình tương lai, đúng như kỳ vọng mà Đảng và xã hội đặt ra đối với thế hệ trẻ hôm nay!
Đồng chí Nguyễn Thị Phương Thúy: Tôi mong mỗi đoàn viên, thanh niên Nghệ An luôn giữ trong mình một “gốc rễ” vững vàng, đó là lý tưởng, là bản sắc, là tình yêu quê hương. Đồng thời, không ngừng học hỏi, làm chủ tri thức và công nghệ để vươn lên.
Tuổi trẻ chỉ thực sự có ý nghĩa khi dám nghĩ, dám làm và dám cống hiến. Khi mỗi bạn trẻ vừa giữ được “chất Nghệ”, vừa mang trong mình khát vọng lớn, thì dù ở bất cứ lĩnh vực nào, các bạn cũng sẽ góp phần làm đẹp thêm hình ảnh quê hương và tạo nên giá trị cho xã hội.
