Ukraine điều chỉnh chiến thuật vận hành tiêm kích F-16 trong môi trường tác chiến khốc liệt
Phi công Ukraine buộc phải từ bỏ các giáo án huấn luyện của NATO để thích nghi với hệ thống phòng không dày đặc và tiêm kích hiện đại từ đối phương.
Các phi công Không quân Ukraine vận hành tiêm kích F-16 đã buộc phải thay đổi toàn bộ chiến thuật tác chiến để phù hợp với thực tế chiến trường, sau khi nhận thấy các phương pháp huấn luyện từ phương Tây không hiệu quả trước hệ thống phòng không dày đặc. Thay vì áp dụng các bài giảng tiêu chuẩn, lực lượng này hiện tập trung vào nhiệm vụ đánh chặn tên lửa, tấn công drone và duy trì khả năng sống sót sát đường tiếp xúc chiến sự.
Thực tế khốc liệt buộc phi công F-16 thay đổi tư duy
Thông tin từ Militarnyi dựa trên các báo cáo chính thức của Không quân Ukraine cho biết, các phi công F-16 – vốn là những người có nhiều kinh nghiệm – đã phải tự xây dựng lại quy tắc tác chiến ngay sau khi trở về từ các khóa huấn luyện ở nước ngoài. Lý do chính là các chiến thuật của đối tác phương Tây chủ yếu dựa trên những cuộc xung đột trước đây, nơi lực lượng không quân thường nắm ưu thế tuyệt đối, điều không tồn tại ở chiến trường Ukraine hiện nay.

Một phi công Ukraine chia sẻ rằng môi trường tác chiến tại tiền tuyến hiện bị bao phủ bởi mạng lưới phòng không mặt đất dày đặc cùng các tiêm kích hiện đại như Su-35, Su-57 và MiG-31. Những mối đe dọa này khiến việc duy trì đội hình ở độ cao lớn trở nên cực kỳ nguy hiểm, buộc các tổ bay phải tìm kiếm những phương thức tiếp cận kín đáo hơn.
Chiến thuật bay thấp và kỹ thuật nghi binh
Để đối phó với radar và tên lửa không đối không tầm xa của đối phương, các phi công F-16 Ukraine đã chuyển sang chiến thuật bay ở độ cao thấp. Việc bay sát mặt đất giúp tận dụng địa hình để che chắn, làm suy giảm khả năng theo dõi của radar và gây nhiễu cho hệ thống dẫn đường của tên lửa đối phương.
- Tận dụng địa hình: Sử dụng đồi núi và vật cản tự nhiên để hạn chế tầm nhìn đường thẳng của các cảm biến Nga.
- Chiến thuật dụ đối phương: Trong một số nhiệm vụ hộ tống, các tiêm kích F-16 sẽ cố ý lộ diện để dụ tiêm kích đối phương phóng tên lửa tầm xa, qua đó làm tiêu hao kho đạn dược và tạo khoảng trống cho các máy bay tấn công mang bom dẫn đường hoàn thành nhiệm vụ.
Đáng chú ý, các phi công Ukraine đã mô tả các cuộc giao chiến theo đội hình 3 chiếc, nơi họ phối hợp để buộc đối phương phải lãng phí tài nguyên vũ khí từ nhiều hướng khác nhau trước khi rút lui an toàn. Điều này cho thấy sự linh hoạt trong việc ứng biến chiến thuật khi không có ưu thế về số lượng và công nghệ tầm xa.
Tập trung vào phòng thủ và hỗ trợ hỏa lực
Bên cạnh việc bảo vệ máy bay, nhiệm vụ trọng tâm của phi đội F-16 hiện nay là phòng thủ tầng thấp. Các tổ bay tập trung cao độ vào việc đánh chặn tên lửa hành trình và tiêu diệt các phương tiện bay không người lái (drone) đang gây áp lực lớn lên cơ sở hạ tầng. Ngoài ra, tiêm kích F-16 cũng thực hiện các đòn tấn công mặt đất để hỗ trợ bộ binh, mặc dù các phi vụ này luôn tiềm ẩn rủi ro cao từ hỏa lực phòng không mặt đất.
Nhìn chung, sự chuyển đổi chiến thuật này cho thấy quá trình thích nghi nhanh chóng của Không quân Ukraine. Việc từ bỏ các giáo án cũ để xây dựng quy tắc tác chiến dựa trên thực tế cho thấy sự hiểu biết sâu sắc về môi trường tác chiến điện tử và phòng không hiện đại, nơi khả năng sống sót được đặt lên hàng đầu.


