The unique blacksmithing craft of the Mong people in Nghe An

Reporters' Team December 18, 2018 14:52

(Baonghean.vn) - The blacksmithing craft of the Mong ethnic group has a long history, closely linked to their life and farming activities in the highlands. In Nghe An, the blacksmithing craft was brought by the Mong people from the North long ago.

Nếu đồng bào dân tộc Thái nổi tiếng với bức thổ cẩm rực rỡ thì đồng bào dân tộc Mông được nhiều người biết đến với những nghề rèn truyền thống. Nghề rèn của đồng bào dân tộc Mông có từ lâu đời gắn liền với hoạt động sống và canh tác ở vùng cao. Ở Nghệ An, nghề rèn đã theo người Mông từ phương Bắc vào từ xa xưa. Ảnh: Thành Cường
While the Thai ethnic group is famous for its vibrant brocade fabrics, the Hmong ethnic group is widely known for its traditional blacksmithing. The Hmong blacksmithing craft has a long history, closely linked to their lives and farming practices in the highlands. (Photo: Thanh Cuong)

Trước đây, hầu như gia đình người Mông nào cũng có một lò rèn riêng để làm ra những nông cụ và đồ dùng sinh hoạt trong gia đình. Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể rèn nên những sản phẩm bền đẹp, tinh xảo. Thợ rèn giỏi người Mông chỉ cần gõ nhẹ vào dao là đã biết tốt hay xấu. Thợ rèn giỏi thường được sinh ra trong những gia đình có nghề rèn truyền thống. Và bí quyết rèn của họ được lưu truyền qua dòng họ, gia đình. Ảnh: Đức Anh
In the past, almost every Hmong family had its own blacksmith's forge to make agricultural tools and household items. However, not everyone could forge durable, beautiful, and exquisite products. A skilled Hmong blacksmith could tell the quality of a knife just by lightly tapping it. Skilled blacksmiths were usually born into families with a long tradition of blacksmithing, and their forging secrets were passed down through generations. (Photo: Duc Anh)

Lò rèn của gia đình ông Mùa Vả Phia (sinh năm 1959) ở bản Phù Khả 2, xã Na Ngoi, huyện Kỳ Sơn đỏ lửa trở lại sau mươi năm “lãng quên”. Ông Mùa Vả Phia cho hay: Ông được cha truyền nghề từ lúc nhỏ. Lớn lên rồi thì bận trăm công nghìn việc, không có thời gian rèn. Sau này, rảnh rỗi hơn và nhớ nghề nên quay trở lại. Làm chơi thôi nhưng mỗi tháng vẫn được vài triệu đồng. Nông cụ người Mông đặc biệt là dao được ưa chuộng lắm... Ảnh: Thành Cường
The blacksmith's forge of Mr. Mua Va Phia's family (born in 1959) in Phu Kha 2 village, Na Ngoi commune, Ky Son district, has been rekindled after many years of neglect. Mr. Mua Va Phia said: He inherited the trade from his father when he was young. As he grew up, he became busy with countless tasks and didn't have time for forging. Later, when he had more free time and missed the craft, he returned. He does it for fun, but still earns a few million dong each month. Mong farming tools, especially knives, are very popular... Photo: Thanh Cuong

Theo ông Màu Vả Phia: Đối với người Mông, nhất là người đàn ông thì dao là vật bất ly thân. Vào rừng phát cây làm rẫy, săn bắn ai cũng phải dắt theo con dao sắc ngọt bên hông. Và tất nhiên họ không tiếc tiền đầu tư cho vật bất ly thân này. Dao của người Mông rất sắc, lưỡi dao không bị gỉ sét và luôn sáng bóng. Ngoài việc chọn thép tốt để làm thì quan trọng nhất là bí quyết tôi thép. Nếu người Kinh rèn dao thường tui thép trong lửa rồi nhúng vào nước lạnh đột ngột sau đó mới mài còn người Mông dao qua mỡ lợn hoặc thân chuối rừng. Người thợ rèn không dùng máy mài mà phải nung và tán liên tục, một cách đều đặn trong quá trình rèn dao. Ảnh: Đức Anh

Mr. Tho Chu Sung (born in 1962), originally from Pa Khom village and now a blacksmith in Minh Chau village, Tri Le commune, Que Phong district, said: "In the past, all the Mong people in Pa Khom knew how to blacksmith. They made their own knives, machetes, hoes... and even gun barrels for their own use. Previously, some even forged bolts and screws to replace parts on Minsk motorcycles. Back then, everything was done manually; one knife took 2-3 days to make. Nowadays, thanks to electricity and machinery, they can make 3 knives a day, priced from 120,000 to 300,000 dong depending on the type." (Photo: Duc Anh)

Ông Thò Chừ Sùng chia sẻ: Ngoài kinh nghiệm tôi thép, còn có rất nhiều bí quyết khác như việc chọn thép tốt, phù hợp cho từng sản phẩm. Để có con dao mang độ sắc và độ bền thì nên dùng nhíp ô tô để rèn. Than thì không dùng than đá mà phải dùng than củi của những loại cây khó cháy, cháy lâu, để đảm bảo độ nóng. Trong lúc rèn, nếu tôi thép chưa đủ độ nóng thì thép non, không dùng lâu được, mà tôi quá lửa lại hay bị gẫy. Để có sản phẩm rèn tốt phụ thuộc vào kinh nghiệm của người thợ, mà kinh nghiệm ấy lại rất khó diễn tả bằng lời. Ảnh: Đức Anh
Mr. Tho Chu Sung shared: Besides the experience of tempering steel, there are many other secrets such as choosing good steel, suitable for each product. To have a knife with sharpness and durability, it is best to use car springs for forging. For charcoal, we don't use coal but rather charcoal from trees that are difficult to burn and burn slowly, to ensure sufficient heat. During forging, if the steel is not tempered to the right temperature, it will be soft and won't last long, while if it is over-tempered, it will break easily. The quality of a forged product depends on the experience of each craftsman, and that experience is very difficult to describe in words. (Photo: Duc Anh)

Ông Thò Chừ Sùng tâm tình: Ngày nay trong một số công đoạn làm rèn, người Mông đã sử dụng máy móc, như quạt thổi lò, máy mài. Nhờ máy móc hiện đại, thợ rèn người Mông có thể làm nhanh, làm đẹp. Cái sự nhanh ấy cộng thêm với việc người trẻ đi làm xa nên thành thử không còn mấy người giữ nghề... Ảnh: Thành Cường
Mr. Tho Chu Sung added: "Nowadays, in some stages of blacksmithing, the Hmong people use machinery, such as furnace blowers and grinding machines. Thanks to modern machinery, Hmong blacksmiths can work faster and produce better results. This speed, coupled with the fact that young people are leaving to work far away, means that not many people still practice the craft..." Photo: Thanh Cuong

Với đồng bào dân tộc Mông: Sự tồn tại của nghề rèn hôm nay không chỉ góp phần thiết thực vào đời sống lao động sản xuất, mà còn góp phần duy trì nét văn hóa độc đáo truyền thống.của dân tộc mình. Với mỗi sản phẩm rèn nên đều có linh hồn, có cuộc sống thật. Những sản phẩm đều mang đậm tính cách tộc người: bền bỉ, dẻo dại. Những lưỡi cuốc, lưỡi dao khi canh tác va phải đá hay chặt phải vật cứng chỉ có thể mẻ từng miếng nhỏ chứ không bị quăn... Ảnh: Thành Cường
For the Hmong people: The continued existence of blacksmithing today not only contributes practically to their working lives and production, but also helps maintain the unique traditional culture of their ethnic group. Each forged product has a soul, a real life of its own. These products all bear the strong character of their people: durable and resilient. When hoe blades or knife blades hit rocks or hard objects during farming, they only chip into small pieces and do not bend completely... Photo: Thanh Cuong

0 0 0
x
The unique blacksmithing craft of the Mong people in Nghe An
Google News
POWERED BYFREECMS- A PRODUCT OFNEKO