Ukraine thay máu bộ máy: Cuộc cải tổ để chiến thắng hay để chuẩn bị cho hòa bình?
Ukraine vừa tiến hành cuộc cải tổ nhân sự quy mô lớn ở cả chính phủ và quân đội, làm dấy lên nhiều đồn đoán về chiến lược của Kiev trong giai đoạn tiếp theo của cuộc xung đột với Nga. Báo và phát thanh, truyền hình Nghệ An đã trao đổi với nhà báo, Đại tá Hồng Thanh Quang về những tính toán phía sau quyết định này.
.png)
Ukraine vừa tiến hành cuộc cải tổ nhân sự quy mô lớn ở cả chính phủ và quân đội, làm dấy lên nhiều đồn đoán về chiến lược của Kiev trong giai đoạn tiếp theo của cuộc xung đột với Nga. Báo và phát thanh, truyền hình Nghệ An đã trao đổi với nhà báo, Đại tá Hồng Thanh Quang về những tính toán phía sau quyết định này.
Thực hiện: Hoàng Yến - Hữu Quân • 25/7/2026
.png)
P.V: Ukraine vừa tiến hành cuộc cải tổ đồng thời ở cả chính phủ và quân đội. Theo ông, vì sao đây được xem là đợt điều chỉnh nhân sự lớn nhất kể từ khi xung đột với Nga bùng phát?
Đại tá Hồng Thanh Quang: Theo tôi, đây không phải quyết định bất ngờ mà đã được Kiev chuẩn bị từ trước. Sau hơn 3 năm xung đột, Ukraine đang phải đối mặt với nhiều sức ép mới, từ diễn biến trên chiến trường cho tới những yêu cầu ngày càng cao của các đồng minh phương Tây về hiệu quả điều hành và sử dụng nguồn viện trợ.
Điều đáng chú ý là cuộc cải tổ lần này không chỉ dừng ở việc thay đổi một số vị trí lãnh đạo, mà còn hướng tới tái cơ cấu bộ máy theo hướng chuyên môn hóa và nâng cao hiệu quả quản trị trong điều kiện thời chiến. Việc đưa nhiều gương mặt mang màu sắc kỹ trị vào các vị trí chủ chốt cho thấy Tổng thống Volodymyr Zelensky muốn xây dựng một bộ máy điều hành linh hoạt hơn, đủ khả năng thích ứng với bối cảnh xung đột kéo dài.
Theo tôi, đây là bước điều chỉnh cần thiết để Kiev chuẩn bị cho một giai đoạn mới của cuộc chiến, khi những thách thức về quân sự, kinh tế và ngoại giao ngày càng đan xen chặt chẽ.
P.V: Thông thường, một quốc gia đang trong chiến tranh sẽ ưu tiên sự ổn định của bộ máy. Vì sao Tổng thống Zelensky lại lựa chọn cải tổ vào thời điểm này?
Đại tá Hồng Thanh Quang: Theo tôi, nguyên nhân trước hết đến từ chiến trường. Sau cuộc phản công năm 2023, Ukraine không đạt được những mục tiêu như kỳ vọng, trong khi Nga dần giành ưu thế về nhân lực và nguồn lực quân sự. Kiev cũng đang gặp nhiều khó khăn trong việc bổ sung lực lượng, khiến sức ép đối với bộ máy điều hành ngày càng lớn.
Bên cạnh đó là áp lực từ các đồng minh phương Tây. Những nước viện trợ cho Ukraine không chỉ cung cấp tài chính và vũ khí mà còn yêu cầu Kiev nâng cao hiệu quả quản trị, đẩy mạnh chống tham nhũng và sử dụng minh bạch các nguồn hỗ trợ quốc tế.
Theo tôi, cuộc cải tổ lần này vì thế vừa nhằm nâng cao năng lực điều hành, vừa phát đi thông điệp rằng Ukraine sẵn sàng thay đổi để đáp ứng yêu cầu của giai đoạn mới. Tuy nhiên, hiệu quả thực chất của những thay đổi này vẫn cần được kiểm chứng bằng kết quả trên thực tế.
P.V: Reuters nhận định việc bổ nhiệm các chỉ huy trưởng thành từ thực địa có thể giúp Ukraine đổi mới hệ thống chỉ huy và thích ứng tốt hơn với chiến tranh hiện đại. Ông nhìn nhận như thế nào?
Đại tá Hồng Thanh Quang: Đại tướng Oleksandr Syrskyi từng khẳng định ông đã hoàn thành nhiệm vụ xây dựng một quân đội Ukraine có năng lực tác chiến mới, từ phát triển lực lượng máy bay không người lái đến chuyển từ thế phòng thủ sang chủ động tấn công. Chính Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi cũng thừa nhận ông trưởng thành từ hệ thống mà người tiền nhiệm đã gây dựng.
Theo tôi, vì vậy sẽ khó có sự thay đổi mang tính bước ngoặt về học thuyết quân sự. Các chỉ huy mới vẫn kế thừa nền tảng, kinh nghiệm và cách tổ chức đã được xây dựng trước đó. Điểm khác biệt chủ yếu sẽ nằm ở phong cách chỉ huy và cách triển khai tác chiến.
Nhiều chuyên gia nhận định, dưới sự chỉ huy của Thiếu tướng Drapatyi, Ukraine có thể gia tăng cường độ tác chiến dọc chiến tuyến, đồng thời đẩy mạnh các đòn tấn công bằng máy bay không người lái vào sâu trong lãnh thổ Nga. Điều đó cũng đồng nghĩa chiến sự có khả năng diễn biến quyết liệt và mở rộng hơn trong thời gian tới.
P.V: Theo ông, cuộc cải tổ lần này sẽ giúp Ukraine củng cố niềm tin của các đồng minh hay ngược lại khiến họ thêm lo ngại về cách điều hành của Kiev?
Đại tá Hồng Thanh Quang: Theo tôi, cuộc cải tổ cho thấy Kiev muốn phát đi thông điệp về quyết tâm đổi mới bộ máy. Tuy nhiên, điều mà các nước phương Tây quan tâm không chỉ là thay đổi nhân sự, mà là hiệu quả điều hành và khả năng sử dụng minh bạch các nguồn viện trợ.
Một trong những thách thức lớn nhất của Ukraine hiện nay vẫn là vấn đề tham nhũng. Đây là câu chuyện tồn tại nhiều năm và cũng là mối quan tâm thường trực của các đối tác phương Tây. Nếu những vấn đề mang tính hệ thống chưa được giải quyết, việc thay đổi nhân sự sẽ khó tạo ra chuyển biến đủ lớn.
Theo tôi, cuộc cải tổ có thể giúp củng cố niềm tin trong ngắn hạn, nhưng về lâu dài, các đồng minh sẽ đánh giá Ukraine thông qua kết quả cải cách, hiệu quả quản trị và năng lực sử dụng các nguồn lực quốc tế, chứ không chỉ dựa vào những thay đổi về nhân sự.
P.V: Tên chủ đề của chương trình hôm nay đặt ra một câu hỏi khá lớn: “Ukraine thay máu bộ máy: Cuộc cải tổ để chiến thắng hay để chuẩn bị cho hòa bình?”. Theo ông, nếu phải lựa chọn một nhận định, ông sẽ nghiêng về phương án nào? Hay nói cách khác, Ukraine đang chuẩn bị để giành lợi thế trên chiến trường, hay đang chuẩn bị cho một vị thế tốt hơn trên bàn đàm phán?
Đại tá Hồng Thanh Quang: Cá nhân tôi không muốn dùng cụm từ “thay máu bộ máy”. Theo tôi, chính xác hơn phải nói rằng Ukraine đang “thay những diễn viên mới cho một kịch bản cũ”.
Tôi cho rằng cuộc cải tổ này không nhằm chuẩn bị cho hòa bình mà trước hết để tổ chức lại bộ máy, nâng cao hiệu quả điều hành và tiếp tục theo đuổi một cuộc chiến có thể còn kéo dài. Đây là bước đi nhằm thích ứng với bối cảnh mới hơn là thay đổi mục tiêu chiến lược.
Trong khi đó, triển vọng đàm phán vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố ngoài tầm kiểm soát của Kiev, từ toan tính của các cường quốc đến diễn biến trên thực địa. Chừng nào những yếu tố đó chưa thay đổi đáng kể, khả năng sớm đạt được một giải pháp hòa bình toàn diện vẫn còn rất xa.
Vì vậy, nếu phải lựa chọn, tôi nghiêng về nhận định rằng cuộc cải tổ lần này là sự chuẩn bị cho giai đoạn tiếp theo của cuộc xung đột hơn là cho một tiến trình hòa bình.
P.V: Trân trọng cảm ơn nhà báo, Đại tá Hồng Thanh Quang, nguyên Tổng Biên tập Báo Đại Đoàn Kết, nguyên Phó Tổng Biên tập Báo Công an Nhân dân, đã tham gia cuộc trao đổi với Báo và phát thanh, truyền hình Nghệ An!
