Đền Vua Mai - điểm du lịch tâm linh

(Baonghean) - Mai Hắc Đế tên thật là Mai Thúc Loan, sinh quán tại làng Ngọc Trừng, xã Đông Liệt (nay là xã Nam Thái, huyện Nam Đàn). Năm 713, Mai Thúc Loan có mặt trong đoàn phu đi cống vải cho Đường Huyền Tông.

Dọc đường, dân phu vô cùng khổ cực. Là người có sức khỏe, nhanh nhẹn, giỏi võ lại tài năng, chí lớn, Mai Thúc Loan vận động dân phu nổi dậy giết bọn quan, lính áp tải, rồi cùng nhau làm lễ ăn thề, cùng nhau tuyên thệ: “Dốc chí phục thù, giết hết bọn giặc để cứu nước” và tôn Mai Thúc Loan làm chủ súy. Mai Thúc Loan lập nghĩa quân, tập hợp phường săn quanh vùng để thêm sức mạnh. Chọn Sa Nam làm căn cứ đã cho thấy tầm nhìn của ông rất xứng với địa vị thủ lĩnh, bởi địa thế này vừa có thế chủ động cũng có thế thủ. Rú Đụn lớn hơn rú Vệ, hiểm trở và kín đáo, hai bên có sông Lam bao bọc. Xây đắp chiến lũy thành Vạn An ở ngay Thị trấn Nam Đàn bây giờ, chứa voi trận, khí giới, vũ khí, lương thực dự bị để tính kế lâu dài. Binh hùng tướng mạnh, căn cứ vững chắc, nhân dân một lòng ủng hộ, chẳng mấy chốc Mai Thúc Loan đã thu được một vùng giang sơn rộng lớn. Đất nước được giải phóng, Mai Thúc Loan được ba quân tôn lên làm Vua. Ông kéo quân về thành Vạn An và chọn nơi này làm Quốc đô. Vua có nước da đen, nên nhân dân thân mật gọi ông là Mai Hắc Đế. 

Đền Vua Mai. Ảnh: sỹ minh
Đền Vua Mai. Ảnh: sỹ minh

Sau khi Vua Mai Hắc Đế mất, nhân dân vùng Sa Nam (Thị trấn Nam Đàn nay) đã lập đền thờ, lăng, miếu mộ thờ ông và các tướng lĩnh. Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, ngôi đền, lăng, mộ Vua Mai bị xuống cấp, hư hỏng. Đến năm 1990, ngành Văn hóa – Thông tin Nghệ An thực hiện trùng tu, phục hồi từng hạng mục của đền và đến năm 2005 UBND tỉnh tiếp tục đầu tư phục hồi, tôn tạo. So với trước đây thì quy mô khu đền hiện nay nhỏ hẹp hơn, nhưng vẫn giữ được vẻ đẹp uy nghi, cổ kính giữa một không gian rộng lớn; được Bộ Văn hóa – Thông tin (nay là Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch) cấp Bằng chứng nhận Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp quốc gia.

Khu di tích gắn với thân thế, sự nghiệp Mai Hắc Đế ở Nam Đàn, gồm đền thờ, lăng, miếu mộ Vua Mai, con Vua Mai (Mai Thiếu Đế - Mai Thúc Huy), mộ các tướng sỹ (tại xã Vân Diên), mộ mẹ Vua Mai (tại xã Nam Thái). Đền thờ Vua Mai gồm cổng Tam quan, Hạ điện, Trung điện, Thượng điện, tả Vu, hữu Vu. Trong đền có các câu đối, hoành phi, nghi công tế khí, long ngai vua và các vị khanh tướng, tượng Vua Mai..., tất cả đều được sơn son thiếp vàng xứng đáng là nơi thờ phụng vị anh hùng dân tộc được nhân dân tôn vinh. Lăng Vua Mai được xây dựng ngay nơi mộ của Ngài, trên lăng là miếu, hai bên có 2 cây sanh hơn 250 tuổi. Cách lăng mộ Vua Mai khoảng hơn 300 mét về bên phải là mộ con trai Vua Mai (Mai Thúc Huy – Mai Thiếu Đế), một vị tướng, cánh tay phải đắc lực của Vua Mai trong cuộc khởi nghĩa.

Vị trí quần thể lăng, mộ và đền thờ Vua Mai được xây dựng bên bờ sông Lam và nơi thờ phụng, yên nghỉ của Vua Mai cùng các tướng sỹ lại được xây cất ngay ở trung tâm thành Vạn An xưa của vùng Sa Nam – nơi Hùng Sơn (núi Đụn) tạo thành cánh cung hướng ra sông Lam ôm lấy toàn bộ khu đền, miếu với rừng cây quanh năm tươi tốt tạo thành phong cảnh tuyệt đẹp, núi sông hùng vĩ, cảnh quan thơ mộng. Cách đền và lăng không xa, trên Rú Dẻ, ở thôn Ngọc Trừng, xã Nam Thái là mộ của bà Vương Thị Thân mẫu Vua Mai, khu mộ này được xây thành miếu nhỏ, lưng chừng đồi có đường dạo bao quanh, đi trên Quốc lộ 46 có thể nhìn thấy thấp thoáng trong cây. Ngoài đền thờ, lăng, mộ Vua Mai tại xã Vân Diên, Thị trấn Sa Nam, trên địa bàn Nam Đàn còn có các đền thờ vọng tại đền Độc Lôi (xã Nam Giang), đền Chí Thiện (xã Nam Cát), đình Khả Lãm (xã Nam Thượng).

Ngoài giá trị lịch sử - văn hóa, những năm qua cụm quần thể khu di tích Vua Mai tại huyện Nam Đàn trở thành nơi thưởng ngoạn, du lịch gắn với văn hóa tâm linh của du khách thập phương. Trong tâm thức người dân vùng Sa Nam, ngài hiển linh, trở thành một vị nhân thần, một vị thánh và gửi gắm niềm tin thiêng liêng. Chính vì vậy, những người con ở vùng đất này dù đi làm ăn ở khắp bốn phương trời mỗi khi về quê đều đến đền Vua Mai để cảm tạ và xin Vua Mai và các tướng lĩnh phù hộ. Hàng năm vào Rằm tháng Giêng, nhân dân huyện Nam Đàn tổ chức Lễ hội Đền Vua Mai để tưởng nhớ công ơn Mai Hắc Đế và các tướng sỹ. Đấy là một cách riêng để Mai Hắc Đế mãi trường tồn, đây cũng chính là sự tri ân của hậu thế nhằm góp phần tôn vinh, sự nghiệp, công đức đối với đất nước của anh hùng dân tộc Mai Hắc Đế và các tướng sỹ.

Ông Hồ Anh Mai – Trưởng phòng Văn hóa – Thông tin, cho biết: Lễ hội Đền Vua Mai trước đây chỉ bó hẹp trong phạm vi xã và vùng xung quanh đền thờ. Từ năm 1996 được nâng lên thành lễ hội cấp huyện và đến năm 2005 được UBND nâng lên thành lễ hội cấp vùng. Các hoạt động sôi nổi trong Lễ hội Đền Vua Mai luôn thu hút đông đảo người dân và du khách thập phương về tham dự với tâm nguyện hướng cội nguồn lịch sử dân tộc, thắp một nén hương tỏ lòng thành kính cầu cho quốc thái, dân an, nhà nhà  no ấm, hạnh phúc. Đó là những cuộc hành lễ thể hiện tính tâm linh và nhân văn sâu sắc với những hành động thiết thực thể hiện truyền thống, đạo lý uống nước nhớ nguồn. Sự linh thiêng và đức tin về truyền thống dựng nước và giữ nước của cha ông là biểu tượng làm chỗ dựa niềm tin trong quá trình xây dựng quê hương, đất nước. Đây là giá trị độc đáo ẩn chứa trong Lễ hội Đền Vua Mai. Ngoài ra, hàng năm tại đền thờ và các di tích Mai Hắc Đế có nhiều kỳ lễ trọng: Hội đền Rằm tháng Giêng, Lễ giỗ Vua Mai 16/9, Lễ giỗ Mai Mẫu 4/7, giỗ Mai Hoàng Hậu 15/7 (âm lịch).

Minh Chi

Tin mới

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 29/9

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 29/9

(Baonghean.vn) - Các đồng chí lãnh đạo tỉnh kiểm tra, đôn đốc công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ; UBND tỉnh họp phiên thường kỳ tháng 9; Mưa lớn sau bão số 4 gây ngập nặng ở nhiều địa phương, ảnh hưởng đến đời sống dân sinh... là những nội dung chính trong ngày 29/9.
Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An Thái Thanh Quý kiểm tra, đôn đốc công tác ứng phó mưa lụt tại Quỳnh Lưu, Hoàng Mai

Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An Thái Thanh Quý kiểm tra, đôn đốc công tác ứng phó mưa lụt tại Quỳnh Lưu, Hoàng Mai

(Baonghean.vn) - Chiều 29/9, đồng chí Thái Thanh Quý - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh, Chủ tịch HĐND tỉnh cùng đoàn công tác của tỉnh đi kiểm tra, đôn đốc công tác ứng phó, khắc phục do đợt mưa lớn ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 4 gây ra trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu, thị xã Hoàng Mai.
Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Nguyễn Văn Thông kiểm tra công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ ở Thanh Chương

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Nguyễn Văn Thông kiểm tra công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ ở Thanh Chương

(Baonghean.vn) - Chiều 29/9, đồng chí Nguyễn Văn Thông - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy cùng đoàn công tác của tỉnh đi kiểm tra, đôn đốc công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 4 gây ra trên địa bàn huyện Thanh Chương.
Quỳnh Lưu: Sơ tán người dân ra khỏi vùng ngập sâu

Quỳnh Lưu: Sơ tán người dân ra khỏi vùng ngập sâu

(Baonghean.vn) - Do trên địa bàn Quỳnh Lưu tiếp tục có mưa, nước từ các xã phía Tây tiếp tục đổ về xuôi, khiến cho các khu vực phía Đông đường QL1A có nguy cơ bị ngập sâu. Vì thế, sáng nay, Huyện uỷ, UBND huyện Quỳnh Lưu tiếp tục chỉ đạo các địa phương bị ngập sâu nhanh chóng đến tận nơi, kêu gọi, sơ tán người dân ra khỏi khu vực bị nguy hiểm.
Số phận hai ‘dự án nhà nghỉ công nhân’?

Số phận hai ‘dự án nhà nghỉ công nhân’?

(Baonghean.vn) - Ngay tại khu vực trung tâm, trên trục đường lớn Mai Thúc Loan của thị xã Cửa Lò có 2 khu đất hoang với dãy nhà cấp 4 sập đổ, bờ rào tôn nát, cây bụi, rác bẩn... Theo cán bộ, nhân dân nơi đây nói, đó là những dự án nhà nghỉ công nhân!
Công nhân vệ sinh môi trường dầm mưa quét dọn rác, khơi thông cống

Công nhân vệ sinh môi trường dầm mưa quét dọn rác, khơi thông cống

(Baonghean.vn) - Ngày 29/9, ngay sau những trận mưa kéo dài của ngày và đêm, các công nhân Công ty CP Môi trường và công trình đô thị TP Vinh đã "rải quân" khắp các tuyến đường ách yếu, dễ ngập úng để quét dọn rác, khơi thông các điểm thoát nước, góp phần giảm thiểu ngập úng trên các tuyến đường.
Vòng 17 V.League: Sông Lam Nghệ An đã khó lại càng thêm khó

Vòng 17 V.League: Sông Lam Nghệ An đã khó lại càng thêm khó

(Baonghean.vn) - Chuỗi trận không thắng của đội bóng xứ Nghệ đã kéo dài lên con số 4 sau trận hòa với câu lạc bộ SHB Đà Nẵng, và con số này còn có nguy cơ tăng lên khi ở vòng đấu này Sông Lam Nghệ An phải tiếp đón câu lạc bộ Viettel trên sân nhà. Chính câu lạc bộ Viettel là người đã mở màn cho chuỗi trận đáng quên này của đoàn quân huấn luyện viên Huy Hoàng khi giành chiến thắng 2-0 ở lượt đi V.League 2022.
Chủ tịch UBND tỉnh: Triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp nhằm thúc đẩy tăng trưởng

Chủ tịch UBND tỉnh: Triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp nhằm thúc đẩy tăng trưởng

(Baonghean.vn) - Tại phiên họp tháng 9, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Trung yêu cầu các ngành, địa phương thực hiện quyết liệt, đồng bộ, có hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp để thúc đẩy tăng trưởng, thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoạt động thương mại, dịch vụ và đầu tư phát triển.
Nam Đàn: Đường lên chùa Đại Tuệ sạt lở, nhiều xã bị ngập úng

Nam Đàn: Đường lên chùa Đại Tuệ sạt lở, nhiều xã bị ngập úng

(Baonghean.vn) -  Hoàn lưu bão số 4 gây mưa lớn cộng với nước từ thượng nguồn đổ về, nước sông Lam lên cao khiến nhiều địa phương ở Nam Đàn ngập úng. Nước băng trắng đồng, nhiều diện tích nuôi trồng thuỷ sản bị cuốn trôi. Đường lên chùa Đại Tuệ có đoạn bị sạt lở nặng, phải cấm người dân qua lại…
Kiểm soát, xử lý tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin tiêu cực, trái chiều trên không gian mạng

Kiểm soát, xử lý tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin tiêu cực, trái chiều trên không gian mạng

(Baonghean.vn) - Hội nghị giao ban Khối nội chính lưu ý cần tăng cường kiểm soát, tiếp tục xử lý tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin tiêu cực, trái chiều trên không gian mạng. Bên cạnh đó, cần tăng cường phòng, chống các thủ đoạn lừa đảo chiếm đoạt tài sản người dân như mời gọi đầu tư tiền ảo, giả danh cán bộ chức năng...
Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các địa phương tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ, không để người dân thiếu ăn, thiếu mặc

Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các địa phương tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ, không để người dân thiếu ăn, thiếu mặc

(Baonghean.vn) - Đồng chí Nguyễn Đức Trung - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các địa phương tập trung rà soát các điểm sạt lở, ngập lụt nặng để di dời người dân ra khỏi vùng nguy hiểm, đảm bảo an toàn tối đa tính mạng, tài sản cho người dân.