Nhớ chi bộ Nhà lao Vinh

(Baonghean) - Sau ngày Đảng ta ra đời, phong trào dấu tranh của công nhân, nông dân Nghệ An lên cao. Chính quyền thực dân phong kiến đối phó lại bằng cách đàn áp đẫm máu các cuộc đấu tranh và bắt những chiến sĩ cộng sản lãnh đạo các cuộc đấu tranh đó vào nhà tù. Trong đó Nhà lao Vinh là điểm giam hàng trăm tù chính trị.

 

 Nhớ chi bộ Nhà lao Vinh ảnh 1

Đồng chí Hoàng Trọng Trì, Bí thư chi độ đầu tiên nhà lao Vinh

Để thống nhất hành động đấu tranh, động viên giữ vững ý chí chiến đấu, bảo vệ cuộc sống và chống lại chế độ nhà tù hà khắc, tháng 6 năm 1930, Chi bộ đảng cộng sản Nhà Lao Vinh được thành lập. Người bí thư đầu tiên là đồng chí Hoàng Trọng Trì - Ủy viên Ban chấp hành Tỉnh bộ Vinh - Bến Thủy năm 1930.

 

Do điều kiện khó khăn trong nhà lao các đồng chí bí thư chi bộ luôn thay đổi (bị di chuyểnđến nhà tù khác, do phải giữ bí mật…) nên danh sách các đồng chí bí thư các thời kỳ không thể thống kê hết được. Nhưng một số đồng chí để lại ấn tượng sâu sắc như các đồng chí Hoàng Trọng Trì, Hồ Tùng Mậu, Nguyễn Duy Trinh, Nguyễn Thị Phúc… thì nhiều người còn nhớ mãi. Theo hồi ký của các đồng chí Chu Văn Biên, Nguyễn Đức Dương, Nguyễn Thị Nhuận… nhiều đồng chí lão thành trong nhà lao Vinh còn sống đã kể cho bạn bè ở Thừa Thiến Huế nghe.

Chi bộ nhà lao Vinh thường khuyến khích anh em làm văn nghệ, giải trí, động viên nhau giữ vững tinh thần trước thảm cảnh tra tấn, chế độ nhà tù hà khắc bằng thơ! Thơ ngoài nêu cao ý chí, đả kích đế quốc thực dân còn “làm cầu nối” ra bên ngoài. Ví như Bí thư Hoàng Trọng Trìnhờ có tài làm thơ mà tên Bốn đưa cơm tù đã mê cả thơ lẫn người.Nhờ vậy, qua tên này, đồng chí liên lạc với đồng chí Chu Văn Biên, cán bộ Xứ ủy Trung Kỳ; hay như Bí thư chi bộ Nguyễn Thị Phúc - người có trình độ văn hóa, viết chữ đẹp, giỏi làm thơ - đã viết thơ đả kích“Gửi bếp Trình”, lời lẽ cay độc, hài hước. Từ đó, bọn lính rất nể chị em, sợ bị thơ đả kích viết lên tường và truyền miệng. Chúng bớt hung hăng, hành hạ, thô lỗtrước chị em.

 

 Nhớ chi bộ Nhà lao Vinh ảnh 2

Bốt canh Nhà lao Vinh thời thuộc Pháp

Công tác binh vận và tổ chức cho anh em vượt ngục cũng là nội dung thường xuyên của hoạt động chi bộ. Từ tháng 10 năm 1930, công tác binh vận được phối hợp chặt chẽ giữa các đồng chí trong nhà lao và bên ngoài. Những đồng chí hoạt động bên ngoài có điều kiện tiếp xúc binh lính như đồng chí Nguyễn Thị Sinh, Phan Thúc Tường, được Đảng giao cho làm công tác binh vận nối liền con đường tiếp tế và tin tức từ ngoài vào nhà lao. Qua đó, nhiều cuộc vượt ngục được tiến hành thành công.

 

Quan trọng là những cuộc đấu tranh phối hợp “trong, ngoài” gây áp lực đối với chính quyền thực dân phong kiến. Sau cuộc biểu tình 12/9/1930 bị đàn áp đẫm máu, dưới sự lãnh dạo của Chi bộ Nhà lao Vinh, các chiến sĩ cộng sản đã đồng loạt đấu tranh phản đối khủng bố. Nhà Lao còn tổ chức lễ truy điệu cho các đồng chí hy sinh kiên cường như Võ Trọng Cánh (Hưng Nguyên) liệt sĩ Phan Công Thường (Thanh Chương). Đối phó lại, kẻ thù hèn hạ đốt chăn chiếu, quần áo của các chiến sĩ cộng sản, bắt anh em nằm giữa sàn nhà lạnh. Chi bộ đã liên lạc ra ngoài để được chi viện quần áo, thuốc men. Nhiều cuộc đấu tranh phản đối tra tấn dã man, kết án nặng đã diễn ra quyết liệt. Hoảng sợ trước tinh thần đấu tranh và dư luận, bọn chúng đã có nhiều nhượng bộ. Chẳng hạn giảm mức án đồng chí Hoàng Trọng Trì từ án từ hình xuống chung thân. Hay trường hợp năm 1939, khi đồng chí Siêu Hải - Bí thư Khu ủy Vinh bị bắt lần thứ 3 giam tại nhà lao Vinh, chi bộ đã phối hợp “trong, ngoài” đấu tranh đòi trả tự do cho đồng chí. Địch buộc phải thả, mặc dù chúng có âm mưu hãm hại đồng chí bằng cách gây thương tích ngầm.

 

Thời kỳ nào thì Chi bộ Nhà lao Vinh cũng phải tiến hành đấu tranh kiên cường chống lại chế độ nhà tù hà khắc, bảo vệ cuộc sống, để sau này tiếp tục hoạt động cho sự nghiệp cách mạng của Đảng. Do đó, cuộc đấu tranh đòi cải thiện đời sống qua bữa ăn, giấc ngủ, chế độ sinh hoạt càng phải có tổ chức và bài bản. Nhiều cuộc đấu tranh như thế đã diễn ra. Ví như cuộc đấu tranh bằng cách tuyệt thực của 12 phòng giam, phản đối vợ chồng Đội Ba và mụ thầu phán Huệ bắt tù ăn gạo mốc lẫn sạn, cá có dòi, rau thối. Hoặc nữa, đấu tranh đòi tù nhân nữ được tắm giặt những ngày kinh nguyệt; không được hà hiếp, làm nhục chị em.v.v

 

Chi bộ Nhà lao Vinh hoạt động cho đến tháng 8 năm 1945. Bài học mà một số cán bộ bị tù đày trong Nhà lao Vinh còn sống đến dự giao lưu, đã trao đổi với Đòan cán bộ cách mạng bị lao tù của tỉnh Thừa Thiên - Huế trong 2 ngày gặp mặt vừa qua là: bất kỳ ở đâu thì người cộng sản cũng phải đoàn kết, thương yêu nhau mới chiến thắng được kẻ thù, vượt qua được mọi khó khăn. Mặt khác sức mạnh của các đảng viên chỉ được nhân lên khi đứng trong tổ chức chi bộ. Vai trò của chi bộ cực kỳ to lớn, kể cả trong nhà tù đế quốc trước đây, cũng như trong chiến tranh và trong thời bình, xây dựng bảo vệ đất nước hiện nay.

Thành Nam

Tin mới

Hướng di chuyển của cơn bão Noru. (Nguồn: nchmf.gov.vn)

Nghệ An ra công điện ứng phó khẩn cấp với bão số 4

(Baonghean.vn) - Chủ tịch UBND tỉnh - Trưởng ban Chỉ huy phòng, chống thiên tai - tìm kiếm cứu nạn và phòng thủ dân sự tỉnh yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố, thị xã, các đơn vị liên quan tập trung chỉ đạo, triển khai công tác ứng phó bão số 4 theo phương châm "4 tại chỗ”, với tinh thần khẩn trương, quyết liệt nhất.
Truyện ngắn: Chiếc áo của thầy

Đọc truyện đêm khuya: Chiếc áo của thầy

(Baonghean.vn) - Bằng lối kết cấu lắp ghép ở đó đan xen giữa hiện tại và quá khứ, Bùi Việt Phương đã kể lại cho chúng ta một câu chuyện thật ấm nồng về tình thầy trò, bên cạnh đó đã khắc họa nhân vật những người thầy giản dị mà cao cả, những người đã mang một lớp học đầy tình thương đến cho những học sinh nghèo vùng cao. Với ngôn ngữ khá linh hoạt, vừa giàu chất tự sự vừa đẫm chất trữ tình, truyện ngắn của Bùi Việt Phương gieo vào lòng người đọc thật nhiều cảm xúc, và có lẽ là cả những giọt nước mắt nữa.
Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 25/9

Nghệ An: Thông tin nổi bật ngày 25/9

(Baonghean.vn) - Chương trình “Mẹ đỡ đầu - Kết nối yêu thương"; Nghệ An triển khai các phương án ứng phó bão Noru; Vận hành điều tiết các hồ chứa thủy điện; Nghệ sĩ Xuân Bắc tham gia Chương trình "Sinh con, sinh cha" tại Nghệ An... là những nội dung chính trong ngày 25/9.
Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: 'Theo dõi chặt diễn biến, không được chủ quan trước bão Noru'

Đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu: 'Theo dõi chặt diễn biến, không được chủ quan trước bão Noru'

(Baonghean.vn) - Chiều 25/9, sau cuộc họp trực tuyến do Ban Chỉ đạo Quốc gia về phòng, chống thiên tai tổ chức, Nghệ An tiếp tục họp chỉ đạo triển khai các phương án nhằm chủ động ứng phó với bão Noru dưới sự chủ trì của đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh.
Hướng di chuyển của cơn bão Noru.

Công điện khẩn ứng phó với bão Noru

(Baonghean.vn) -  Ban Chỉ huy phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn và phòng thủ dân sự tỉnh Nghệ An vừa ban hành công điện để ứng phó với cơn bão Noru vừa hình thành ngoài Biển Đông.
Kình ngư

Kình ngư

(Baonghean.vn) -  Những hình ảnh được ghi lại tại Đại hội TDTT tỉnh Nghệ An năm 2022.
Lòng tham và sự tự trọng

Lòng tham và sự tự trọng

(Baonghean.vn) -   Xin được mở đầu bằng một câu chuyện liên quan đến vệ sinh an toàn thực phẩm. Có thể nói chưa bao giờ vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm lại được người người, nhà nhà quan tâm như hiện nay. Bởi những năm trở lại đây, ung thư và các bệnh nguy hiểm đã và đang treo lơ lửng trên đầu người dân Việt. Thành ngữ có câu “Họa từ miệng mà ra, bệnh từ miệng mà vào”. Nguồn gốc thực phẩm không rõ ràng, trôi nổi nhiều trên thị trường. Thế nhưng, ngay cả khi thực phẩm sạch được gắn mác an toàn từ những chuỗi cung ứng được xem là có thương hiệu, an toàn, bỗng chốc bị sụp đổ niềm tin, khi hàng loạt thông tin phanh phui rau sạch “giả” biến hình vào siêu thị.
Chính phủ giao hơn 147 nghìn tỷ đồng kế hoạch đầu tư vốn của Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội

Chính phủ giao hơn 147 nghìn tỷ đồng kế hoạch đầu tư vốn của Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội

Thủ tướng Chính phủ giao 147.138 tỷ đồng kế hoạch đầu tư vốn ngân sách Trung ương của chương trình cho từng bộ, cơ quan Trung ương và địa phương theo tổng mức và cơ cấu ngành, lĩnh vực quy định tại Nghị quyết số 43/2022/QH15 của Quốc hội.