Cách phát hiện và sơ cấp cứu khi ngộ độc rượu chứa methanol

Methanol là chất gì và mức độ nguy hiểm của nó như thế nào đối với sức khỏe con người? Cách xử trí ngộ độc rượu ra sao để tránh rơi vào tình trạng nguy hiểm?

» Linh mục Nguyễn Đình Thục kích động giáo dân
 

Theo ThS.BS Lương Quốc Chính, khoa Cấp cứu, BV Bạch Mai cho biết:

Loại rượu duy nhất để uống có tên là rượu ethylic hoặc ethanol được sản xuất theo quy trình riêng và sản phẩm phải đạt tiêu chuẩn chất lượng thực phẩm. Cũng có nhiều loại rượu khác nhưng có độc tính rất cao như rượu methanol.

Methanol được sản xuất trong công nghiệp, là sản phẩm cuối của nhiều quy trình sản xuất, từ sự chuyển hóa của nhiều loại quả, từ sự phân hủy rác... Methanol có nhiều ứng dụng khác nhau trong công nghiệp như dùng làm sơn, để lau chùi véc ni, dùng làm dung môi... Tuy nhiên, tuyệt đối không được sử dụng methanol làm rượu thực phẩm như ethanol.

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Phần lớn các trường hợp tử vong do ngộ độc methanol là do tự tử hoặc sử dụng methanol làm đồ uống thay thế cho ethanol... Ở người lớn, ngộ độc methanol với liều 8g (1ml dung dịch 100%) đã có thể gây mù, ngộ độc với liều 10g (30 ml dung dịch 40%) có thể gây tử vong. Ở trẻ em, ngộ độc methanol với liều 0,25 ml/kg đã gây mù mắt và 0,5 ml/kg đã gây tử vong (dung dịch 100%).

Trước khi gây độc, methanol được chuyển hóa thành formaldehyde và sau đó được oxy hóa thành axit formic (formate). Nồng độ axit formic trong máu cao ức chế cytochrome oxidase của ty lạp thể trong tế bào gây thiếu oxy tế bào, toan chuyển hóa nặng, tổn thương thần kinh thị giác và tổn thương võng mạc mắt. Ngoài ra, methanol gây ức chế thần kinh trung ương, giãn mạch, tụt huyết áp và giảm cung lượng tim.

Triệu chứng người ngộ độc Methanol và cách xử trí

Các triệu chứng nhiễm độc methanol thường xuất hiện trong vòng 30 phút sau uống nhưng có thể muộn hơn, tuỳ thuộc vào số lượng mà bệnh nhân uống, bệnh nhân có uống cùng ethanol hay không (xuất hiện triệu chứng chậm hơn) và tình trạng folate của bệnh nhân. Thường có hai giai đoạn, giai đoạn kín đáo (vài giờ đến 30 giờ đầu) và giai đoạn biểu hiện ngộ độc rõ tiếp theo sau. Vì triệu chứng lúc đầu thường kín đáo và nhẹ (ức chế nhẹ thần kinh, an thần, vô cảm) nên thường bị bệnh nhân chủ quan và bỏ qua hoặc trẻ nhỏ không được phát hiện.

- Thần kinh: lúc đến viện thường tỉnh táo và kêu đau đầu, chóng mặt, sau đó quên, bồn chồn, hưng cảm, ngủ lịm, lẫn lộn, hôn mê, co giật.

- Mắt: lúc đầu chưa biểu hiện, sau đó nhìn mờ, sợ ánh sáng, ám điểm, đau mắt, song thị, ám điểm trung tâm, giảm hoặc mất thị lực, ảo thị (ánh sáng chói, các chấm nhảy múa, nhìn thấy đường hầm,...). Đồng tử phản ứng kém với ánh sáng, soi đáy mắt thấy gai thị xung huyết, sau đó phù võng mạc lan rộng dọc theo các mạch máu đến trung tâm đáy mắt, các mạch máu cương tụ, phù gai thị, xuất huyết võng mạc. Đồng tử giãn cố định kà dấu hiệu của ngộ độc nặng và tiên lượng xấu. Các dấu hiệu thấy khi soi đáy mắt không tương quan với dấu hiệu nhìn của bệnh nhân nhưng thực sự tương quan với mức độ nặng của ngộ độc. Khi ngộ độc nặng có thể có xuất huyết hoặc nhồi máu nhân bèo, tụt não.

Khám cấp cứu bệnh nhân hôn mê tại khoa Cấp cứu Bệnh viện Bạch Mai.
Khám cấp cứu bệnh nhân hôn mê tại khoa Cấp cứu Bệnh viện Bạch Mai.

- Dấu hiệu sinh tồn: nhịp tim nhanh, thở nhanh và sâu (kiểu thở kussmaul), huyết áp thường bình thường cho đến khi tử vong. Trước khi có các biện pháp điều trị đặc hiệu như hiện nay, bệnh nhân thường tử vong do ngừng thở.

Khi bệnh nhân bị ngộ độc rượu, nhất là có rối loạn ý thức, nguyên tắc cấp cứu cơ bản ban đầu là phải đảm bảo thông thoáng đường hô hấp bằng cách cho bệnh nhân nằm đầu cao và tư thế nghiêng an toàn. Cứ vài giờ phải đánh thức bệnh nhân dậy, nếu bệnh nhân tỉnh và có thể ăn uống được thì cho ăn cháo loãng... nhằm tránh hạ đường huyết.

Nếu bệnh nhân không tỉnh, ứ đọng hầu họng nhiều, thở nhanh và thở sâu, thậm chí có co giật... thì vẫn giữ bệnh nhân ở tư thế đầu cao, nằm nghiên an toàn sau đó nhanh chóng gọi người đến hỗ trợ, gọi xe cấp cứu tới xử lý và đưa bệnh nhân tới bệnh viện.

Nếu bệnh nhân tỉnh dậy nhưng đau đầu nhiều, chóng mặt và nhìn mờ, sợ ánh sáng, ám điểm, đau mắt, song thị, ám điểm trung tâm, giảm hoặc mất thị lực, ảo thị... thì cần phải đưa tới bệnh viện khám

Một số biểu hiện khác và di chứng sau ngộ độc methano:

- Có thể đau lưng, thân mình, cứng gáy (giống xuất huyết màng não), cứng cơ, da có thể lạnh, vã mồ hôi.

- Tiêu hoá: biểu hiện sớm, viêm dạ dày xuất huyết, viêm tuỵ cấp biểu hiện đau thượng vị, nôn, ỉa chảy. Ngộ độc trung bình hoặc nặng có thể thay đổi chức năng gan.

- Các di chứng thần kinh: H/C parkinson, thiết hụt nhận thức, viêm tuỷ cắt ngang và giả liệt vận nhãn.

Khuyến cáo của bác sỹ

Uống rượu "quá chén" gây rất nhiều tác hại đối với sức khỏe con người. Vì vậy, người dân nên tiết chế, điều độ. Khi thấy có biểu hiện đau đầu, chóng mặt, nhìn mờ bóng mây... sau vài tiếng uống rượu, người dân cần tới bệnh viện khám ngay.

Khi tiếp nhận bệnh nhân nghi ngờ ngộ độc methanol, nhân viên y tế phải chuyển bệnh nhân tới trung tâm y tế có khả năng hồi sức và lọc máu sớm nhất khi có thể.

Theo Songkhoe

Tin mới

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 29/1

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 29/1

(Baonghean.vn) - Phát huy tinh thần vì nước, vì dân qua công tác tuyển quân; Nghệ An tập trung triển khai các nhiệm vụ, giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp IUU... là những tin tức nổi bật trên baonghean.vn ngày 29/1.
Bản CV tốt của 2 ngoại binh Sông Lam Nghệ An

Bản lý lịch tốt của 2 ngoại binh Sông Lam Nghệ An

(Baonghean.vn) - Sau khoảng thời gian im ắng, Sông Lam Nghệ An đã chốt được 2 ngoại binh mới để hoàn thiện đội hình tham dự V.League 2023. Nhìn vào bản lý lịch của 2 tân binh này, người hâm mộ xứ Nghệ phần nào yên tâm về lực lượng của đội bóng xứ Nghệ ở mùa giải mới.
Đồng chí Nguyễn Văn Thông - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ tặng hoa cho công dân lên đường nhập ngũ. Ảnh: Thành Cường

Phát huy tinh thần vì nước, vì dân qua công tác tuyển quân

(Baonghean.vn) - Ngày 7/2 tới đây, Nghệ An có 3.102 công dân nhập ngũ. Báo Nghệ An có cuộc trò chuyện với Đại tá Phan Đại Nghĩa - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng nghĩa vụ quân sự tỉnh về công tác tuyển, giao nhận quân.
Thành phố Vinh, ảnh Lê Thắng

Thành phố Vinh hướng tới thành phố biển như thế nào?

(Baonghean) - Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử hào hùng, thành phố Vinh ngày một khẳng định vị thế đầu tàu của tỉnh, trung tâm phát triển trên một số lĩnh vực của vùng Bắc Trung Bộ. Đặc biệt, Vinh đang hướng tới trở thành một thành phố biển trong tương lai gần...
Tết mà…

Tết mà…

(Baonghean.vn) -  Có thể nói hai chữ “Tết mà…” được sử dụng với mật độ dày đặc từ 23 tháng Chạp cho tới tận ngày Rằm tháng Giêng. Từ chuyện tra tấn âm thanh, ăn nhậu thả ga, say xỉn, cờ bạc, thậm chí đánh nhau…và biết bao tệ nạn khác đều được bao biện bằng “Tết mà…”.
Hải quân

Trường Sa - Kiên cường nơi đầu sóng

(Baonghean.vn) - Chuyến tàu 490 khởi hành mang theo hơi ấm từ đất liền, là tình cảm của cả nước đến với quân và dân trên quần đảo Trường Sa. Dù đối mặt với nhiều gian khó nơi đầu sóng ngọn gió, quân và dân trên đảo vẫn đoàn kết, kiên cường bảo vệ vùng biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Đình Kha (phải) là cầu thủ đáng được chờ đợi.

VPF làm việc với HAGL về chuyện nhà tài trợ nước tăng lực; CLB Khánh Hòa: Phải ‘sống’ rồi mới mộng mơ

(Baonghean.vn) - Chiều 28/1, đại diện Công ty cổ phần Bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam và HAGL đã có buổi gặp gỡ xoay quanh nhà tài trợ; Khánh Hòa sẽ phải chờ nỗ lực rất lớn từ cầu thủ, cùng với đó là những tính toán của HLV Võ Đình Tân. Đó là những thông tin thể thao nổi bật trong 24h qua.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính: Khí thế thi công đường cao tốc Bắc - Nam nhộn nhịp, không để vướng mắc kéo dài

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính: Khí thế thi công đường cao tốc Bắc - Nam nhộn nhịp, không để vướng mắc kéo dài

(Baonghean.vn) - Ngày 28/1, tại TP. Vinh (Nghệ An), đồng chí Phạm Minh Chính - Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ đã trực tiếp đi kiểm tra, chủ trì cuộc họp kiểm điểm tình hình thực hiện dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam đoạn từ tỉnh Ninh Bình đến tỉnh Quảng Trị.

Ký ức tủi nhục của thiếu phụ khát việc làm

Ký ức tủi nhục của thiếu phụ khát việc làm

(Baonghean.vn) - Do cuộc sống vợ chồng mâu thuẫn lại nóng lòng tìm việc làm, Mây theo nhóm đối tượng xuống thành phố. Nhưng các đối tượng đã nhẫn tâm bán chị cho người đàn ông Trung Quốc lấy làm vợ dù chị đã có chồng con. 5 năm bị bán, người phụ nữ này mất tất cả, chỉ còn lại ký ức tủi nhục.