Đấu tranh nạn săn bắt chim trời: Đã tạo chuyển biến tích cực
Sau khi UBND tỉnh thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện Kế hoạch 937/KH-UBND, công tác tuyên truyền, kiểm tra và xử lý vi phạm về bảo vệ chim di cư được đẩy mạnh. Nhiều bẫy lưới, cò giả bị tháo dỡ và các “điểm nóng” ở huyện Diễn Châu, Quỳnh Lưu, thị xã Hoàng Mai (cũ) đã ghi nhận chuyển biến rõ rệt.
Nhật Lân - Võ Hải • 20/11/2025
Cuối tháng 10/2025, điều tra của phóng viên tại các xã Tân Châu và An Châu (huyện Diễn Châu cũ) cho thấy tình trạng săn bắt chim trời diễn ra khá nghiêm trọng. Từ đồng ruộng đến lùm cây, bờ ao, đâu đâu cũng xuất hiện hình nộm cò mồi, bẫy nhựa, lưới giăng trắng cả cánh đồng. Nhưng chỉ 2 tuần sau, khi quay lại vào ngày 10/11/2025, hình ảnh “trắng trời cò giả” từng lấn át sắc xanh của đồng quê gần như biến mất.
Theo Hạt Kiểm lâm Diễn Châu, sau thời điểm UBND tỉnh ban hành Quyết định thành lập Ban Chỉ đạo và Chi cục Kiểm lâm gửi Văn bản 1090/KL-TTPC yêu cầu xác minh thông tin báo chí phản ánh qua bài viết “Chim trời vẫn tìm đường... ra chợ”, lực lượng kiểm lâm đã phối hợp với chính quyền các xã tăng cường tuyên truyền, tuần tra, xử lý các hành vi vi phạm. Nếu trước đây hoạt động săn bắt diễn ra công khai, thì nay chỉ còn xuất hiện lén lút ở một số khu vực xa khu dân cư.
Trực tiếp theo chân lực lượng liên ngành kiểm tra các cánh đồng xã Tân Châu trong ngày 10/11, chúng tôi ghi nhận vẫn còn một số lưới bẫy được giăng rải rác. Trong vài giờ kiểm tra, lực lượng chức năng đã tháo dỡ, tiêu hủy nhiều cọc tre và hàng trăm mét lưới; đồng thời phát hiện 3 bộ loa điện tử được giấu kỹ ven ruộng.
Thống kê đến ngày 13/11/2025 của Hạt Kiểm lâm Diễn Châu cho thấy, một khối lượng lớn dụng cụ vi phạm đã bị thu giữ và tiêu hủy: 7.900m lưới, 6 kg que nhựa, 1.020 cọc tre, 8.900 hình nộm chim cò; tịch thu 14 bộ âm li, 20 loa, 11 bình ắc quy. Lực lượng chức năng cũng thả về tự nhiên 53 con cò, 6 chim vạc, 3 con diệc.
Ông Trần Ngọc Quyền - Hạt Phó phụ trách Hạt Kiểm lâm Diễn Châu - thẳng thắn nhìn nhận: Săn bắt chim trời vốn là “nghề theo mùa” của không ít hộ dân mỗi dịp mưa về. “Hàng năm cứ đến mùa, người dân lại giăng lưới khắp đồng ruộng, ven rừng. Việc xử lý triệt để trong thời gian ngắn là rất khó. Chúng tôi đã tiêu hủy hàng nghìn hình nộm, hàng nghìn mét lưới nhưng vẫn có trường hợp đánh bắt lén lút”, ông Quyền nói.
Tại UBND xã Tân Châu, Trưởng phòng Kinh tế Hoàng Hữu Tình cho biết, việc đánh bắt chim trời mang lại lợi nhuận cao cho một số hộ dân, nên dù chi phí ít, họ vẫn cố tình tái diễn vi phạm. Xã dự kiến sẽ lập đoàn công tác tổng rà soát các hộ đặt bẫy, cũng như hệ thống hàng quán kinh doanh chim trời để chấn chỉnh triệt để.
Tại các xã, phường thuộc huyện Quỳnh Lưu và thị xã Hoàng Mai (cũ), tình trạng săn bắt chim di cư trước đây cũng rất “nóng”. Sau khi Ban Chỉ đạo của tỉnh đi vào hoạt động, Hạt Kiểm lâm Quỳnh Lưu - Hoàng Mai phối hợp Đội Kiểm lâm cơ động & PCCCR số 3, Cục Cảnh sát Môi trường (Bộ Công an), Phòng Cảnh sát Môi trường (Công an tỉnh), Công an phường Quỳnh Mai và Công an xã Quỳnh Anh tổ chức 2 đợt truy quét.
Ngày 11/11/2025, lực lượng chức năng phường Quỳnh Mai kiểm tra, phát hiện 2 đối tượng đang đánh bắt chim di cư trái phép, tịch thu 50m lưới và 8 hình nộm chim cò bằng xốp, đồng thời, thả 4 cá thể chim còn khỏe về môi trường tự nhiên.
Ngày 12/11/2025, tại xã Quỳnh Anh, lực lượng chức năng tiếp tục tiêu hủy 150m lưới, 25 hình nộm chim cò, thả 12 cá thể chim cò, vạc còn sống.
Ông Hoàng Đăng Phúc - Hạt phó Hạt Kiểm lâm Quỳnh Lưu - Hoàng Mai cho hay, Công an phường Quỳnh Mai đã lập hồ sơ xử lý 2 đối tượng vi phạm; đồng thời, các lực lượng vẫn tiếp tục điều tra những trường hợp đánh bắt ở Quỳnh Anh. Tuy vậy, ông cũng chỉ ra 2 khó khăn lớn: Khó thống kê đầy đủ đối tượng thường xuyên săn bắt, và một số xã, phường chưa thật sự quan tâm, chưa chủ động tuần tra, xử lý triệt để.
“Thời gian tới, Hạt sẽ phối hợp chặt chẽ với chính quyền cơ sở, đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật đến từng hộ dân và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm liên quan đến động vật hoang dã, chim di cư”, ông Phúc khẳng định.
.jpg)
Ngày 5/11/2025, UBND tỉnh ban hành Quyết định 3490/QĐ-UBND thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện Kế hoạch 937/KH-UBND, nhằm đấu tranh, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến bảo vệ động vật hoang dã, chim di cư và bảo vệ nguồn lợi thủy sản.
Kế hoạch 937 được xây dựng trên cơ sở thực hiện nghiêm các Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về bảo tồn đa dạng sinh học, chống săn bắt và buôn bán động vật hoang dã. Đây là bước siết chặt, đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở, tạo tiền đề để kiểm soát hiệu quả hoạt động săn bắt trái phép.
Theo tổng hợp của Chi cục Kiểm lâm, kế hoạch đã được triển khai rộng rãi tại nhiều địa phương. Các Hạt Kiểm lâm phối hợp với công an và chính quyền xã, phường tổ chức kiểm tra các khu chợ truyền thống - nơi từng tồn tại việc mua bán chim trời, động vật hoang dã. Tại các phường Trường Vinh, Thành Vinh, Tân Mai và các xã Quỳnh Mai, Quỳnh Phú, Quỳnh Anh, Minh Châu, Tân Châu, An Châu, Hải Châu, Đức Châu, Quảng Châu…, các đoàn liên ngành đã tổ chức tuyên truyền trực tiếp tới tiểu thương, yêu cầu ký cam kết không mua bán, tàng trữ, vận chuyển động vật hoang dã và chim di cư.
Ông Nguyễn Danh Hùng - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, Phó trưởng Ban Chỉ đạo đánh giá: Nhiều năm qua Nghệ An đã quan tâm đến bảo tồn đa dạng sinh học, nhưng việc triển khai Kế hoạch 937/KH-UBND có ý nghĩa đặc biệt khi tạo một chiến dịch đồng bộ, liên tục và có trọng tâm. Theo ông, việc tăng cường truyền thông và xử lý nghiêm vi phạm sẽ giúp các tầng lớp nhân dân nhận thức đầy đủ hơn về vai trò của động vật hoang dã đối với môi trường và hệ sinh thái.
Kết quả ghi nhận trong gần nửa tháng triển khai cho thấy sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng chức năng và chính quyền địa phương đã đem lại hiệu quả rõ rệt. Nhiều “điểm nóng” giảm độ nguy hiểm, lượng bẫy lưới, cò giả bị tiêu hủy rất lớn, và nhiều cá thể chim đã được trả về tự nhiên.
Tuy vậy, cả kiểm lâm Diễn Châu lẫn Quỳnh Lưu - Hoàng Mai đều chung một nhận định: Để xóa bỏ hoàn toàn tình trạng săn bắt chim trời trong một thời gian ngắn là điều không dễ. “Nghề theo mùa”, lợi nhuận cao, trong khi công tác kiểm tra ở một số xã còn thiếu chủ động, khiến nguy cơ tái diễn vẫn hiện hữu.
Điều quan trọng lúc này là duy trì được nhịp kiểm tra, xử lý, kết hợp tuyên truyền sâu rộng, để người dân nhận thức rõ những hệ lụy về môi trường và pháp lý của hành vi săn bắt chim trời. Chỉ khi hoạt động này không còn đem lại “lợi ích dễ dàng”, và ý thức cộng đồng được nâng cao, thì nạn săn bắt chim trời mới có thể được kiểm soát bền vững.
