Hoa quế (hoa mộc) chữa nhiệt, hôi miệng

Từ cuối mùa hè cây ra rất nhiều hoa, hương hoa thơm ngát. Tôi rất muốn biết, ngoài để làm cảnh, liệu cây quế có thể dùng làm thuốc chữa bệnh?

Trước sân nhà tôi có trồng hai cây hoa quế. Từ cuối mùa hè cây ra rất nhiều hoa, hương hoa thơm ngát, lan khắp cả nhà rất dễ chịu. Tôi rất muốn biết, ngoài để làm cảnh, liệu cây quế có thể dùng làm thuốc chữa bệnh? Nếu được, có thể chữa những bệnh gì.

(Lê Chiến Thắng, Tây Hồ, Hà Nội)

Cây quế có hai loại, một cây khai thác vỏ và cành để dùng làm thuốc, một cây được trồng làm cảnh để thưởng lãm.

Hoa quế (hoa mộc) chữa nhiệt, hôi miệng ảnh 1

Cây thứ nhất cho hai vị thuốc chính: Một là vị thuốc bổ có tên "nhục quế" (vỏ thân), một vị thuốc giải cảm gọi là "quế chi" (cành quế). "Nhục quế" là một vị thuốc quý, được xếp trong bộ tứ "sâm nhung quế phụ", tức 4 vị thuốc quý nhất thời xưa: nhân sâm, nhung hươu, vỏ quế và phụ tử. ở nước ta có nhiều loài quế tốt, trong đó quế Thanh Hóa (Cinnamomum loureirii Nees), thường gọi là "Quế Thanh", là loại tốt nhất

Cây thứ hai, chủ yếu được trồng để làm cảnh. Thời trước những người khá giả thường trồng cây hòe và cây quế trước nhà. Theo quan niệm xưa, trồng hòe trước nhà thì con cái đỗ đạt, làm quan tới chức tam công; còn quế giúp cho gia đình được đoàn viên, không bị ly tán. "Sân quế" trong câu "Một cây cù mộc một sân quế hòe", đoạn cuối Truyện Kiều, chính là cây quế bạn đề cập. Cây này còn gọi là "mộc tê", "hoa mộc", "quế hoa", "cửu lý hương" (hương thơm bay xa 9 dặm), ... tên khoa học là Osmanthus fragrans (Thumb.) Lour. thuộc họ Nhài (Oleaceae).

Hoa quế là loại cây bụi nhỏ, xanh tốt quanh năm, thường cao khoảng 2-3m, có thể cao tới 7m. Vỏ cây mỏng, màu xám trắng không cay, không dùng được làm thuốc như cây quế Thanh Hóa nói trên. Cành non dẹt và phồng lên ở các mấu. Lá phiến thon, dài 5-12cm, rộng 2-4cm, dày, không lông, cuống ngắn; mép lá liền hoặc có răng cưa nhỏ, nhiều gân phụ. Chùm hoa ngắn, mọc ở nách lá; cuống dài 1,7cm, mảnh. Hoa sắc trắng, vàng hoặc đỏ, rất thơm; Thứ hoa trắng gọi là "ngân quế", hoa vàng gọi là "kim quế", hoa đỏ gọi là "đan quế". Đài cao 1mm, tràng có ống ngắn. Quả hạch hình bầu dục, màu xanh lục, chứa một hạt. Mùa hoa quả: tháng 7-10.

Cây hoa quế cũng có thể sử dụng làm thuốc. Chủ yếu sử dụng hoa và rễ. Hoa thu hái mùa thu, dùng tươi hoặc phơi khô. Rễ có thể thu hái quanh năm, nhưng tốt nhất trong tháng 9-10, đào lấy rễ già, hoặc bóc lấy vỏ rễ; rửa sạch đất cát, phơi khô, thái nhỏ. Một số nơi còn sử dụng quả: Hái quả chín, tẩm nước sôi rồi phơi khô.

Theo Đông y, hoa quế có vị cay, tính ấm. Hãm trà uống có tác dụng tán hàn, phá ứ kết, hóa đàm, sinh tân dịch. Dùngchữa viêm họng,ho nhiều đờm, hen suyễn, đau răng lợi, hôi miệng; Còn dùng chữa phụ nữ kinh bế gây đau bụng; Dưỡng tóc và làm thơm tóc.

Liều dùng và cách dùng: Ngày dùng 1,5-3g; Hãm uống, ngâm rượu uống, sắc ngậm, hoặc chế nước cất từ hoa.

Quả có vị cay, ngọt, tính ấm; Có tác dụng tán hàn, bình can, ích thận. Dùng chữa hư hàn, đau dạ dày, đau gan, thận do lạnh. Ngày dùng 10-12g, sắc uống.

Rễ có vị ngọt hơi chát, tính bình; Có tác dụng khu phong chỉ thống (trừ phong giảm đau). Dùng chữa phong thấp, nhức mỏi gân xương, thận hư, đau răng. Ngày dùng 9-15g dược liệu khô hoặc 30-90g tươi, sắc lấy nước hoặc ngâm rượu uống.

Một số bài thuốc có sử dụng hoa quế:

- Loét miệng (nhiệt miệng): Hái hoa quế, phơi âm can (phơi khô trong bóng râm), tán thành bột mịn. Dùng bột thuốc rắc vào chỗ loét; ngày rắc 2-3 lần.

- Đau răng: Dùng rễ hoa quế 9g, tế tân 3g, địa cốt bì 15g; sắc lấy nước, ngậm rồi nuốt dần..

- Chữa đau dạ dày, đau gan thận do nhiễm lạnh: (1) Dùng hoa quế 6g, cao lương khương 5g, tiểu hồi 3g; sắc nước uống trong ngày. (2) Hoặc dùng quả hoa quế 6g, hương phụ 9g, sa nhân 6g, cao lương khương 9g; sắc uống.

- Dưỡng nhan: Thường dùng hoa ướp chè uống, có tác dụng sinh tân dịch, sáng mắt, đẹp nhan sắc và đen râu tóc.

- Dưỡng tóc, thơm tóc: Dùng hoa mộc nấu với dầu vừng. Đun nhỏ lửa cho hoạt chất từ hoa tan hết vào dầu, sẽ được dầu bôi tóc tự chế rất tốt. Dùng chải tóc có tác dụng làm thơm tóc và kích thích tóc mọc.

Theo Tiền Phong - NT

tin mới

Hút thuốc thụ động có thể gây nên nhiều bệnh nguy hiểm ở cả người lớn và trẻ em. Ảnh minh hoạ: Internet

Chủ động phòng tránh hút thuốc lá thụ động

(Baonghean.vn) - Hút thuốc thụ động có thể gây nên nhiều bệnh nguy hiểm ở cả người lớn và trẻ em. Việc chủ động phòng tránh hút thuốc lá thụ động sẽ giúp chúng ta tránh khỏi những nguy cơ mắc các bệnh do khói thuốc lá gây ra.

Bệnh viện Chấn thương – Chỉnh hình Nghệ An nối thành công cổ chân bị đứt gần lìa cho người đàn ông 43 tuổi

Bệnh viện Chấn thương – Chỉnh hình Nghệ An nối thành công cổ chân bị đứt gần lìa cho người đàn ông 43 tuổi

(Baonghean.vn) -Bệnh nhân D.Đ.T., 43 tuổi (ở Hương Sơn, Hà Tĩnh) bị tai nạn lao động khi đang sử dụng máy cắt cỏ, gây đứt gần lìa cổ bàn chân phải. Bệnh nhân được đưa đến cấp cứu tại Bệnh viện Chấn thương - Chỉnh hình Nghệ An và được phẫu thuật nối thành công cổ bàn chân.

Khói thuốc lá khiến phụ nữ dễ mắc nhiều loại bệnh tật. Ảnh minh hoạ: Internet

Khói thuốc lá khiến phụ nữ dễ mắc nhiều loại bệnh

(Baonghean.vn) - Theo Tổ chức Y tế thế giới, trong số khoảng 1 tỷ người hút thuốc lá trên toàn cầu, có khoảng 200 triệu người là nữ giới. Tình trạng hút thuốc lá thụ động (phơi nhiễm với khói thuốc) đã làm khoảng 600.000 người chết mỗi năm, trong đó, nữ giới chiếm khoảng 64%.

Địa chỉ điều trị sụp mí an toàn, hiệu quả cho người cao tuổi ở Nghệ An

Địa chỉ điều trị sụp mí an toàn, hiệu quả cho người cao tuổi ở Nghệ An

(Baonghean.vn) - Tình trạng sụp mí mắt ở người cao tuổi ảnh hưởng trực tiếp tới thị lực và gây nhiều bất tiện trong cuộc sống. Khoa phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ - Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình Nghệ An ứng dụng phương pháp điều trị sụp mí an toàn, mang lại hiệu quả cao cho người bệnh.

Sức khỏe sinh sản

Cục Dân số tổ chức truyền thông chăm sóc sức khỏe sinh sản cho học sinh Nghệ An

(Baonghean.vn) - Sáng 29/11, tại Trường Trung học cơ sở Nghi Thái (Nghi Lộc), Trung tâm Tư vấn và cung ứng dịch vụ, Cục Dân số - Bộ Y tế phối hợp với Chi cục Dân số -Kế hoạch hóa gia đình tỉnh tổ chức Hội nghị truyền thông trực tiếp chăm sóc sức khỏe sinh sản – Kế hoạch hóa gia đình.

90% người mắc ung thư phổi là người hút thuốc lá. Ảnh Internet

Những con số thống kê đáng sợ về thuốc lá

(Baonghean.vn) - Mỗi năm có khoảng 40 nghìn người tử vong vì các bệnh liên quan đến thuốc lá và dự báo đến năm 2030, con số này có thể sẽ tăng lên tới 70 nghìn người tử vong 1 năm nếu các biện pháp phòng, chống tác hại thuốc lá không hiệu quả.

Phần thi tiểu phẩm của Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An. Ảnh: Thành Chung

Ấn tượng, hấp dẫn Hội thi tìm hiểu Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trong ngành Y tế Nghệ An cụm số 1

(Baonghean.vn) - Ban Tổ chức đã trao giải Nhất ở cụm thi số 1 cho Bệnh viện Sản Nhi Nghệ An; Giải Nhì cho Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An; Giải Ba cho đội thi Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Nghệ An – Bệnh viện Da liễu Nghệ An và đội thi Bệnh viện Y học cổ truyền Nghệ An.