Vừa sạc vừa dùng điện thoại có làm pin nhanh chai?

Trong nhiều năm qua, không ít người dùng cho rằng, việc tiếp tục sử dụng điện thoại khi đang cắm sạc sẽ khiến pin nhanh chai và làm giảm tuổi thọ thiết bị. Quan niệm này phổ biến đến mức trở thành một "huyền thoại công nghệ", tương tự như suy nghĩ rằng, sạc điện thoại qua đêm luôn gây hại cho pin.

Trên thực tế, đây là một hiểu lầm khá phổ biến. Việc sử dụng điện thoại trong lúc sạc không trực tiếp làm suy giảm dung lượng pin theo thời gian. Nếu muốn kéo dài tuổi thọ pin lithium-ion, người dùng nên quan tâm nhiều hơn đến những thói quen sử dụng khiến pin thường xuyên phải hoạt động trong điều kiện nhiệt độ cao.

Đúng là khi vừa sạc vừa sử dụng, quá trình nạp pin có thể diễn ra chậm hơn. Nguyên nhân là bộ sạc phải đồng thời cung cấp điện cho các tác vụ đang chạy trên thiết bị và sạc pin, thay vì dồn toàn bộ công suất cho quá trình nạp năng lượng.

Tuy nhiên, điều này chỉ ảnh hưởng đến thời gian sạc, chứ không phải tuổi thọ pin.

Khi nào vừa sạc vừa dùng mới gây hại?

Theo các chuyên gia, yếu tố có thể ảnh hưởng đến độ bền của pin không phải là hành động vừa sạc vừa sử dụng, mà là lượng nhiệt phát sinh trong quá trình đó.

Nếu người dùng thực hiện các tác vụ nặng như chơi game đồ họa cao, chỉnh sửa video hoặc chạy các ứng dụng tiêu tốn nhiều tài nguyên trong khi sạc, nhiệt độ bên trong thiết bị có thể tăng lên đáng kể. Nhiệt độ cao kéo dài là một trong những nguyên nhân chính khiến pin lithium-ion bị lão hóa nhanh hơn.

Tuy vậy, trong hầu hết các tình huống sử dụng thông thường như lướt web, đọc email, nhắn tin hay xem mạng xã hội, lượng nhiệt tạo ra thường không đủ lớn để gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe của pin.

Nói cách khác, chỉ khi điện thoại phải hoạt động vượt quá giới hạn thiết kế trong lúc sạc thì mới có nguy cơ tác động tiêu cực đến tuổi thọ pin.

Điều gì xảy ra khi sử dụng điện thoại trong lúc sạc?

Ở hầu hết smartphone hiện nay, khi người dùng cắm sạc nhưng vẫn tiếp tục sử dụng, hệ thống quản lý nguồn sẽ tự động phân bổ điện năng. Một phần điện năng được dùng để sạc pin, phần còn lại cấp trực tiếp cho màn hình, bộ xử lý và các linh kiện khác đang hoạt động.

Chính vì phải chia sẻ nguồn điện nên tốc độ sạc thường chậm hơn so với khi điện thoại ở trạng thái nghỉ.

Tuy nhiên, ngày càng nhiều smartphone hiện đại đã được trang bị tính năng Bypass Charging. Tính năng này cho phép nguồn điện từ bộ sạc cấp trực tiếp cho các linh kiện của điện thoại thay vì đi qua pin, nhờ đó pin gần như không tham gia vào quá trình cung cấp năng lượng khi thiết bị đang hoạt động.

Bypass Charging giúp giảm nhiệt và bảo vệ pin

Ưu điểm lớn nhất của Bypass Charging là giúp giảm lượng nhiệt sinh ra trong quá trình sử dụng. Khi pin không phải vừa sạc vừa xả cùng lúc, nhiệt độ bên trong thiết bị được kiểm soát tốt hơn, đồng thời hạn chế hiện tượng lão hóa pin.

Bên cạnh đó, việc cấp nguồn trực tiếp cho bộ xử lý còn giúp thiết bị duy trì hiệu năng ổn định hơn trong các tác vụ nặng.

Đối với những công việc thông thường như duyệt web hoặc đọc email, người dùng khó nhận thấy sự khác biệt. Tuy nhiên, khi chơi game trong thời gian dài hoặc chỉnh sửa video, việc vừa sạc pin vừa cấp điện cho hệ thống có thể làm nhiệt độ tăng cao, buộc bộ xử lý (CPU) phải giảm xung nhịp để tránh quá nhiệt, từ đó làm giảm hiệu năng.

Bypass Charging giúp hạn chế cả hai vấn đề này: giảm nhiệt và duy trì hiệu suất xử lý. Đổi lại, trong thời gian tính năng được kích hoạt, pin sẽ không được sạc thêm, vì toàn bộ nguồn điện được ưu tiên cấp trực tiếp cho các linh kiện đang hoạt động.

Nhìn chung, với các smartphone hiện đại, việc vừa sạc vừa sử dụng không phải là nguyên nhân trực tiếp khiến pin nhanh chai. Điều người dùng cần tránh là để thiết bị hoạt động trong tình trạng nhiệt độ cao kéo dài, đặc biệt khi chạy các tác vụ nặng trong lúc sạc, bởi đây mới là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến tuổi thọ của pin lithium-ion./.