Vây rút chì - nghề 'vàng' thu bạc tỷ của ngư dân Nghệ An

(Baonghean.vn) -  Trong các hình thức đánh bắt của ngư dân, nghề vây rút chì được ví như nghề "vàng" trong số các nghề khai thác hải sản ở Nghệ An, với số phương tiện tham gia chiếm khoảng 1/3 tổng số tàu thuyền của Quỳnh Lưu.

Tàu cá NA90570 TS của ngư dân Trường Thành, xã Quỳnh Nghĩa đánhbắt bằng nghề lưới vây rút chì.

Ngư dân Trần Lợi ở thôn Minh Thành, xã Quỳnh Long đang sử dụng tàu cá lưới vây có công suất trên 500 CV. Ông chia sẻ: “Từ khi ông chuyển đổi sang nghề lưới vây rút chì thấy hiệu quả đánh bắt cao hơn so với nghề chụp mực 4 sào trước đây, mỗi chuyến biển đi không quá 10 ngày đã thu được hàng chục tấn cá các loại, trừ chi phí, mỗi lao động thu về 9-10 triệu đồng/người/chuyến. Ngư dân ai cũng thích đi nghề vây vì có thể đánh được đủ các loại cá, giá trị cao”.

Nghề vây rút chì là nghề không hủy diệt môi trường. Xã Quỳnh Long hiện có 174 phương tiện tàu thuyền, trong đó có 85 chiếc đánh bắt theo hình thức lưới vây rút chì, chiếm 1/2 số tàu thuyền của toàn xã.

Sản phẩm của nghề vây rút chì ở Quỳnh Lưu.

Không chỉ đem lại giá trị kinh tế cao gấp nhiều lần so với các nghề cá khác mà đội tàu vây còn có nhiều ưu thế, đó là tàu to, máy lớn, công suất thường từ 200CV trở lên, được trang bị hiện đại, thường xuyên bám vùng khơi, nhất là vùng đánh cá chung, vùng giáp ranh với các nước khác nên ý thức về chủ quyền vùng biển, làm chủ ngư trường khai thác luôn được ngư dân nêu cao. Ngoài ra, việc sử dụng tàu lưới vây từng bước hạn chế việc khai thác hủy diệt đối với nguồn thủy sản.

Ngư dân Nguyễn Văn Mạnh ở thôn Phú Liên chia sẻ: Nghề cá lưới vây được đánh giá là kiểu khai thác không hủy diệt môi trường bởi không sử dụng hóa chất hay thuốc nổ, không làm cạn kiệt nguồn lợi thuỷ sản bởi vòng lưới lớn, những con cá nhỏ sẽ thoát được ra ngoài.

Nghề này cũng đòi hỏi kỹ thuật cao nên các tàu vây đều ứng dụng tiến bộ khoa học như vừa đánh bắt kết hợp ánh sáng theo kiểu truyền thống, vừa sử dụng máy dò cá để tăng khả năng phát hiện đàn trước khi thả lưới có thể dự đoán trước được sản lượng, mẻ lưới.

 Hiện Quỳnh Long địa phương có các nghề: vây rút chì, chụp mực 4 tăng gông, chụp mực 2 tăng gông và 3 tăng gông..  Năm 2015, tổng sản lượng của toàn xã đạt hơn 23.500 tấn, đạt 154% kế hoạch năm, với tổng giá trị gần 352 tỷ đồng, 3 tháng đầu năm 2016 khai thác được 3.600 tấn đạt 12, 86% KH. Riêng đối với việc khai thác hải sản bằng nghề vây rút chì ở xã Quỳnh Long đã tạo việc làm cho hơn 1.000 lao động trên biển, cho thu nhập khoảng từ 80 – 190 triệu đồng/ lao động/ năm và tạo việc làm cho trên 300 lao động là phụ nữ làm nghề vá lưới có thu nhập từ 15 – 30 triệu đồng/ người/năm.

Nghề vá lưới ở Quỳnh Long

Ông Trần Quang Vệ- Bí thư Đảng ủy xã Quỳnh Long cho biết: “ Hiện nay, nghề cá vây rút chì ở Quỳnh Long đang phát triển và đem lại hiệu quả nhất. Do đánh bắt các loại hải sản sinh sống ở tầng trên của mặt nước, như: Cá thu, cá ngừ, cá nục, mực... cho nên nghề lưới vây rút chì là hình thức đánh bắt đang được khuyến khích. Từ nghề vây lưới chì, nhiều phương tiện thu về trên 500- 700 triệu đồng/chuyến, mỗi lao động thu về 30- 40 triệu đồng/chuyến”.

Huyện Quỳnh Lưu hiện có 1.264 phương tiện tàu thuyền, trong đó có 695 chiếc đánh bắt xa bờ trên 90CV. Để tăng hiệu quả khai thác, đánh bắt, ngư dân huyện Quỳnh Lưu đã không ngừng đầu tư, đóng mới tàu thuyền để vươn khơi đánh bắt xa bờ. Do đó, sản lượng đánh bắt hàng năm toàn huyện đạt từ 45-50 nghìn tấn/năm, tăng gần 10% so với năm 2010.

 Hiện nay, các địa phương như Quỳnh Nghĩa, Tiến Thủy, Quỳnh Long.. ngoài sử dụng các hình thức đánh bắt truyền thống như nghề chụp 4 sào, 2 sào thì chủ yếu ngư dân đã tập trung chuyển đổi sang nghề lưới vây rút chì.

Ông Nguyễn Xuân Dinh- Trưởng phòng NN&PTNT huyện Quỳnh Lưu cho biết: Qua quá trình hoạt động của mô hình đã cho thấy nghề lưới vây rút chì cho hiệu quả và năng suất cao hơn các nghề khác, nguồn hải sản đánh bắt từ nghề vây rất đa dạng. Tuy nhiên, chi phí cho nghề cá lưới vây khá cao, khoảng 1,3-2,5 tỷ đồng/tàu, chưa kể ngư dân còn phải nắm được nhiều kỹ thuật, nên không phải tàu nào cũng có đủ năng lực.

Việt Hùng