Xe "dù" đội lốt xe Lào

(Baonghean) - Hiện nay, xe khách mang biển kiểm soát Lào hoạt động bát nháo tại các xã Diễn Thái, Diễn Tháp, Diễn Hồng, Diễn Kỷ (Diễn Châu) đang ngày càng gia tăng. Loại xe “dù” này đang gây mất an toàn giao thông, thất thu thuế, phí bảo trì đường bộ.
 
Xe khách biển kiểm soát Lào bốc xếp hàng trên tuyến 205.
 
Diễn Tháp (Diễn Châu) có thể gọi là “thủ phủ” xe “dù” đội lốt xe Lào. Ngay dọc tuyến đường nhựa Diễn Tháp đi xã Đô Thành (Yên Thành) thấy từng đoàn xe khách, xe tải mang biển kiểm soát Lào nối đuôi nhau kéo dài hàng cây số trên đường. Xe khách mang biển kiểm soát Lào UN 0586 đang được bốc hàng lên. Vòi nước, nồi niêu, xô chậu, nệm, hàng hóa được chất lên nóc xe cao ngất ngưởng. Hai bên hông xe cũng được lật nắp nhét hàng vào. Một “lơ” xe cho hay: Xe đi Viêng Chăn, chúng tôi nhận chở cả người và hàng hóa, nếu có hàng thì đưa đến, gửi nhiều thì “ăn” giá ưu đãi. Phía sát bên đó là xe mang biển kiểm soát UN 5678 chất toàn là hàng nặng lên nóc xe, chủ yếu các bộ ghế inox và bàn ghế tràng kỷ, thậm chí cả hàng sắt thép được chằng néo sơ sài. Chủ xe tên là K cho biết: Nếu đi Lào thì 2 giờ sáng là xe chạy, giá vé sang Viêng Chăn 300.000 đ, xe chạy theo đường 8 cửa khẩu Cầu Treo - Hà Tĩnh. Ở đây, mỗi nhà là một “bến xe” riêng, họ dán cả biển báo trước cổng thông báo các tuyến và giờ chạy. Như nhà xe Thảo Nga chuyên tuyến Diễn Châu - Pắc Xế - Xalavan (Lào), nhà xe Minh Tân chuyên tuyến Viêng Chăn - Vinh - Yên Thành, Diễn Châu … Hoạt động của loại xe “dù” biển kiểm soát Lào là lấy hàng vào ngày lẻ, xuất phát vào lúc 1-2 giờ sáng ngày chẵn. 
 
Bà Trần Thị T. một người dân địa phương bức xúc: Cứ buổi chiều xe “dù” mang biển số Lào trên đường về phóng nhanh vượt ẩu qua đoạn xã Diễn Xuân khói bụi mù trời, rồi về đậu chiếm cả lòng lề đường đoạn qua xã Diễn Tháp. Nguy hiểm nhất là chủ xe cho lật nắp ngang hông xe chiếm lòng đường để đút hàng vào hông xe, có hôm trời nhá nhem tối tôi đi xe máy va vào nắp xe bị ngã. 
 
Điều đáng ngại nữa là nhiều xe khách mang biển số Lào trông rất cũ, nhiều xe lốp mòn, xe không dây đai an toàn, một số vị trí cơi nới thêm để chở người và hàng. Chúng tôi đã chứng kiến một xe khách mang biển Lào sau khi chất hàng hóa do quá nặng xe ô tô tự bị gãy “nhíp”, chủ xe lại phải tháo hàng xuống nhưng không phải để thay nhíp mới mà “gia cố” thêm một nhíp cũ. Chiếc xe này hệ thống đèn hậu đều bị vỡ, da ghế ngồi bị rách nát, cửa kính hỏng. 
 
Được biết trước đây người dân Diễn Tháp chủ yếu đi buôn bán đồng nát bên Lào, khi có điều kiện thì họ đã sắm thêm cả xe ô tô khách để chở người và hàng hóa đủ các loại phục vụ thị trường Lào. Nguy hiểm là trên đường từ Lào về, loại xe “dù” này vừa chở hành khách, vừa tham gia chở đủ các mặt hàng phế thải như điện tử, tủ lạnh, điều hòa, hàng dễ cháy nổ kể cả các loại bình hàn. Từ chỗ chỉ có 1-2 xe khách thì nay đã có khoảng trên 40 xe khách mang biển số Lào. Số xe này lâu nay hoạt động bát nháo như chạy sai tuyến, tham gia chở các loại động vật hoang dã… Từ năm 2010 đến nay, cơ quan chức năng đã bắt được khá nhiều vụ xe mang biển kiểm soát Lào ở Diễn Châu chở động vật hoang dã gồm rùa, gấu đen, chân gấu các loại, beo lửa… Mới đây lực lượng chức năng còn phát hiện xe biển kiểm soát Lào UN 1909 do lái xe Lê Hồng Bắc trú ở Diễn Hồng - Diễn Châu điều khiển chở 1,3 tấn gỗ trắc được giấu trên nóc xe và thùng xe có trị giá trên 1 tỷ đồng. 
 
Hầu hết xe khách biển Lào đang hoạt động kinh doanh hành khách chủ xe 100% là người Việt Nam nhờ người có quốc tịch Lào đứng tên, tuy nhiên mọi thủ tục đăng ký kinh doanh vận tải ở Việt Nam như giấy đăng ký kinh doanh, đăng ký bến bãi, luồng tuyến thì lại chưa có. Nguyên nhân xe khách, xe tải mang biển kiểm soát Lào ở Diễn Châu ngày càng nhiều là mua xe mới rẻ hơn so với trong nước vì thuế nhập khẩu ở Lào thấp. Ví như mua một xe ô tô khách giường nằm ở Việt Nam 1,8 tỷ đồng thì ở Lào khoảng 1,2 tỷ đồng, chưa kể các loại phí khi đi qua cửa khẩu cũng rẻ hơn xe Việt Nam. 
 
Anh Trần Trọng Thắng - Chánh thanh tra Sở Giao thông Vận tải cho biết: Theo công ước, chúng tôi không có thẩm quyền để kiểm tra giấy tờ xe Lào, mà chỉ được phép điều tiết phương tiện giao thông khi xảy ra mất an toàn. Ông Thắng giải thích: Nếu gặp thì chúng tôi cũng sẽ xử lý nhưng do chỉ có 25 cán bộ, lực lượng mỏng mà phải phụ trách toàn tỉnh nên cũng rất khó khăn. 
 
Cũng chính vì thế, xe biển Lào hàng ngày nối đuôi nhau lưu thông qua lại các chốt, trạm kiểm soát giao thông của tỉnh, huyện nhưng chưa bị xử lý. 
 
Văn Trường