Vì sao Ấn Độ mua dầu của Nga nhưng vẫn có thể làm bạn với Mỹ?

Theo Hoàng Phạm (vov.vn)

Theo dõi Báo Nghệ An trên Google News
Tháng trước, Ấn Độ vẫn bị các nước phương Tây chỉ trích vì mối quan hệ với Nga. Chỉ sau vài tuần, đã có sự khác biệt đáng kể.

Theo các nhà phân tích, Ấn Độ không chỉ từ chối lên án chiến dịch quân sự của Nga ở Ukraine, mà việc New Delhi tranh thủ mua dầu giảm giá của Nga cũng đang đi ngược lại với các lệnh trừng phạt của phương Tây nhằm làm tê liệt hệ thống tài chính của Điện Kremlin.

Nhà Trắng thậm chí cho rằng, Ấn Độ “dễ bị dao động”, đồng thời bày tỏ “thất vọng” đối với New Delhi.

Tuy nhiên sau đó, phương Tây bất ngờ “đổi giọng”. Cuộc gặp trực tuyến giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đầu tháng này chỉ có sự tán dương và những lời lẽ ngoại giao về “mối liên kết sâu sắc giữa nhân dân hai nước" và “những giá trị chung” giữa 2 bên.

Tổng thống Nga Vladimir Putin và Thủ tướng Ấn Độ trong cuộc gặp tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS ở Benaulim, Ấn Độ năm 2016. Ảnh: Getty
Tổng thống Nga Vladimir Putin và Thủ tướng Ấn Độ trong cuộc gặp tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS ở Benaulim, Ấn Độ năm 2016. Ảnh: Getty

Tiếp đó, ngày 22/4, Thủ tướng Anh Boris Johnson đã tới New Delhi để thảo luận về quan hệ thương mại, đồng thời nhấn mạnh “sự khác biệt” liên quan đến Nga.

Tuy nhiên, lập trường của Ấn Độ về cuộc xung đột Nga-Ukraine vẫn không thay đổi.

Theo Reuters, Ấn Độ vẫn đang mua dầu giá rẻ của Nga. Trên thực tế, trong những tháng đầu năm 2022, New Delhi đã mua dầu mỏ của Nga gần như bằng với khối lượng đã mua trong cả năm 2021 và quốc gia Nam Á này cũng giữ im lặng trước chiến dịch quân sự của Nga ở Ukraine. Gần đây nhất, ngày 7/4, Ấn Độ bỏ phiếu trắng trong phiên họp của Liên hợp quốc về việc đình chỉ tư cách thành viên của Nga tại Hội đồng Nhân quyền.

Với việc Ấn Độ đóng vai trò quan trọng trong các nỗ lực của Mỹ nhằm đối phó với Trung Quốc, mà Washington đánh giá là mối đe dọa lớn hơn cả Nga, phương Tây cũng khó có thể cứng rắn với New Delhi.

Ông Harsh V. Pant, giáo sư về quan hệ quốc tế tại Đại học King's College London, đánh giá: Mỹ nhận ra rằng họ cần phải coi Ấn Độ như một “đối tác mới cần tranh thủ lôi kéo”.

Vì sao Ấn Độ quan trọng đối với Mỹ?

Cả Ấn Độ và Mỹ đều lo ngại về Trung Quốc. Giáo sư Pant, hiện là người đứng đầu Chương trình Nghiên cứu Chiến lược tại Quỹ Nghiên cứu Người quan sát ở New Delhi cho rằng, một phần trong kế hoạch của Mỹ nhằm chống lại mối đe dọa từ Trung Quốc là đưa Ấn Độ tham gia ích cực hơn vào nhóm Bộ Tứ (cùng với Mỹ, Nhật Bản và Australia), đặc biệt trong lĩnh vực an ninh.

Trong khi đó, Ấn Độ cũng có những lo ngại riêng về Trung Quốc. Hai nước có xung đột quân sự dọc biên giới trên dãy Himalaya trong vài năm qua. Có một điểm đáng chú ý, Ấn Độ phụ thuộc nhiều vào vũ khí, khí tài quân sự của Nga để trang bị cho các lực lượng của mình, bao gồm cả lực lượng ở khu vực Himalaya.

Mối quan ngại chung về Trung Quốc được thể hiện rõ sau cuộc gặp trực tuyến giữa Tổng thống Biden và Thủ tướng Modi. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin khi đó cảnh báo, Trung Quốc đang tìm cách “định hình lại khu vực và hệ thống quốc tế”, đồng thời cho biết Mỹ và Ấn Độ đã “tìm ra những cơ hội mới để mở rộng tầm hoạt động của lực lượng quân đội 2 nước”.

Theo ông Manoj Kewalramani, một nhà nghiên cứu về Trung Quốc tại Viện Takshashila, Ấn Độ, đó là một dấu hiệu cho thấy dù có bất đồng đáng kể trong vấn đề Ukraine, hai nước vẫn  có “sự hiểu biết sâu sắc về lập trường của nhau”.

Những quan ngại này giải thích lý do tại sao Mỹ chỉ trích quan điểm của Trung Quốc về chiến dịch của Nga ở Ukraine, nhưng lại “im lặng” với Ấn Độ.

Nhìn bề ngoài, Ấn Độ và Trung Quốc dường như có quan điểm tương tự về cuộc chiến ở Ukraine. Cả hai đều đặt mình ở vị thế trung lập chứ không lớn tiếng phản đối. Cả hai đều kêu gọi hòa bình và không chỉ trích chiến dịch của Nga. Cả hai đều có mối quan hệ chiến lược với Nga và họ muốn không gây tổn hại tới mối quan hệ đó.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và nhà lãnh đạo Nga Vladimir Putin hồi tháng 2 tuyên bố mối quan hệ giữa 2 nước “không có giới hạn”, trong khi theo một số ước tính, Ấn Độ mua hơn 50% nhu cầu thiết bị quân sự từ Nga.

Dù vậy, những điểm tương đồng này chỉ là bề ngoài. Trên thực tế, có “sự khác biệt lớn”, theo ông Kewalramani.

Ông Kewalramani đánh giá, Trung Quốc đã lên tiếng chỉ trích các lệnh trừng phạt của phương Tây và liên tục đổ lỗi cho Mỹ và NATO về cuộc xung đột hiện nay, tương tự quan điểm của Nga cho rằng NATO đã gây ra cuộc khủng hoảng bằng việc mở rộng về phía Đông.

Trong khi đó, Ấn Độ tránh chỉ trích NATO và “hạ giọng” về sự khác biệt với Mỹ. Quan điểm của Ấn Độ cũng có những thay đổi nhỏ khi xung đột kéo dài.

Thủ tướng Ấn Độ Modi đã trao đổi với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, trong khi các nhà lãnh đạo Trung Quốc vẫn chưa làm điều đó, theo ông Li Mingjiang, phó giáo sư về quan hệ quốc tế tại Trường Nghiên cứu Quốc tế S. Rajaratnam của Đại học Công nghệ Nanyang ở Singapore.

Mối quan hệ phức tạp

Mỹ cũng có thể nhận ra rằng mối quan hệ của Ấn Độ với Nga trong lịch sử đã đi theo một hướng đi rất khác mối quan hệ với phương Tây.

Ngoại trưởng Mỹ Blinken nhấn mạnh, mối quan hệ của Ấn Độ với Nga đã “phát triển trong nhiều thập kỷ, vào thời điểm mà Mỹ không thể trở thành đối tác của Ấn Độ”.

Điều đó dường như ám chỉ đến Chiến tranh Lạnh giữa Mỹ và Liên Xô, khi đó Ấn Độ có lập trường chính thức không liên kết. Tuy nhiên, Ấn Độ bắt đầu nghiêng về Liên Xô vào những năm 1970 khi Mỹ hỗ trợ quân sự và tài chính cho nước láng giềng Pakistan.

Đó cũng là thời điểm Nga bắt đầu cung cấp vũ khí cho Ấn Độ và Ấn Độ vẫn phụ thuộc rất nhiều vào Nga về thiết bị quân sự cho đến ngày nay.

Năm 2018, Ấn Độ đã ký một thỏa thuận trị giá 5 tỷ USD với Nga để mua hệ thống tên lửa phòng không, bất chấp thỏa thuận này có khả năng khiến Ấn Độ bị trừng phạt theo Đạo luật chống lại kẻ thù của Mỹ thông qua trừng phạt (CAATSA).

Ấn Độ “được các bên lôi kéo”

Tất cả những điều này khiến Ấn Độ ở vào vị thế được các bên ra sức “lôi kéo”, ông Pant nói.

Nga vẫn muốn bán dầu thô chiết khấu cho Ấn Độ. Trong chuyến thăm Ấn Độ mới đây, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov đánh giá cao việc Ấn Độ không nhìn nhận cuộc xung đột ở Ukraine theo “một cách phiến diện”.

Trong khi đó, phương Tây cũng muốn lôi kéo Ấn Độ về phía mình. Mối quan hệ giữa Ấn Độ và Mỹ ngày càng khăng khít hơn kể từ khi ông Modi đắc cử vào năm 2014. Thương mại hàng năm giữa Ấn Độ và Mỹ đạt hơn 110 tỷ USD, trong khi thương mại của Ấn Độ với Nga chỉ khoảng 8 tỷ USD. Trong những năm gần đây, Ấn Độ cũng trở thành khách hàng lớn mua các thiết bị quân sự của Mỹ.

Mặc dù vậy, vẫn có một chút bất an trong cuộc gặp của Tổng thống Biden với Thủ tướng Modi. Tổng thống Mỹ kêu gọi nhà lãnh đạo Ấn Độ không tăng cường sử dụng dầu của Nga, đồng thời đề nghị sẽ giúp New Delhi mua dầu từ nơi khác./.

Tin mới

Đọc truyện đêm khuya: Ngôi nhà của Tuyết

Đọc truyện đêm khuya: Ngôi nhà của Tuyết

(Baonghean.vn) - Câu chuyện có vẻ hài hước, vừa đùa vừa thật của Bùi Việt Phương cuối cùng lại mang đến cho chúng ta một cảm xúc khác, đó là sự tiếc nuối, trở trăn về tình yêu. Nếu như con người mưu cầu tình yêu trong sự ích kỷ, nhỏ nhen, thì sự hằn thù ngày một lớn lên và sẽ phá hủy chính họ.
V-League 2023 và chuyện ‘giá như’?

V-League 2023 và chuyện ‘giá như’?

(Baonghean.vn) - Vòng 1 V-League 2023 diễn ra trong sự háo hức, quan tâm, chờ đợi của giới chuyên môn và người hâm mộ gần xa và thực tế đã đem lại nhiều dư vị khác nhau, dù tất cả chỉ mới là bước đi ban đầu.
Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 5/2

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 5/2

(Baonghean.vn) - Trao quyết định, biên bản ghi nhớ đầu tư 2 dự án với tổng mức 200 triệu USD vào Nghệ An; Ấm áp Lễ tế tổ Rằm tháng Giêng ở các vùng quê; Người dân Quế Phong mong sớm đưa bãi xử lý rác thải vào hoạt động… là những thông tin nổi bật ngày 5/2.
Thi công giai đoạn 2 đại lộ Vinh- Cửa Lò

TP. Vinh nỗ lực gỡ các nút thắt về hạ tầng, giảm ùn tắc giao thông

(Baonghean.vn) - Vinh là đô thị trẻ nhưng trước sự phát triển quá nhanh của các phương tiện giao thông, nhất là xe ô tô cá nhân nên hạ tầng đô thị đã bộc lộ những hạn chế, bất cập. Việc dồn sức, ưu tiên mở rộng các dự án giao thông trọng điểm để gỡ nút thắt, giảm ùn tắc là vô cùng cần thiết.
Sắt son lời thề với Đảng nơi đầu sóng

Sắt son lời thề với Đảng nơi đầu sóng

(Baonghean.vn) - Được đứng trong hàng ngũ của Đảng đối với nhiều người là một điều hết sức vinh dự, tự hào. Đối với cán bộ, chiến sĩ đang làm nhiệm vụ tại Trường Sa - nơi quần đảo tiền tiêu của Tổ quốc thì điều đó lại càng đặc biệt và rất đỗi thiêng liêng.
Ảnh minh hoạ

Tội đưa, nhận hối lộ bị xử lý như thế nào?

(Baonghean.vn) - Thời gian qua, một số cán bộ, công chức trên địa bàn tỉnh đã bị khởi tố, bắt giam vì những hành vi liên quan đến tham nhũng. Trong đó có hành vi nhận hối lộ, đây là hành vi có thể xảy ra rất nhiều, nhưng rất khó phát hiện, khó xử lý.
Triển khai Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị về vùng Bắc Trung Bộ và Duyên hải Trung Bộ

Triển khai Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị về vùng Bắc Trung Bộ và Duyên hải Trung Bộ

(Baonghean.vn) - Hội nghị là sự kiện có ý nghĩa rất quan trọng đối với sự phát triển của vùng Bắc Trung Bộ và duyên hải Trung Bộ, là vùng có vai trò, vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng, đặc biệt là Chiến lược phát triển bền vững về kinh tế biển.
Ấm áp Lễ tế tổ Rằm tháng Giêng ở các vùng quê

Ấm áp Lễ tế tổ Rằm tháng Giêng ở các vùng quê

(Baonghean.vn) - Rằm tháng Giêng năm Qúy Mão 2023 (15/1 Âm lịch), khắp các vùng quê Nghệ An rộn ràng tiếng trống tế và niềm vui hội ngộ của con cháu các dòng họ. Đây là dịp để người dân hướng về gia đình, tổ tiên, thể hiện tấm lòng hiếu kính với những thế hệ đã khuất.
'Mắt biển' giữa Trường Sa

'Mắt biển' giữa Trường Sa

(Baonghean.vn) -  Những ngọn hải đăng không bao giờ tắt trên quần đảo Trường Sa giúp cho ngư dân có thể yên tâm bám biển, tàu thuyền đi đúng hướng, không mắc cạn hay vướng vào các bãi đá ngầm. Ngoài ra, đây còn là cột mốc khẳng định chủ quyền biển đảo của Việt Nam.
Niềm vui mới ở Môn Sơn

Niềm vui mới ở Môn Sơn

(Baonghean.vn) - Về Môn Sơn - nơi Chi bộ Đảng đầu tiên của đồng bào các dân tộc miền Tây xứ Nghệ được thành lập, chúng tôi được nghe về những nỗ lực của cấp ủy, chính quyền trong công tác tạo nguồn phát triển Đảng, được chứng kiến sự đổi mới trong nếp nghĩ, cách làm của người dân nơi đây.
Ai cho em mùa xuân

"Ai cho em mùa xuân?"

(Baonghean.vn) -  Nhắc lại câu hỏi “Ai cho em mùa xuân” tự nhiên lại liên tưởng đến câu hát “Đảng đã cho ta một mùa xuân…”.
Bóng đá nam SEA Games 32 chốt độ tuổi cầu thủ với nhiều thay đổi; Trợ lý Lee Young-jin bất ngờ viết tâm thư chia tay tuyển Việt Nam

Bóng đá nam SEA Games 32 chốt độ tuổi cầu thủ với nhiều thay đổi; Trợ lý Lee Young-jin bất ngờ viết tâm thư chia tay tuyển Việt Nam

(Baonghean.vn) - Bóng đá nam SEA Games 32 chốt độ tuổi cầu thủ với nhiều thay đổi; Kiatisuk sẵn sàng thay thế Tuấn Anh, Minh Vương; Trợ lý Lee Young-jin bất ngờ viết tâm thư chia tay tuyển Việt Nam... là những tin tức thể thao đáng chú ý trong 24h qua.
Tạp văn: Bêu nắng (Lê Hồng Tuân)- Phần 10: Thằng bôm bốp

Tạp văn: Bêu nắng (Lê Hồng Tuân)- Phần 10: Thằng bôm bốp

(Baonghean.vn) -Trong chương trình đêm nay, trân trọng gửi tới quý thính giả tạp văn Thằng bôm bốp của tác giả Lê Hồng Tuân. Tạp văn được trích trong cuốn Bêu nắng, đã được xuất bản và nhận được sự đón nhận nồng nhiệt của đông đảo độc giả. Mời quý thính giả lắng nghe qua giọng đọc Huyền Nga.