Cây chè Nghệ An và những thách thức khi hội nhập TPP

(Baonghean) - Nghệ An có vùng nguyên liệu khá lớn, hạ tầng đồng bộ, đã hình thành được chuỗi giá trị giữa sản xuất - chế biến và tiêu thụ... là những lợi thế khi gia nhập TPP. Tuy nhiên, thách thức cũng không nhỏ đòi hỏi phải có sự chuyển mình mạnh mẽ, những giải pháp mới, đồng bộ.

Phát huy lợi thế

Thu hoạch chè ở Tổng đội TNXP 5 (Thanh Chương). Ảnh: P.V
Thu hoạch chè ở Tổng đội TNXP 5 (Thanh Chương). Ảnh: P.V

Hiện tại Nghệ An có vùng nguyên liệu khá lớn, khoảng 8.000 ha chè với giống mới đạt năng suất và chất lượng khá cao. Theo Sở NN&PTNT, phấn đấu đến năm 2020 cả tỉnh ổn định với diện tích trồng chè 10.000 ha. Như vậy, khẳng định tỉnh có tiềm năng và tập trung nguồn hàng chế biến - xuất khẩu vào các thị trường lớn.

Cùng với đó, hạ tầng vùng chè tương đối đồng bộ, các vùng chè tập trung dọc theo các tuyến đường lớn: Đường Hồ Chí Minh, Quốc lộ 7 thuộc các huyện Thanh Chương, Anh Sơn, Con Cuông. Giao thông nội vùng thuận lợi, tại các vùng nguyên liệu gắn các nhà máy chế biến, hình thành cụm nông - công nghiệp, có đủ điều kiện để phát triển nông nghiệp công nghệ cao.

Mô hình tổ chức sản xuất gắn sản xuất nông nghiệp với chế biến và tiêu thụ, hiện tại chủ yếu là xuất khẩu. Hình thành chuỗi giá trị giữa sản xuất nguyên liệu, chế biến và thương mại được cho là phù hợp với yêu cầu thống nhất quản lý từ sản xuất đến tiêu thụ để đáp ứng yêu cầu thị trường. 

Chế biến chè ở Nhà máy chè Hùng Sơn (Anh Sơn). Ảnh: Công Sáng
Chế biến chè ở Nhà máy chè Hùng Sơn (Anh Sơn). Ảnh: Công Sáng

Toàn tỉnh hiện có 86 dây chuyền chế biến chè với tổng công suất thiết kế 602 tấn búp tươi/ngày. Năm 2015, sản lượng chè búp tươi toàn tỉnh khoảng 67.394 tấn, sản lượng chế biến đạt 12.000 tấn chè búp khô các loại. Trong đó, Công ty TNHH MTV đầu tư phát triển chè Nghệ An thu mua chế biến 32.000 tấn nguyên liệu, sản lượng chế biến đạt 6.400 tấn. Các doanh nghiệp, cơ sở chế biến còn lại thu mua chế biến 35.394 tấn nguyên liệu, sản lượng chế biến 5.600 tấn. 

Tìm hiểu được biết, hiện tại chè Việt Nam vào các nước TPP mới chỉ đạt 10 - 12% tổng sản lượng xuất khẩu, vì vậy cơ hội còn rất lớn, nhất là thị trường Nhật và Mỹ. Cùng với đó, gia nhập TPP tăng cường cơ hội tiếp cận vốn, khoa học công nghệ của các nước tiên tiến.

Và những thách thức

Hướng dẫn người dân tái định cư (Ngọc Lâm, Thanh Chương) ươm chè giống. Ảnh: Hải Thượng
Hướng dẫn người dân tái định cư (Ngọc Lâm, Thanh Chương) ươm chè giống. Ảnh: Hải Thượng

Chè là một trong những nông sản xuất khẩu chủ lực của nông sản Nghệ An, nhưng việc quản lý chất lượng sản phẩm này đang gặp khó khăn; nông dân sản xuất tự phát không đúng quy trình sẽ ảnh hưởng đến chất lượng khi chúng ta tham gia “sân chơi” lớn. Với 86 dây chuyền chế biến, tổng công suất thiết kế 602 tấn búp tươi/ngày, khó khăn đặt ra là nguyên liệu không đủ nên nhiều nhà máy chạy chưa đủ công suất thiết kế.

Hiện nay, Công ty TNHH MTV ĐT - PT chè Nghệ An đạt 58% công suất thiết kế, các cơ sở chế biến chè còn lại thì chỉ đạt 40 - 45%. Việc các cơ sở chế biến tư nhân sản xuất theo phong trào dẫn đến tổng công suất chế biến chè hiện nay vượt quá 2 lần so với sản lượng nguyên liệu, gây mất cân đối giữa công nghiệp chế biến và sản xuất nguyên liệu.

Ông Nguyễn Văn Lập – Phó Giám đốc Sở NN&PTNT cho biết: “Việc quản lý quy hoạch vùng nguyên liệu gắn các nhà máy chế biến đang phân tán. Có quá nhiều nhà máy, cơ sở chế biến trên một vùng nguyên liệu. Công suất gấp 2 - 2,5 lần sản lượng nguyên liệu hiện có, các cơ sở chế biến tư nhân tranh mua làm cho việc quản lý chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm rất khó khăn”. 

Ngoài ra, thiếu vốn và công nghệ tiên tiến, giá thành sản phẩm cạnh tranh đang là thách thức lớn nhất khi vào các thị trường lớn. Hạn chế về trình độ lao động và nguồn nhân lực, thiếu lao động có tay nghề cao, quản trị giỏi cũng là thách thức không nhỏ khi tham gia vào thị trường TPP.

Cây chè mang nguồn thu nhập 16 tỷ đồng mỗi năm cho người dân Hùng Sơn.
Cây chè mang nguồn thu nhập 16 tỷ đồng mỗi năm cho người dân Hùng Sơn.

Theo đánh giá chung, tác động của TPP đối với ngành chè thì cơ hội nhiều hơn thách thức, tuy  nhiên, nếu không nhanh chóng giải quyết các vấn đề thách thức và tận dụng cơ hội thì khó cải thiện được tình hình.

cần đầu tư chiều sâu và tìm kiếm thị trường

Theo ông Nguyễn Văn Lập - Phó Giám đốc Sở NN&PTNT, để chè Nghệ An cạnh tranh được khi hội nhập TPP cần tập trung đầu tư theo chiều sâu, nâng cao năng suất, chất lượng vườn chè. Trong sản xuất phải đổi mới công nghệ, hạ giá thành sản phẩm, tăng giá trị gia tăng trên đơn vị sản phẩm. Tập trung cho liên kết nâng cao năng lực các hộ sản xuất, thực hiện liên kết chặt chẽ giữa nhà máy và người cung cấp nguyên liệu đảm bảo ổn định nguồn nguyên liệu để phục vụ sản xuất.

Quản lý an toàn thực phẩm tốt để có thể vào được thị trường chất lượng, an toàn cao. Cùng với đó là cơ cấu bộ giống mới có năng suất chất lượng tốt giúp phát triển bền vững. 

Một giải pháp cũng hết sức quan trọng là tìm kiếm thị trường, phát triển thị trường mới trong TPP nhất là thị trường châu Âu, thị trường Nhật, Mỹ. Khi đã có bạn hàng cần giữ chữ tín trên thị trường, xây dựng niềm tin với khách hàng để hợp tác lâu dài.

Và giải pháp nữa là đổi mới mô hình quản trị và tái cơ cấu doanh nghiệp. Ngành chè cần đi đầu trong thực hiện việc chuyển đổi, tái cơ cấu doanh nghiệp nhằm thu hút và tạo nguồn lực mới để đẩy nhanh phát triển. Từ đó, đổi mới quản trị doanh nghiệp theo hướng tinh gọn, nâng cao hiệu quả, phát triển bền vững và đảm bảo đời sống, việc làm, các chế độ chính sách đối với người lao động trong quá trình tham gia vào thị trường TPP.

Thu Huyền

Tin mới

Toàn cảnh trận lũ kinh hoàng ở huyện nghèo Kỳ Sơn

Toàn cảnh trận lũ kinh hoàng ở huyện nghèo Kỳ Sơn

(Baonghean.vn) - Kinh hoàng hay khủng khiếp là những gì người dân diễn tả về trận lũ xảy ra ngày 2/10 tại huyện Kỳ Sơn. Như một cơn thịnh nộ, dòng lũ dữ cuốn phăng tất cả những gì trên đường đi của nó. Những hình ảnh dưới đây sẽ còn ám ảnh không chỉ đối với người dân xã Tà Cạ và thị trấn Mường Xén mà sẽ là ký ức không thể quên đối với bất cứ ai từng nhìn thấy.
Ký kết quy chế phối hợp giữa Công an tỉnh, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh và Ban Dân tộc tỉnh

Ký kết quy chế phối hợp giữa Công an tỉnh, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh và Ban Dân tộc tỉnh

(Baonghean.vn) - Chiều 5/10, Công an tỉnh phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh, Ban Dân tộc tỉnh tổ chức hội nghị ký quy chế phối hợp trong công tác bảo đảm an ninh, trật tự gắn với phát triển kinh tế - xã hội tại khu vực biên giới đất liền, vùng miền núi, dân tộc trên địa bàn tỉnh Nghệ An.
Ban Dân tộc

Cần quan tâm đầu tư các công trình cấp thiết, tạo động lực phát triển vùng dân tộc, miền núi Nghệ An

(Baonghean.vn) - Đó là ý kiến đề xuất của các đại biểu tại phiên thẩm tra dự thảo Nghị quyết về kế hoạch vốn đầu tư phát triển nguồn ngân sách Trung ương thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025 và năm 2022 trên địa bàn tỉnh.
Thành phố Hà Nội trao 3 tỷ đồng hỗ trợ người dân Nghệ An khắc phục hậu quả thiên tai

Thành phố Hà Nội trao 3 tỷ đồng hỗ trợ nhân dân Nghệ An khắc phục hậu quả thiên tai

(Baonghean.vn) - Chiều 5/10,  thay mặt lãnh đạo Thành ủy – HĐND – UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội, đồng chí Nguyễn Thị Tuyến - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội đã trao 3 tỷ đồng hỗ trợ tỉnh Nghệ An để góp phần khắc phục hậu quả do mưa lũ gây ra. 
Tuổi trẻ Nghệ An chung tay hỗ trợ đồng bào bị lũ lụt ở Kỳ Sơn

Tuổi trẻ Nghệ An chung tay hỗ trợ đồng bào bị lũ lụt ở Kỳ Sơn

(Baonghean.vn) -  Sau đợt mưa lũ lịch sử vừa qua, nhiều đoàn thiện nguyện đã hướng về Kỳ Sơn để cùng sẻ chia với đồng bào vùng lũ, trong đó, tuổi trẻ là lực lượng nòng cốt ra quân. Tại TP.Vinh, sáng ngày 5/10, thực hiện lời kêu gọi của Tỉnh đoàn, Đoàn Khối Các cơ quan tỉnh cùng một số đơn vị trực thuộc đã chuyển nhiều tấn hàng lên với đồng bào đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi trận lũ vừa qua tại Kỳ Sơn.
Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 5/10

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 5/10

(Baonghean.vn) - Đại biểu Quốc hội khóa XV đoàn Nghệ An tiếp xúc cử tri tại các địa phương; Chủ tịch UBND tỉnh thăm hỏi, động viên đồng bào bị thiệt hại do mưa lũ tại Kỳ Sơn; Nhiều tuyến đường sạt lở, đứt đoạn, chưa thể lưu thông… là những thông tin nổi bật ngày 5/10.
Trao nhà tình nghĩa

Bộ CHQS tỉnh Nghệ An khánh thành, bàn giao nhà đồng đội

(Baonghean.vn) - Ngày 5/10, tại xóm Trung Thịnh, xã Nghĩa Trung, huyện Nghĩa Đàn, Phòng Chính trị, Bộ CHQS tỉnh, Đảng ủy đội Quy tập tổ chức Lễ khánh thành "Nhà đồng đội" cho gia đình Trung úy Nguyễn Hữu Thắng, nhân viên đội Quy tập, Phòng Chính trị Bộ CHQS tỉnh.
Sách về biển đảo dành cho thiếu nhi đạt giải thưởng quốc gia

Sách về biển đảo dành cho thiếu nhi đạt giải thưởng quốc gia

(Baonghean.vn) - “Cà Nóng chu du Trường Sa” - tác phẩm thiếu nhi đầu tiên của tác giả Bùi Tiểu Quyên vừa được vinh danh tại Giải thưởng sách Quốc gia lần thứ 5, năm 2022. Cuốn sách viết về biển đảo, với sự thể hiện khá mới mẻ của nữ nhà văn trẻ đã đạt giải C (không có giải A, B ở hạng mục sách thiếu nhi).
Cử tri huyện Quỳ Châu phản ánh việc bố trí nguồn kinh phí thực hiện một số chương trình còn chậm

Cử tri huyện Quỳ Châu phản ánh việc bố trí nguồn kinh phí thực hiện một số chương trình còn chậm

(Baonghean.vn) - Vấn đề được cử tri huyện Quỳ Châu quan tâm phản ánh đến đại biểu Quốc hội liên quan đến việc bố trí kinh phí thực hiện chương trình giảm nghèo, phát triển kinh tế - xã hội vùng đặc biệt khó khăn, kinh phí khoanh nuôi bảo vệ rừng còn chậm.
Tại Trường phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở Nậm Cắn, mưa lớn đã khiến hơn 7000 mét khối đất đá sạt xuống tràn vào phòng ở của giáo viên và học sinh.

Thầy trò Kỳ Sơn gồng mình dọn bùn sau lũ

(Baonghean.vn) - Cơn lũ quét không đi qua trường học trên địa bàn xã Nậm Cắn nhưng lượng mưa lớn đã khiến hàng nghìn mét khối đất đá, cây cối tràn vào ký túc của giáo viên và học sinh gây thiệt hại nặng nề. Để sớm đưa học sinh trở lại trường, trong những ngày này, thầy trò Trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở Nậm Cắn đã phải gồng mình để dọn dẹp bùn đất.
Giáo viên Tây Sơn

Nghệ An: Giáo viên Kỳ Sơn 'cắt rừng' vào bản với học trò

(Baonghean.vn) - Đến ngày 5/10, tuyến đường nối trung tâm thị trấn Mường Xén với xã Tây Sơn, huyện Kỳ Sơn vẫn chưa thể lưu thông trở lại. Trước tình hình đó, giáo viên Trường Phổ thông cơ sở dân tộc bán trú Tây Sơn đã gùi lương thực, thực phẩm băng rừng vào với học trò.
Chủ tịch UBND tỉnh: Huy động lực lượng và phương tiện khắc phục nhanh hậu quả mưa lũ ở Kỳ Sơn

Chủ tịch UBND tỉnh: Huy động lực lượng và phương tiện khắc phục nhanh hậu quả mưa lũ ở Kỳ Sơn

(Baonghean.vn) - Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Trung yêu cầu huyện Kỳ Sơn phối hợp với các cấp, ngành huy động các lực lượng, phương tiện khắc phục hậu quả mưa lũ trên địa bàn, giúp nhân dân sớm ổn định cuộc sống, các cơ quan, đơn vị sớm hoạt động trở lại. 
VP Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh trao hỗ trợ đồng bào bị lũ lụt huyện Kỳ Sơn.

Ủy ban MTTQ tỉnh Nghệ An và Hội Chữ thập đỏ tiếp nhận, trao hàng hóa đến người dân vùng lũ lụt

(Baonghean.vn) - Sáng 5/10, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An; Hội Chữ thập đỏ Việt Nam và Hội Chữ thập đỏ các tỉnh, thành đã tổ chức tiếp nhận, phối hợp với chính quyền địa phương trao quà, hàng hóa cho nhân dân bị ảnh hưởng do lũ lụt tại 2 huyện Kỳ Sơn và Yên Thành.
Bữa ăn

Bữa cơm yêu thương cho học sinh mùa lũ

(Baonghean.vn) - Những ngày qua, mưa lũ khiến gia đình của hàng trăm học sinh của Trường THPT Thanh Chương 3 bị thiệt hại khi nhiều tài sản bị nước lũ cuốn trôi. Nhằm sẻ chia với học trò, những bữa cơm yêu thương đã được nhà trường thực hiện, động viên các em vượt qua những ngày khó khăn…
Hội đồng

Nghệ An: Cho ý kiến về mức chi cho hoạt động lựa chọn sách giáo khoa trong cơ sở giáo dục phổ thông

(Baonghean.vn) - Cho ý kiến vào Dự thảo Nghị quyết quy định nội dung và mức chi tổ chức lựa chọn sách giáo khoa trong cơ sở giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh, các thành viên dự họp thống nhất cao và cho rằng, việc ban hành Nghị quyết là phù hợp quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước và đáp ứng yêu cầu của thực tiễn.