Linh thiêng Chùa Đại Tuệ

(Baonghean.vn) T trên đỉnhĐại Hu (xã Nam Anh, Nam Đàn), cao 420 mét so vi mt bin, chúng ta có th nhìn thy mt vùng non nước hu tình, mt vùng đất địa linh, mt không gian tâm linh hùng vĩ thiêng liêng.


Vi tm nhìn bao quát v mt vùng đất địa linh, vua Mai Hc Đế sau khi chiến thng gic phương Bc đã cho xây dng nhiu ngi chùa khp c nước. Năm 627, vua Mai đã lp đàn tế Tri Pht, triu đình và nhân dân khi công xây dng chùaĐại Tu nm trên dãy núi Đại Hu hùng vĩ. ChùaĐại Tu là mt trong nhng danh thng ca x Ngh.


Sang thế k 15, H Quý Ly đã trùng tu chùa khang trang để th PhtĐại Tu. Chuyn k rng: Trong mt đêm ng say, nhà vua mơ thy Pht Bà v ch cho cách xây thành Đại Hu làm căn c chng gic Minh. Đồng thi cũng là nơi để tăng ni, pht t tu tp dâng hương th Pht. Năm 1789, sau khi tuyn quân và duyt binh núi Lam Thành, vua Quang Trung ra lnh cho quân s cp tc lên đường tiến quân ra Thăng Long. Để rút ngn thi gian hành quân,

Quang Trung cho quân s vượt qua dãy Đại Hu, tiến thng ra Bc. Nhà vua đã cho quân s, dng chân ngh ti đỉnh núi, vào chùa Đại Tu dâng l vt hương hoa lên ban th Pht gia h cho quân s hành quân thn tc ra kinh thành đánh tan 30 vn quân Thanh. Nhà sư tr trì chùa Đại Tu đã dn vua Quang Trung lên đỉnh núi cao nht (nơi có bàn c bng đá) ch đường tt đến Kinh đô, đại phá quân Thanh, gii phóng Thăng Long, thng nht đất nước.


Sau khi lên ngôi,Hoàng đếQuang Trung đã đặt tên núi Đại Hu (Ân Hu ln), cp 20 mu rung đất m rng quy mô chùa.


Đ
iu làm cho mi người ngc nhiên là ti chùa Đại Tu có nhng đồ tế khí bng đá. Đó là mõ đá, chuông đá, khi gõ lên nghe vang xa như âm thanh kết ni tri, đất vi con người. Tương truyn rng vua Quang Trung đã dùng mõ này dóng lên nhng hi chuông thúc dc quân s xung núi hành quân cp tc. Trước chùa Đại Tu còn có phiến đá rt to ta như Ngai vàng. Tương truyn các bc đế vương như Vua Mai Hc; H Quý Ly, Nguyn Hu đã ngi lên ngai đá thp hương dâng l Pht cu nguyn có sc mnh khi đoàn kết triu đình và nhân dân để đánh tan quân xâm lược, nguyn cho quc thái dân an.


Trên đỉnh núi cnh chùa Đại Tu có ao sen n sm và tàn rt mun, có giếng Ngc nước trong xanh quanh năm. Theo sách Đại Nam nht thng chí thì ngun nước trên đỉnh núi Đại Hu là mt trong sáu ngun nước thiêng mà rt nhiu triu đại các bc vua chúa đều dùng nước giếng Ngc để dâng lên tế Tri đất trong nhng l cu quc thái dân an. Vì thế trong dân gian có lưu truyn bài thơ: "Ngai Thch vng chãi/ Chuông đá ngân vang/ Mõ đá vng sang/ Bàn Tiên thượng đỉnh/ Ao sen phng pht/ Giếng nước Thánh tràn/ Ngôi chùa trên mây/ Người xây, thiên to hoá" .


Trên núi Đại Hu gn chùa Đại Tu có mt ngôi m xây bng đá. Người dân địa phương cho biết: Khi b nhà Nguyn truy sát, Hoàng đế Cnh Thnh (Vua Quang Ton - con trai ca Quang Trung) đã chy lên núi Đại Hu, xung tóc tu ti chùa Đại Tu. Sau khi viên tch, m vua Cnh Thnh đã được chôn ct ti đây. Cùng vi mt s di tích và nhng câu chuyn lan truyn trong dân gian, hin nay, chùa Đại Tu còn lưu gi pho tượng Pht Tam Thế, 5 b sách Kinh Pht, bia đá, mt s bát hương, bát gm c.


Trước nhng đóng góp tích cc trong công cuc bo v nn độc lp cho dân tc qua nhiu thi k lch s, trước s nhit thành ca thp phương pht t gn xa, UBND tnh đã có quyết định phc dng chùa Đại Tu và thnh sư tr trì là Thượng to Thích Th Lc cùng vi nhân dân và pht t thp phương chung tay góp sc xây dng chùa Đại Tu.


D kiến chùa Đại Tu được xây dng thành 4 hng mc chính: Chùa Trình, chùa H, Chùa Trung và chùa Thượng. Công trình mang nét kiến trúc văn hoá truyn thng dân tc, hài hoà vi không gian th t, thiết thc cho nhu cu tín ngưỡng tâm linh và tu hc Pht Pháp ca tăng ni, pht t, đồng thi xng đáng là công trình văn hoá tâm linh ca Ngh An và c nước.


Nguyễn Kim Cúc