Tháo gỡ vướng mắc để phổ cập mầm non cho trẻ 3 - 5 tuổi
Phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3-5 tuổi không chỉ là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển giáo dục, mà còn là nền tảng vững chắc cho sự phát triển toàn diện của mỗi đứa trẻ.
Tại Nghệ An, việc thực hiện phổ cập còn góp phần thu hẹp khoảng cách giáo dục giữa các vùng miền, bảo đảm mọi trẻ em đều có cơ hội được chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trong những điều kiện tốt nhất ngay từ những năm đầu đời.
Mở rộng quy mô trường lớp
Trường Mầm non Bến Thủy thuộc phường Trường Vinh, Nghệ An hiện có 16 phòng học để dạy học cho gần 500 học sinh. Đây cũng là ngôi trường thường xuyên tổ chức các hoạt động giáo dục trải nghiệm, văn hóa - văn nghệ, thể dục - thể thao nhằm tạo môi trường học tập sinh động, giúp trẻ phát triển toàn diện cả về thể chất lẫn tinh thần.
Lãnh đạo nhà trường cho biết, nhờ những nỗ lực không ngừng trong việc nâng cao chất lượng chăm sóc và giáo dục, những năm gần đây số lượng phụ huynh tin tưởng, lựa chọn gửi con tại trường ngày càng tăng.
Tuy nhiên, để thực hiện mục tiêu phổ cập 100% trẻ từ 3-5 tuổi, nhà trường vẫn đang đối mặt với không ít khó khăn như thiếu phòng học để mở rộng quy mô trường lớp, thiếu giáo viên so với quy định của trường mầm non. Và so với nhiều trường khác trên địa bàn phường Trường Vinh, Trường mầm non Bến Thủy gặp nhiều khó khăn hơn về đầu tư cơ sở vật chất, điều kiện dạy học.
Nếu chỉ có Trường Mầm non Bến Thủy thì chưa thể đáp ứng nhu cầu tiếp nhận toàn bộ trẻ trong độ tuổi trên địa bàn. Thực tế hiện nay, nhiều trẻ thuộc diện phổ cập vẫn đang theo học tại 11 nhóm trẻ độc lập cũng như các cơ sở mầm non lân cận. Điều này phần nào cho thấy áp lực về quy mô trường lớp, cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên đang ngày càng gia tăng.
Trước thực tế đó, chúng tôi mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, đầu tư của các cấp, ngành nhằm mở rộng phòng học, bổ sung trang thiết bị dạy học, nâng cấp khuôn viên, sân chơi cũng như các hạng mục phục vụ bán trú.
Đồng thời, cần có thêm cơ chế, chính sách để phát triển đội ngũ giáo viên, đảm bảo đủ về số lượng và nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ.
Cô giáo Trần Thị Thái - Hiệu trưởng Trường mầm non Bến Thủy
Tại Trường Mầm non Thị trấn, xã Tân Kỳ, hiện nhà trường có 13 nhóm, lớp với 357 học sinh đang theo học. Tuy nhiên, do điểm trường chính không đủ phòng học, học sinh vẫn phải học tại 2 điểm trường cách nhau khoảng 1km, gây không ít khó khăn trong công tác quản lý và tổ chức hoạt động dạy học.
-725132c7fff2461a1f4dd7a16dbddd4d.jpg)
Cô giáo Nguyễn Thị Lý - Hiệu trưởng nhà trường cho biết, dù là trường điểm của bậc học mầm non trên địa bàn, song diện tích hiện nay vẫn còn chật hẹp, chưa đáp ứng yêu cầu theo quy định. Trước thực tế đó, nhà trường đã đề xuất chính quyền địa phương cải tạo cơ sở vật chất của trụ sở UBND thị trấn Tân Kỳ cũ để làm phòng học, đồng thời mở rộng khuôn viên trường. Khi các hạng mục này được triển khai, nhà trường sẽ có thêm điều kiện để tăng số lớp, nâng quy mô tuyển sinh, góp phần đáp ứng tốt hơn nhu cầu học tập của trẻ trên địa bàn và giúp cho việc phổ cập mầm non cho trẻ từ 3 - 5 tuổi được thuận lợi.
Đầu tư đồng bộ để phổ cập mầm non
Bà Ngô Thị Thu Hương - Trưởng phòng Giáo dục Mầm non - Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết, thực hiện theo Nghị quyết số 218/2025/QH15 ngày 26/6/2025 của Quốc hội, Nghệ An đang đặt mục tiêu đến năm 2030, tỉnh Nghệ An hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi.
Chúng tôi đặt mục tiêu tiếp tục củng cố và nâng cao chất lượng phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi, bảo đảm huy động tối đa trẻ trong độ tuổi đến trường.
Qua đó, trẻ em được nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục trong môi trường an toàn, thân thiện, chất lượng; được phát triển toàn diện về thể chất, trí tuệ, tình cảm, thẩm mỹ, ngôn ngữ và hình thành tâm thế sẵn sàng vào lớp 1. Đồng thời, việc thực hiện phổ cập cũng góp phần bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, không để trẻ em nào bị bỏ lại phía sau,
Bà Ngô Thị Thu Hương - Trưởng phòng Giáo dục Mầm non, Sở Giáo dục và Đào tạo
Theo lãnh đạo Phòng Giáo dục Mầm non, quá trình triển khai phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3-5 tuổi tại Nghệ An có nhiều thuận lợi. Trước hết là sự quan tâm của Nhà nước thông qua các chính sách miễn học phí, hỗ trợ chi phí học tập và tiền ăn trưa cho trẻ.
Cùng với đó, cơ sở vật chất các trường mầm non trên địa bàn tỉnh từng bước được đầu tư, cải thiện, tạo điều kiện thuận lợi trong việc huy động trẻ ra lớp.
Bên cạnh đó, những năm gần đây, nhận thức của phụ huynh về vai trò, ý nghĩa của giáo dục mầm non ngày càng được nâng cao, nhiều gia đình mong muốn con em được học tập trong môi trường an toàn, chất lượng nên việc huy động trẻ đến lớp dễ dàng hơn.
Tuy nhiên, toàn ngành vẫn còn không ít khó khăn như nhu cầu đầu tư cơ sở vật chất rất lớn, nhưng nguồn lực ngân sách hạn chế, công tác xã hội hóa còn gặp nhiều hạn chế. Để thực hiện phổ cập, dự kiến từ nay đến năm 2030, Nghệ An đang cần xây mới 1.883 phòng học mầm non và bếp ăn tập thể để thay thế phòng học tạm mượn, quá niên hạn sử dụng, chuyển trường ra địa điểm mới. Bên cạnh đó, tình trạng thiếu giáo viên ở bậc mầm non còn khá nhiều với khoảng 3000 giáo viên, ảnh hưởng đến điều kiện phổ cập, an toàn của trẻ, nâng cao chất lượng.
Những khó khăn trên cũng ảnh hưởng đến việc huy động trẻ đến trường.
Qua tổng hợp, hiện trên toàn tỉnh Nghệ An có 540 trường mầm non, trong đó có 49 trường công lập, 61 trường ngoài công lập và 38 cơ sở nhóm lớp độc lập.
Thống kê của Sở Giáo dục và Đào tạo, hiện tỷ lệ huy động trẻ ra lớp toàn tỉnh đạt 61,9%. Trong đó, nhà trẻ đạt 24,4%, mẫu giáo đạt 88,3%.
Bên cạnh đó, tỷ lệ trẻ ra lớp còn có sự khác biệt giữa các vùng miền như với nhà trẻ, nếu như vùng thành phố, thị xã đã đạt 29,5% thì vùng đồng bằng mới đạt 21% và miền núi mới đạt 22,7%. Trong khi đó, ở mẫu giáo tỷ lệ chênh lệch giữa các vùng cũng khá lớn, như thành phố, thị xã là 92,3%, miền núi là 90%. Tuy nhiên, ở vùng đồng bằng tỷ lệ này chỉ 82,8%.
Qua rà soát cũng cho thấy, với số liệu này, dự kiến năm 2026 toàn tỉnh còn 23 xã không đạt phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi, do tỷ lệ huy động trẻ ra lớp chưa đạt yêu cầu. Toàn tỉnh cũng đang còn hàng chục cơ sở nhóm, lớp mầm non đang hoạt động nhưng chưa có quyết định thành lập với khoảng hơn 6.000 học sinh đang theo học. Điều đó, ảnh hưởng khá lớn trong việc công nhận đạt chuẩn phổ cập.
Xác định, phổ cập giáo dục mầm non được xem là đầu tư chiến lược cho tương lai nên hiện nay, UBND tỉnh cũng đang giao Sở Giáo dục và Đào tạo xây dựng kế hoạch dự thảo thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi giai đoạn 2026 - 2030. Trong đó, tập trung vào việc đưa ra các nhiệm vụ giải pháp để nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các ban, ngành liên quan, của cha mẹ học sinh về phổ cập mầm non. Đồng thời đưa ra các giải pháp để nâng cao chất lượng giáo dục, mở rộng quy mô, đầu tư cơ sở vật chất trường lớp, bồi dưỡng giáo viên, thực hiện các chính sách cho các vùng đặc thù...
