Pháp luật

Làng quê lao đao vì phường hụi - Kỳ 2: Khi lãi suất che mờ lý trí

Tiến Hùng • 29/04/2026 21:53

Những lời hứa “lãi nhanh, tiền về sớm” đã khiến không ít người dân ở xã Tân Kỳ lao vào các dây phường hụi với tâm thế đầy kỳ vọng. Nhưng khi mức lợi nhuận càng cao, rủi ro cũng âm thầm tích tụ. Đến lúc các chủ phường đồng loạt tuyên bố dừng hoạt động, nhiều người mới bàng hoàng nhận ra: chính lòng tham và sự tin tưởng mù quáng đã đẩy họ vào một cái bẫy tài chính không lối thoát.

Nội dung: Tiến Hùng / Trình bày: Trần Hải • 29/04/2026

Những lời hứa “lãi nhanh, tiền về sớm” đã khiến không ít người dân ở xã Tân Kỳ lao vào các dây phường hụi với tâm thế đầy kỳ vọng. Nhưng khi mức lợi nhuận càng cao, rủi ro cũng âm thầm tích tụ. Đến lúc các chủ phường đồng loạt tuyên bố dừng hoạt động, nhiều người mới bàng hoàng nhận ra: Chính lòng tham và sự tin tưởng mù quáng đã đẩy họ vào một cái bẫy tài chính không lối thoát.

Hơn 1 tháng nay, vợ chồng bà Nguyễn Thị Hậu (54 tuổi), ở xã Tân Kỳ như "ngồi trên đống lửa". Bởi số tiền gần 1,8 tỷ đồng mà bà dồn vào các dây phường không biết bao giờ mới có thể lấy lại. Trong khi đó, nơi ở của chủ phường thường xuyên có hàng chục người tụ tập, với hy vọng gây áp lực đòi tiền.

Bà Hậu kể, bà quen biết với chị Hoàng Thị Qu. (36 tuổi), cùng xã Tân Kỳ qua việc buôn bán và được rủ tham gia các dây phường khoảng 1 năm trước. “Tôi tin tưởng vì thấy cô ta sống rất sang trọng, trên mạng xã hội cũng thường cập nhật hình ảnh đi làm từ thiện. Ai ngờ…”, bà Hậu nói.

Bà Hậu đã tham gia tổng cộng 16 dây phường, được gọi là phường xếp… hoạt động qua các nhóm chat với khoảng 300 thành viên. Cứ hàng ngày, chủ phường liên tục báo, hôm nay có những phường nào bắt đầu hoạt động, ai đăng ký tham gia thì sẽ được đưa vào nhóm riêng để nhận thông báo, đóng tiền. Các dây phường có thời gian linh hoạt từ 5, 7, 10 đến 15 ngày, số người tham gia không cố định.
Một dây điển hình có 8 thành viên, đóng mỗi người 20 triệu đồng/tuần. Tuần đầu phải đóng thêm 10% gọi là “phế phường” cho chủ phường. Tức người bốc phường lần đầu sẽ không được hưởng lãi suất, trong khi chủ phường được hưởng số tiền “phế phường” 16 triệu đồng. Đến tuần tiếp theo, những người đã bốc rồi phải đóng 22 triệu đồng, còn những người chưa đến lượt bốc, chỉ phải đóng 20 triệu đồng. Cứ như vậy, đến người bốc sau cùng, sẽ được nhận lãi nhiều nhất.

Theo đó, chỉ sau 8 tuần, với dây phường này, bà Hậu sẽ được nhận lãi 12 triệu đồng. Tuy nhiên, sau 7 tuần đóng tiền với tổng 142 triệu đồng ở 1 dây, khi sắp đến lượt nhận tiền thì bà Hậu nhận thông báo dừng hoạt động. Tương tự, 1 dây phường khác trị giá 50 triệu đồng/15 ngày với 6 thành viên. Bà Hậu đăng ký là người bốc phường cuối cùng để được nhận thêm 20 triệu đồng tiền lãi (chỉ sau 3 tháng). Tuy nhiên, khi bà đã đóng 5 kỳ với tổng 255 triệu đồng thì hệ thống dừng lại.

“Tôi biết là lãi cao thì rủi ro lớn, nhưng thấy người ta chơi được, lại lời nhanh quá nên không kìm được. Tính ra lãi cao quá, ai cũng muốn bốc sau để được nhiều hơn. Tôi cũng vậy”, bà Hậu thừa nhận. Nhưng chính lựa chọn ấy lại biến họ thành những người chịu rủi ro lớn nhất.

Sau nhiều vòng đóng tiền, khi chỉ còn chờ đến lượt nhận, các chủ phường bất ngờ tuyên bố dừng hoạt động. Những người “bốc đầu” đã nhận tiền từ trước, còn những người “bốc cuối” như bà Hậu trở thành bên gánh toàn bộ thiệt hại. Riêng 1 dây phường, bà đã đóng 142 triệu đồng thì vỡ. Một dây khác mất 255 triệu đồng. Tổng cộng 16 dây, số tiền lên tới gần 1,8 tỷ đồng – gần như toàn bộ tài sản của gia đình.

Cùng hoàn cảnh, chị Lê Thị Hường (40 tuổi), ở xã Tân Kỳ cho biết, vì thấy lãi suất cao, tin tưởng chị Hoàng Thị Qu. nên đã tham gia đến 14 dây phường và đóng gần 1 tỷ đồng cho chị Qu. Cũng như bà Hậu, chị Hường đăng ký là người bốc sau cùng để hưởng lãi cao hơn nhưng chưa kịp nhận tiền thì phường dừng hoạt động.
Đáng chú ý, trong quá trình điều hành các dây phường, chủ phường này cũng đưa nhiều quy định rất nghiêm ngặt như phạt 500.000 đồng nếu phường viên đóng chậm sau 21 giờ, chậm hơn bị phạt 1 triệu đồng/ngày.

Theo chị Hường, hiện đã có ít nhất 22 người làm đơn tố cáo chủ phường Hoàng Thị Qu. chiếm đoạt với tổng số tiền hơn 13 tỷ đồng, song thực tế có thể lớn hơn.

Về lý do dừng hoạt động, chiều 24/2/2026, chị Hoàng Thị Qu. vào nhóm chat thông báo với các thành viên, do "có việc đột xuất" nên chủ phường đành phải tạm dừng hoạt động đến ngày 1/3 sẽ trở lại. Tuy nhiên, đến ngày 1/3, chủ phường này lại tiếp tục thông báo, do quá nhiều người không còn khả năng thanh toán, nên phường dừng hoạt động toàn bộ. Nhiều thành viên sau đó kéo đến nhà chủ phường thì được giải thích, vì có nhiều người đã bốc phường, nhưng không tiếp tục đóng nữa nên chủ phường không còn tiền để trả cho những người chưa bốc. Không lâu sau, những tài sản đáng giá của chủ phường như xe ô tô cũng được sang tên cho người thân, càng khiến cho những phường viên bức xúc.

Cũng theo các nạn nhân, sau khi phường dừng hoạt động, các phường viên ngồi lại với nhau mới phát hiện ra nhiều bất thường trong quá trình hoạt động. “Thú thật là cũng vì lãi suất cao, che mờ hết cả lý trí. Chứ nếu suy nghĩ kỹ, có thể hiểu với dây phường như thế, ai dại mà bốc phường đầu, để phải trả lãi cao cho những người bốc cuối như vậy. Chỉ có thể là tài khoản ảo”, bà Nguyễn Thị Hậu nói.

Theo bà Hậu, trong tất cả dây phường của bà tham gia cũng như của các nạn nhân khác, luôn có 9 cái tên tài khoản mạng xã hội rất lạ. Những người này đều không rõ lai lịch, không ai quen biết. Tuy nhiên, cái tên của những người này xuất hiện hầu hết trong các dây phường và đều được chủ phường xếp bốc trước. “Mỗi lần đến ngày đóng tiền, chỉ có tôi là người chụp ảnh hóa đơn chuyển tiền gửi vào nhóm, còn những người này thì chỉ nhắn cái ký hiệu, không hề thấy một ai gửi hóa đơn vào nhóm. Điều bất thường như thế, đáng lẽ tôi phải phát hiện ra từ sớm. Bây giờ mới nhận ra, hóa ra thời gian qua trong dây phường chỉ có mình tôi là chuyển tiền thật, còn những thành viên khác có thể là ảo”, bà Hậu nhận định.

Đáng lo ngại, sau khi 1 dây phường vỡ, nhiều chủ phường khác cũng đồng loạt dừng hoạt động, tạo nên hiệu ứng dây chuyền, khiến hàng trăm người rơi vào cảnh trắng tay. Những khoản tiền tưởng chừng “sinh lời nhanh” giờ trở thành gánh nặng nợ nần. Nhiều gia đình rơi vào cảnh mâu thuẫn, bất hòa, thậm chí đứng trước nguy cơ tan vỡ.

Từ câu chuyện ở xã Tân Kỳ, có thể thấy một thực tế: Khi lợi nhuận vượt quá mức bình thường, đó không còn là cơ hội, mà rất có thể là một cái bẫy. Trong những dây phường hụi ấy, không ai nghĩ mình sẽ là người chịu thiệt. Nhưng khi vòng quay dừng lại, phần rủi ro luôn thuộc về những người đến sau – những người đã đặt cược nhiều nhất. Lãi suất có thể làm mờ lý trí trong chốc lát. Nhưng cái giá phải trả, với nhiều người, lại kéo dài suốt nhiều năm sau đó.

Luật sư Lê Anh – Đoàn Luật sư tỉnh Nghệ An cho biết, theo như thông tin người dân cung cấp trong vụ việc này thì chủ phường lập ra rất nhiều dây phường thông qua mạng xã hội, trung bình mỗi dây phường có từ 9 - 15 thành viên. Trong đó chỉ 1 - 2 thành viên là tham gia chơi phường thật, còn các thành viên còn lại là không tham gia chơi phường, mà chỉ được chủ phường ghi danh.
“Những người này được gọi là thành viên ảo. Họ có mối quan hệ nợ tiền chủ phường hay như thế nào đó mà chủ phường yêu cầu những "thành viên ảo" này cứ ghi danh vào dây phường, còn lại để chủ phường tự lo. Mục đích của chủ phường làm như vậy là để cho người chơi phường thật tin tưởng rằng, dây phường hoạt động bình thường. Và người chơi thật thì luôn được sắp xếp là người nhận phường cuối cùng, đến khi mình nhận phường thì chủ phường báo vỡ phường”, Luật sư Lê Anh nói.

Cũng theo Luật sư, trong nhóm phường trên mạng xã hội thì các thành viên phường ảo khi xác nhận đã nộp tiền hoặc đã nhận tiền phường đều chỉ xác nhận bằng ký hiệu tin nhắn. Còn đối với người chơi phường thật thì khi thực hiện việc nộp tiền phường đều phải chụp hóa đơn chuyển khoản tiền gửi vào nhóm cho chủ phường xác nhận. Đây là những yếu tố nổi bật thể hiện các thủ đoạn gian dối để nhằm làm cho người chơi phường thật tin tưởng là dây phường hoạt động bình thường và nộp tiền phường đều đặn. Cho đến lúc mình là người nhận cuối cùng thì bị chủ phường thông báo là vỡ phường”, Luật sư Lê Anh nêu quan điểm.

-------o0o--------

(Còn nữa)

Làng quê lao đao vì phường hụi - Kỳ 1: Tiền mất, tình tan, xóm làng ly tán

Làng quê lao đao vì phường hụi - Kỳ 3: “Thả gà ra đuổi” trong vô vọng

Làng quê lao đao vì phường hụi - Kỳ cuối: Hồi chuông cảnh tỉnh

Tiến Hùng