Les pêcheurs de la province de Nghe An sont en pleine saison de pêche au chalut pour les concombres de mer.

À l'aube, lorsque la marée descend, de nombreux habitants des communes côtières comme Quynh Bang et Quynh Lap (district de Quynh Luu) ou Quynh Phuong et Quynh Lien (ville de Hoang Mai) s'affairent à tirer leurs filets sur les vasières. Paniers en bandoulière et armatures de fer tirées à la main, ils reculent lentement et méthodiquement pour ramasser les palourdes.

La récolte des palourdes est une activité saisonnière, qui s'étend de fin avril (selon le calendrier lunaire) à fin août environ. Tôt le matin, à marée basse, ces palourdes, apparentées aux huîtres et aux moules, se mettent en mouvement à la recherche de nourriture. Les palourdes sont minuscules, avec des coquilles blanches opaques ; même les plus grosses ont à peine la taille d'un pouce. Pourtant, pour de nombreux habitants du littoral, elles constituent une source de revenus essentielle durant les chauds mois d'été.

Pour récolter les palourdes, il faut se rendre à la plage à l'aube. L'outil utilisé est un « xăm » rudimentaire : un cadre rectangulaire en fer d'environ un demi-mètre de long, avec un grillage grossier fixé à l'arrière et un manche en bambou de plus d'un mètre de long fixé à l'avant.

Le pêcheur traînait son filet à travers le sable mouillé, avançant à reculons dans l'eau de mer. Un panier en bandoulière, les mains crispées sur le manche, le dos constamment courbé, les pieds enfoncés dans le sable pour garder l'équilibre, chaque pas était une lutte pour supporter les vagues qui s'écrasaient contre lui, le souffle court dû à l'épuisement et le mal de dos.

Anh Lê Văn Thạch – một người cào dắt lâu năm ở xã Quỳnh Bảng chia sẻ: “Nghề này nhìn đơn giản chứ vất vả lắm. Ra sớm, khi nước rút mạnh nhất, ai nhanh tay thì được nhiều. Cào chừng 2 – 3 tiếng là mệt rã rời, nhưng ngày nào không tranh thủ thì coi như mất thu nhập”.

Với những người già, phụ nữ lớn tuổi cào dắt là một trong số ít lựa chọn để mưu sinh. Không cần vốn, chỉ cần sức khỏe và chịu khó, ai cũng có thể ra bãi triều cào dắt. Nhưng không phải ai cũng trụ được lâu. Có người cào vài hôm đã bỏ vì đau lưng, mỏi gối; có người không biết chọn điểm có nhiều dắt, kéo xăm mãi mà chỉ được vài cân.

Dù là một nghề mang tính thời vụ, cào dắt vẫn là nguồn thu nhập đáng kể với không ít hộ dân vùng biển. Đặc biệt là với người lớn tuổi, phụ nữ không đi khơi xa được. Mỗi ngày, người cần mẫn có thể thu về 70 – 100 kg dắt tươi, bán được 300 – 500 nghìn đồng. Giá dắt không cao, dao động 4.000 – 5.000 đồng/kg, song đều đặn mỗi ngày có thu nhập cũng là may mắn với nhiều gia đình.

Dắt sau khi gom được thương lái thu mua ngay tại bãi biển, vận chuyển vào các tỉnh miền Nam như Khánh Hòa, Phú Yên – nơi các trại nuôi tôm hùm, cua biển sử dụng dắt làm thức ăn. Một phần khác được hấp chín, tách ruột, làm thực phẩm chế biến. Những cơ sở nhỏ lẻ chuyên làm ruột dắt thuê cũng giúp giải quyết việc làm cho lao động nhàn rỗi.

Vỏ dắt sau khi tách ruột cũng không bị bỏ phí. Mỗi năm, khi biển động hoặc gió đổi mùa, dắt đá dạt vào bờ nhiều, tạo thành những lớp vỏ trắng đục phủ kín bãi cát. Người dân tranh thủ thu gom, phơi nắng, rồi bán cho các cơ sở làm vật liệu trang trí, chậu cảnh. Mỗi xe tải vài tạ vỏ cũng có thể bán được tiền triệu.

Nghề cào dắt dẫu vất vả, đòi hỏi phải chịu thương, chịu khó, là lựa chọn cuối cùng khi không còn nghề gì khác để bám víu, nhưng chính đó lại là cần câu cơm của nhiều ngư dân ven biển…