Xây nếp sống mới ở Châu Quang

(Baonghean) - Trong đời sống văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số ở miền núi, nhất là việc cưới hỏi, tang ma, cúng tế… có rất nhiều phong tục đẹp, nhưng cũng có những hủ tục mà hiện nay ta cần vận động đồng bào xoá bỏ để có một đời sống văn hoá lành mạnh. Ở Châu Quang (Quỳ Hợp), xã đã chọn thí điểm hai “hủ tục” để vận động bà con xóa bỏ, đến nay có thể tin là xóa một cách bền vững, đó là không tổ chức lễ đón dâu qua đêm và không đưa “cổ khẩu” đến đám tang.

Một cảnh đón dâu ban ngày theo cuộc vận động nếp sống mới của người Thái ở xã Châu Quang.
Một cảnh đón dâu ban ngày theo cuộc vận động nếp sống mới của người Thái ở xã Châu Quang.
Với phong tục đón dâu qua đêm rườm rà, nhiêu khê, lại gây mệt mỏi cho cả mấy họ, điều ấy ai cũng rõ. Còn tục mang cổ khẩu đến đám tang, cũng là một tục lệ tưởng chừng nhỏ, nhưng việc vận động lại không hề đơn giản. “Cổ khẩu”, tiếng Thái có nghĩa là “gói cơm” nói chung, trong đó có một gói cơm, một chai rượu, một con lợn luộc (thường chỉ là lợn nhỏ từ 4-5 kg), một đôi gà luộc hoặc một đôi cá nướng (được luộc chần qua nước sôi, hoặc nướng qua trên lửa bếp), tuỳ theo quan hệ với người chết mà “cổ khẩu” có lợn, gà, cá to hay nhỏ được mang đến bày ra cúng trên đầu quan tài cho người chết “ăn” và cho nhiều người cùng nhìn thấy. Xét về mặt thực tế thì “cổ khẩu” với ý nghĩa là đưa đến để cúng cho người chết, nhưng thực chất chỉ là chuyện giúp nhau được một ít thực phẩm phục vụ cho bữa ăn nào đó trong khi làm đám tang mà thôi, vì đám tang của người Thái thường kéo dài đến 3 ngày mới chôn, khách khứa đến có khi lên tới hàng trăm người… cho nên người tang chủ phải vất vả lắm mới có đủ thực phẩm cho ngày 3 bữa ăn của cả khách và chủ. Ngày xưa vì chuyện khó khăn, người ta mới sinh ra “cổ khẩu” để giúp đỡ nhau, thành ra nhà này mang đến nhà kia, lâu đời trở thành một “món nợ” mà ai cũng phải tự biết mà trả cho nhau. 
Ngày nay, xét thấy “cổ khẩu” không cần thiết nữa, đến cúng viếng chủ yếu là hương khói và tấm lòng thành. Từ những phân tích cụ thể như thế, Ban Mặt trận xã chỉ đạo các tổ mặt trận xóm bản đưa ra hội nghị để bàn bạc, thống nhất cao trong toàn xóm bản là bỏ đi “cổ khẩu”, thay vào đó là hương khói và đồng tiền tương ứng với “cổ khẩu” để giúp đỡ nhau (hoặc “trả nợ” nhau) trong lúc hoạn nạn. Cán bộ cấp xã, từ bí thư đến chủ tịch... mỗi khi có dịp xuống xóm bản, đều tuyên truyền, phân tích những điều hay, lẽ phải của việc đã nêu ra. Mỗi lần họp xóm bản, các xóm trưởng luôn nhắc đến việc này, Đảng ủy xã chỉ đạo các chi bộ xóm lồng ghép tuyên truyền trong nội dung sinh hoạt chi bộ để từng đảng viên thông suốt, từ đó mới thuyết phục được người trong nhà, trong họ và ra đến xóm bản. Theo phương châm nhẫn nại, kiên trì và lấy những xóm bản đã thực hiện được để làm gương... cho đến khi đã được đại đa số các bản nhất trí, hưởng ứng, ban MTTQ xã mới ra quyết định chung cho toàn xã cùng thực hiện. Tưởng chừng việc nhỏ nhưng phải kiên trì đến 7 năm, việc loại bỏ tục lệ ấy mới hoàn thành ở toàn xã.
Thái Tâm

tin mới

Du lịch

Khát vọng phát triển du lịch miền Tây

(Baonghean.vn) - Miền Tây Nghệ An tiếp tục được quan tâm định hướng phát triển du lịch với các chương trình, dự án nhằm mang lại thu nhập và nâng cao mức sống cho người dân theo tinh thần Nghị quyết số 39 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển tỉnh đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Phụ nữ Thái ở Kỳ Sơn xoay xở giữ nghề truyền thống

Phụ nữ Thái ở Kỳ Sơn xoay xở giữ nghề truyền thống

(Baonghean.vn) - Nghề dệt thổ cẩm ở bản Buộc (xã Bắc Lý, huyện Kỳ Sơn) có từ trăm năm nay. Và ngày nay, phụ nữ Thái ở bản Buộc hàng ngày vẫn cần mẫn bên khung cửi, tìm cách thay đổi mẫu mã, làm ra các sản phẩm mới để thích ứng với thị trường, giữ nghề truyền thống…

Độc đáo chợ phiên Nga My

Độc đáo chợ phiên Nga My

(Baonghean.vn) -Chợ phiên Nga My  (Tương Dương) là một điểm đến hấp dẫn đối với đông đảo du khách trong và ngoài vùng. Bởi đây không chỉ là nơi mua bán, trao đổi hàng hóa mà còn là nơi gặp gỡ, giao lưu văn hóa của đồng bào.

Những 'cây cao bóng cả' giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống ở miền Tây Nghệ An

Những 'cây cao bóng cả' giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống ở miền Tây Nghệ An

(Baonghean.vn) - Được ví như những người “truyền lửa” thắp sáng những giá trị bản sắc văn hoá các dân tộc thiểu số, hiện những người cao tuổi ở miền Tây xứ Nghệ vẫn ngày đêm trao truyền những giá trị văn hoá của dân tộc mình với mong ước bảo tồn, gìn giữ cho muôn đời sau.

Ông Lang Vi Tịnh kể chuyện xưa của dòng họ cho cháu gái của mình. Ảnh Thành Chung

Chuyện về một dòng họ nổi tiếng ở miền Tây Nghệ An

(Baonghean.vn) - Ở  miền núi tỉnh Nghệ An, dòng họ Lang Vi được xem là "danh gia vọng tộc" với 3 đời liền có thành viên giữ chức Tri phủ phủ Tương Dương. Sau Cách mạng Tháng Tám đến nay, dòng họ Lang Vi cũng đã và đang có nhiều đóng góp trong công cuộc xây dựng quê hương, đất nước.

Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương thăm cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Thông Thụ và hộ nghèo ở Quế Phong

Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương thăm cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Thông Thụ và hộ nghèo ở Quế Phong

(Baonghean.vn) - Chiều 30/7, trong chương trình công tác tại Nghệ An, Thượng tướng Trần Quang Phương - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội đã đến thăm, động viên cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Thông Thụ, huyện Quế Phong và hộ nghèo tại xã Thông Thụ, huyện Quế Phong.

Điểm tái định cư

Người dân vùng lũ Kỳ Sơn thấp thỏm chờ tái định cư

(Baonghean.vn) - Cơn lũ quét lịch sử vào tháng 10/2022 đã khiến hàng trăm hộ dân Kỳ Sơn bị mất nhà cửa. Sau gần 1 năm chờ đợi, người dân vùng lũ vẫn chưa có nơi ở mới, nhiều hộ buộc phải dựng nhà tạm để sống trong khi mùa mưa lũ lại sắp cận kề.

Lê rừng

Xã vùng cao Kỳ Sơn vào mùa thu hoạch lê rừng

(Baonghean.vn) - Những ngày này, nhiều hộ dân ở xã Tây Sơn (huyện Kỳ Sơn) đang vào mùa thu hái mắc coọc (lê rừng). Đây là một loại cây ăn quả đặc trưng của đồng bào người Mông nên rất được người mua ưa chuộng.

Lãnh đạo tỉnh Nghệ An dự Lễ khánh thành cầu dân sinh ở bản biên giới

Lãnh đạo tỉnh Nghệ An dự Lễ khánh thành cầu dân sinh ở bản biên giới

(Baonghean.vn) - Sáng 14/7, đồng chí Hoàng Nghĩa Hiếu - Phó Bí thư Tỉnh ủy tới dự Lễ khánh thành cầu dân sinh bản Phà Mựt và khởi công cầu dân sinh bản Nhôn Mai, xã Nhôn Mai, huyện Tương Dương. Đây là các công trình do lực lượng Bộ đội Biên phòng Nghệ An kêu gọi, xây dựng hỗ trợ người dân vùng biên.

Niềm vui của 35 hộ đồng bào Đan Lai ở Con Cuông

Niềm vui của 35 hộ đồng bào Đan Lai ở Con Cuông

(Baonghean.vn) - Giữa những ngày nắng gắt, 35 hộ đồng bào Đan Lai ở bản Bá Hạ, xã Thạch Ngàn, huyện Con Cuông bất ngờ đón niềm vui khi được nhận quà tặng từ đoàn công tác chính quyền các cấp và tấm lòng hảo tâm của Nhóm thiện nguyện Niềm tin.

Nghề 'bế' gừng thuê ở Na Ngoi

Nghề 'bế' gừng thuê ở Na Ngoi

(Baonghean.vn) - Gừng là một trong những loại cây trồng chủ lực ở Na Ngoi (Kỳ Sơn). Trong mùa thu hoạch gừng, lao động trên địa bàn chủ yếu đi làm ăn xa, nhiều hộ đồng bào Mông đã thuê người Thái, Khơ Mú ở các địa bàn lân cận để "bế" (thồ - PV) gừng từ nương rẫy, vận chuyển về bãi tập kết.

Hội Nguyên – điểm du lịch mới ở miền Tây Nghệ An

Hội Nguyên – điểm du lịch mới ở miền Tây Nghệ An

(Baonghean.vn) -  Được đưa vào khai thác từ năm 2022, điểm du lịch Hội Nguyên ở xã Yên Thắng, huyện Tương Dương có sức hút đối với nhiều người. Về đây, du khách được hòa mình vào sông nước, núi rừng và có được những giờ phút thư giãn, trải nghiệm thú vị.
Hơ-Mông (H’mông), Mông, Mèo: Đọc, viết sao cho đúng?

Hơ-Mông (H’mông), Mông, Mèo: Đọc, viết sao cho đúng?

(Baonghean.vn) -  Là tộc người đã định cư ở Việt Nam hơn 400 năm, với số dân gần 1,4 triệu người, đông thứ 8 trong các dân tộc ở Việt Nam, nhưng tộc danh của người Mông vẫn chưa được công chúng hiểu và đọc , viết cho đúng. Ở Việt Nam, người Mông thường được gọi là “Hơ-Mông” hoặc “Mèo” ; còn trên các văn bản viết, người ta có khi viết “H’mông”, HMông, có khi lại viết Mông, Mèo. Như vậy, đâu mới là cái tên đúng nhất về dân tộc này và vì sao lại có những cách gọi , đọc, viết khác nhau như vậy? Bài viết dưới đây của một người Mông giải thích rõ về điều này.
Mùa nước đổ dưới chân Puxailaileng

Mùa nước đổ dưới chân Puxailaileng

(Baonghean.vn) - Thời điểm này đang vào mùa nước đổ ở Puxailaileng. Bà con bước vào vụ sản xuất mới trên những thửa ruộng bậc thang. Cuộc sống, sinh hoạt và cảnh sắc dưới “nóc nhà” miền Tây xứ Nghệ hiện lên như tranh vẽ, làm xao xuyến bất cứ ai khi ghé thăm.
ff

'Trốn nắng' ở vùng sinh thái Con Cuông

(Baonghean.vn) - Dòng sông Giăng xanh mát, thác nước Khe Kèm như mát xa vào thân người tắm ở giữa vùng rừng Con Cuông (Nghệ An) là những điểm đến lý thú để du khách "trốn nắng" hiệu quả trong mùa Hè. Đến đây du khách còn được thưởng thức nhiều món ăn đặc sắc do đồng bào chế biến và hòa mình vào tiếng khèn, khắc luống cùng điệu múa sạp sôi động.
Động lực mới phát triển miền Tây

Động lực mới phát triển miền Tây Nghệ An

(Baonghean) - Động lực mới với chính quyền và người dân nơi miền Tây Nghệ An khi Quốc hội phê duyệt Nghị quyết về “Đề án tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030” và Chính phủ cũng đã ban hành nghị quyết triển khai thực hiện.
Món rêu đá ngày Tết

Hấp dẫn, thơm ngon món mọc rêu đáy sông gói lá chuối ngày Tết

(Baonghean) - Từ nhiều đời nay, rêu đá ở dưới đáy các sông, suối trên thượng nguồn sông Lam được người dân miền núi xứ Nghệ xem như một loại thực phẩm phục vụ đời sống hằng ngày. Đặc biệt đối với đồng bào người Thái, rêu đá còn được dùng để chế biến ra nhiều món ăn truyền thống, ngon và đặc sắc trong dịp lễ, Tết.