Nhiếp ảnh trong đời sống

(Baonghean) - Trong quãng đời của mỗi chúng ta, từ lúc sinh ra cho đến khi nhắm mắt xuôi tay, ít ai mà không cần đến một bức ảnh, chí ít cũng vào dịp cưới xin, sinh nhật, hay ma chay… Cho đến hôm nay, để lớp lớp các thế hệ con cháu hiểu và biết những chiến tích, sự hào hùng của dân tộc Việt Nam qua hai cuộc kháng chiến  phải nhắc đến công lao của nhiếp ảnh. 
Nói đến vai trò của nhiếp ảnh, có một câu chuyện cảm động khi đến huyện Yên Thành mà chúng tôi được nghe và mục thị: Cả huyện có 3570 liệt sỹ và hiện tại cũng có bằng ấy bức ảnh chân dung do nhà nhiếp ảnh Phan Duật chụp trước lúc họ nhập ngũ, hiện đang được các gia đình nâng niu, lưu giữ. Để lại bằng ấy chân dung liệt sỹ, với nhà nhiếp ảnh là chuyện bình thường, nhưng với các gia đình liệt sỹ đây lại là di sản vô giá. Giữ lại những bức chân dung đó chính là giữ lại niềm thương nỗi nhớ, đây chính là sự gắn kết giữa nhiếp ảnh với cuộc sống. Như vậy, nhiếp ảnh đã len lỏi đến với từng người, từng gia đình và toàn xã hội, làm sống lại những kỷ niệm của từng con người, từng gia đình và kéo dài cả một quá trình lịch sử. Nhiếp ảnh đã đi vào đời sống xã hội, vào truyền thống văn hóa và từ đó nhiếp ảnh lại tự khẳng định mình trong đời sống xã hội. 
Là một bộ môn nghệ thuật dễ hiểu, gần gũi, nhiếp ảnh đến với công chúng một cách nhanh nhất, nhạy nhất và có tính phổ cập nhất. Công chúng của nghệ thuật nhiếp ảnh khá rộng rãi, trong khi đó số lượng người tham gia sáng tác lớn, số lượng người Việt Nam thích chơi ảnh cũng rất đông.
Những năm qua nhiếp ảnh đã được Đảng, Nhà nước và các ngành, các cấp hết sức quan tâm. Các cơ quan ban, ngành đặc biệt là các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức nghề nghiệp chọn ảnh là một trong những phương thức tuyên truyền chính của mình. Vì vậy, những năm gần đây, hàng năm đã có hàng trăm cuộc triển lãm chuyên ngành như: Du lịch Việt Nam đã qua mùa thứ tư, hình ảnh đất nước và con người Việt Nam được quảng bá rộng rãi đến các nước bạn trên khắp các châu lục, góp phần làm cho bạn hiểu và biết thêm về một đất nước tươi đẹp và mến khách,  Triển lãm  ảnh “Hà Nội ngàn năm văn hiến” đã làm tăng thêm vẻ diễm lệ của đất kinh thành hôm nay.
Triển lãm ảnh “Trẻ em và sự quan tâm của chúng ta”, qua 5 lần tổ chức, đã thực sự là tiếng chuông nhắc nhở mọi người hãy quan tâm đến con trẻ, những mầm non của đất nước. Triển lãm ảnh “Người chiến sỹ hôm nay”  khởi đầu từ năm 1991,  hay triển  lãm  ảnh “Nét đẹp biên cương” của bộ đội Biên phòng đến nay vẫn được duy trì đều đặn, tô đậm thêm bản chất Bộ đội Cụ Hồ... Các cuộc triển lãm ảnh về môi trường được duy trì thường xuyên, qua đó nhắc nhở mỗi công dân Việt Nam rằng: “Công nghiệp hoá, hiện đại hoá phải luôn đi đôi với bảo vệ môi trường”. Mất an toàn giao thông là “quốc nạn” cần được các ngành, các cấp và toàn xã hội quan tâm giải quyết, các cuộc thi ảnh đã làm tròn trách nhiệm của mình là biểu dương, phê bình và cảnh báo để mọi người học tập, phòng tránh và chấp hành luật lệ giao thông… Triển lãm ảnh “Văn hoá Giao thông” do Dự án JICA đã phối hợp với Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam, Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, Tạp chí Thế giới đẹp tổ chức với mục đích phục vụ cho nghiên cứu của Dự án... 
Song song với các hoạt động triển lãm trên, những năm gần đây, bằng nhiều hình thức phong phú, các tổ chức xã hội đã tổ chức nhiều lớp tập huấn và triển lãm ảnh chuyên ngành. Đó là các lớp học của các dự án “tự mình chụp ảnh về mình” rồi tổ chức triển lãm. Triển lãm ảnh của trẻ em bị chất độc đi- ô-xin chụp về những người bị chất độc đi-ô-xin, chính các em hiểu tâm trạng của những người thân của mình nên những bức ảnh của các em  thật cảm động. Mới đây thôi, sau 5 tháng tập huấn 16 học viên được phát máy kỹ thuật số đã chụp  hơn 8.000 bức ảnh về đời sống tại cộng đồng, một cuộc triển lãm  mang tên “Đối mặt” gồm hơn 90  bức ảnh của 16 tác giả đã được tổ chức tại viện Goethe Hà Nội. Đây là những người khuyết tật sống ở nông thôn và thành phố thuộc Hội Bảo trợ Khuyết tật và Trẻ em mồ côi tỉnh Thanh Hoá.
Thông qua những bức ảnh tự chụp để thể hiện bản thân và quan điểm của mình trước công chúng, mục đích của triển lãm là tạo lòng tin và tăng cường sự tham gia của những người khuyết tật vào cuộc sống cộng đồng. Sử dụng máy ảnh như một chất xúc tác cho việc điều tra, thăm dò, khám phá và sau đó là sự phản ánh cuộc sống. Triển lãm ảnh “Những người di cư tự do” do Hội Phụ nữ thành phố Hà Nội phối hợp với UNDP  tổ chức sau khi kết thúc lớp học về nhiếp ảnh đã tổ chức triển lãm hết sức thành công, triển lãm trưng bày hơn 200 tác phẩm của chính những người di cư (được trang bị máy ảnh, phim  và qua bồi dưỡng một thời gian ngắn) chụp về những người di cư. Họ là những người từ nông thôn lên thành phố, thuê nơi ăn ở, hàng ngày vừa đi lao động kiếm sống đồng thời lại dùng máy ảnh để ghi lại các hoạt động của họ. Bộ ảnh gây ấn tượng và phục vụ tốt cho việc nghiên cứu dự án “Di cư tự do tại Việt Nam đến năm 2050”. 
Tuy nhiên nếu chúng ta không nhìn và không xem xét kỹ thì xem ra cũng có vấn đề đối với các nhà nhiếp ảnh nghệ thuật. Vì rằng nếu như vậy thì nhiều người cho rằng để sáng tác một bức ảnh chỉ cần một chiếc máy ảnh, học vài ba ngày  thế là chụp ra ảnh nghệ thuật mà họ không nghĩ rằng trong hàng triệu bức ảnh thì có bao nhiêu tác phẩm nghệ thuật. Do vậy, song song với việc phát triển phong trào nhiếp ảnh, đẩy mạnh xã hội hóa nhiếp ảnh, phải tăng cường công tác đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ nhiếp ảnh, có như vậy mới có phong trào nhiếp ảnh sâu, rộng và có những tác phẩm nhiếp ảnh chất lượng cao, nhất là trong bộn bề, ngổn ngang của cơ chế thị trường, đặc biệt khi đất nước bước vào thời kỳ đổi mới với công nghiệp hóa, hiện đại hóa thì nghệ thuật nhiếp ảnh cũng đứng trước những thách thức mới, vấn đề đào tạo bồi dưỡng phải là cốt lõi, không những bồi đỡng cho đội ngũ Nhiếp ảnh mà còn phải bồi dưỡng cho đội ngũ làm công tác quản lý, có như vậy việc xã hội hóa nhiếp ảnh mới đi đúng hướng và hiệu quả và Nhiếp ảnh mới làm hết vai trò của mình với các tổ chức xã hội cũng như toàn xã hội.
Vũ Văn Cảnh

tin mới

Miệt mài đi tìm ‘trầm tích’ bên tả ngạn sông Lam

Miệt mài đi tìm ‘trầm tích’ bên tả ngạn sông Lam

(Baonghean.vn) - Dù thừa nhận mình là người đi sau, nhưng Nhà giáo, Nhà nghiên cứu văn hóa Thái Huy Bích thực sự đã “mở lối” cho nhiều nghiên cứu về tư liệu Hán Nôm trên địa bàn huyện Hưng Nguyên, góp phần không nhỏ trong việc xác minh, đánh giá và công bố những tư liệu lịch sử có giá trị.

Tâm linh

Du lịch tâm linh ở Nghệ An hút khách đầu năm

(Baonghean.vn) - Những ngày đầu Xuân năm mới, các điểm du lịch tâm linh và di tích lịch sử trên địa bàn Nghệ An đã thu hút một lượng lớn khách du lịch về tham quan, chiêm bái và nguyện cầu những điều may mắn, tốt đẹp.

5 cựu học sinh chuyên Phan mang khát vọng giúp học trò xứ Nghệ ‘vươn ra thế giới’

5 cựu học sinh chuyên Phan mang khát vọng giúp học trò xứ Nghệ ‘vươn ra thế giới’

(Baonghean.vn) - 5 chàng trai, cô gái xứ Nghệ dù làm những ngành nghề khác nhau nhưng có nhiều điểm chung: cùng đồng môn Trường Phan, cùng chung hoài bão khám phá thế giới và chung quyết tâm “đi để trở về”; với khao khát dẫn dắt những cô, cậu học trò xứ Nghệ trên hành trình vươn ra biển lớn…

Hành trình “Được học” của nữ sinh viên người Mông

Hành trình “Được học” của nữ sinh viên người Mông Nghệ An

(Baonghean.vn) - Năm 2023, dự án “Được học” được nhận Bằng khen của Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam. Người quản lý dự án là em Lầu Nguyễn Hương Giang - nữ sinh người Mông đến từ huyện Kỳ Sơn và hiện đang là sinh viên năm thứ 2 khoa Quan hệ công chúng - Học viện Báo chí và tuyên truyền.

Biên giới

Những lá đơn tình nguyện 'lên đường đi giữ biên cương'

(Baonghean.vn) - Ngót 45 năm đã trôi qua, các thế hệ người dân Việt Nam vẫn luôn ghi nhớ không khí sục sôi của những tháng ngày lịch sử. Hiện, ở Bảo tàng Quân khu 4 còn lưu giữ những lá đơn tình nguyện lên đường chiến đấu bảo vệ biên cương của những thanh niên đất Nghệ.

Vận động viên tham gia giải Marathon 'Về miền sơn cước - Chinh phục đỉnh Puxailaileng nóc nhà dãy Trường Sơn' tặng sữa cho trẻ em nghèo Kỳ Sơn

Vận động viên tham gia giải Marathon 'Về miền sơn cước - Chinh phục đỉnh Puxailaileng nóc nhà dãy Trường Sơn' tặng sữa cho trẻ em nghèo Kỳ Sơn

(Baonghean.vn) - Sáng 16/2, vận động viên Đoàn Ngọc Hải - nguyên Phó Chủ tịch UBND Quận 1, TP. Hồ Chí Minh đến Kỳ Sơn tham gia giải Marathon "Về miền sơn cước - Chinh phục đỉnh Puxailaileng nóc nhà dãy Trường Sơn” đã về thăm, tặng quà cho học sinh nghèo xã Tà Cạ, Mường Típ, Kỳ Sơn.

Bảo hiểm xã hội Nghệ An: 29 năm thực hiện chính sách Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế

Bảo hiểm xã hội Nghệ An: 29 năm thực hiện chính sách Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế

(Baonghean.vn) - Được thành lập từ năm 1995, qua chặng đường 29 năm xây dựng và phát triển, Bảo hiểm xã hội tỉnh Nghệ An đã có những bước phát triển vượt bậc trên tất cả các lĩnh vực, đảm bảo an sinh xã hội, phục vụ tối đa quyền lợi cho người tham gia chính sách BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp

Hấp dẫn những điểm đến ở huyện Quỳ Châu

Hấp dẫn những điểm đến ở huyện Quỳ Châu

(Baonghean.vn) - Là vùng lõi của nền văn hóa Phủ Quỳ với nhiều di tích văn hóa - lịch sử, danh thắng, phong tục, tập quán, truyền thống văn hóa độc đáo... tạo nên bản sắc văn hóa riêng. Đây chính là điều kiện thuận lợi để huyện Quỳ Châu phát triển du lịch.

Thương tiếng Oanh vàng đã tắt

Thương tiếng Oanh vàng đã tắt

(Baonghean.vn) - Nhiều người đã rất tiếc thương khi biết tin Nghệ nhân Nhân dân Hồng Oanh rời cõi tạm ở tuổi 70 sau một cơn đột quỵ vào khuya ngày 13/2.