Cuộc cách mạng thay đổi nước Nga

Vũ Anh (vnexpress.net)

Theo dõi Báo Nghệ An trên Google News
Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917 là sự kiện lịch sử, tác động lớn đến sự phát triển của nước Nga và toàn thế giới.

Ngày 7/11 là dịp kỷ niệm 104 năm Cách mạng tháng Mười Nga, đánh dấu sự ra đời của Nhà nước Nga Xô viết. Sự kiện nổ ra ngày 24/10/1917 theo lịch Julius, do Vladimir Ilyich Lenin và đảng Bolshevik lãnh đạo. Cách mạng thành công ngày 25/10/1917 theo lịch Julius, tức ngày 7/11/1917 theo Công lịch được sử dụng ngày nay.

Nước Nga đầu thế kỷ 20 là Nhà nước quân chủ chuyên chế dưới sự cai trị của Sa hoàng Nikolai II, người đã đẩy quốc gia vào Thế chiến I, gây nên nhiều hậu quả nghiêm trọng. Kinh tế đế quốc Nga kiệt quệ vì chiến tranh, nạn đói xảy ra ở nhiều nơi, công nghiệp, nông nghiệp đình đốn, đời sống người dân cực khổ.

Hoàng gia Nga còn bị giáo sĩ Grigory Rasputin đứng đằng sau thao túng. Phong trào phản đối chiến tranh, đòi lật đổ Sa hoàng diễn ra khắp nơi.

Vladimir Ilyich Lenin phát biểu trước người dân tại Petrograd năm 1917. Ảnh: Britannica.
Vladimir Ilyich Lenin phát biểu trước người dân tại Petrograd năm 1917. Ảnh: Britannica.

Tháng 2/1917, Cách mạng tháng Hai bùng nổ với các cuộc biểu tình lớn chống chiến tranh và bãi công tập thể. Phong trào nhanh chóng chuyển từ tổng bãi công chính trị sang khởi nghĩa vũ trang, khiến chế độ quân chủ chuyên chế Sa hoàng bị lật đổ. Cách mạng tháng Hai được coi là cách mạng dân chủ tư sản.

Theo lời kêu gọi của đảng Bolshevik, công nhân và binh lính đã thành lập các Xô viết đại biểu, tức cơ quan đại biểu để lãnh đạo đất nước, trong khi giai cấp tư sản cũng thành lập chính phủ lâm thời. Sau Cách mạng tháng Hai, Nga tồn tại hai chính quyền song song do hai lực lượng trên lãnh đạo.

Chính phủ lâm thời không giải quyết những vấn đề đã hứa như cải cách ruộng đất cho nông dân và tạo việc làm cho công nhân. Tình trạng thiếu lương thực vẫn xảy ra và chính phủ lâm thời vẫn quyết theo đuổi chiến tranh.

Trước tình hình này, Lenin, lãnh đạo đảng Bolshevik, xác định cần lật đổ chính quyền tư sản lâm thời, chuyển từ cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hội chủ nghĩa, với khẩu hiệu "Tất cả chính quyền về tay Xô viết" và "Hòa bình, ruộng đất, bánh mì".

Ngày 24/10/1917, khởi nghĩa bắt đầu với sự lãnh đạo trực tiếp của Lenin. Cận vệ Đỏ, lực lượng vũ trang tình nguyện của công nhân và nông dân, tập trung lực lượng đánh chiếm khu vực đầu mối, trụ sở các bộ, tổng đài điện thoại, nhà ga, cầu đường. Ngày 25/10/1917, họ tấn công Cung điện Mùa Đông, bắt các bộ trưởng của chính phủ lâm thời.

Ngay trong đêm 25/10/1917, chính quyền Xô viết do Lenin đứng đầu được thành lập. Các sắc lệnh đầu tiên được thông qua là "Sắc lệnh hòa bình" lên án chiến tranh và "Sắc lệnh ruộng đất" nhằm giải quyết vấn đề ruộng đất cho nông dân.

Hội đồng kinh tế quốc dân tối cao được thành lập để xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa. Hội đồng có trách nhiệm cải cách ruộng đất, xóa bỏ chiếm hữu ruộng đất của giới địa chủ, trao lại ruộng đất cho nông dân. Đối với công nghiệp, họ quốc hữu hóa một số nhà máy lớn, đồng thời thực hiện chính sách lao động tiên tiến như ngày làm việc 8 giờ, cấm sa thải công nhân bừa bãi, quy định chế độ nghỉ phép đối với người làm công việc nặng nhọc.

Chính quyền Xô viết còn thực hiện các biện pháp thủ tiêu tàn tích của chế độ cũ như xóa bỏ sự phân biệt đẳng cấp, những đặc quyền của giáo hội, thực hiện chính sách nam nữ bình đẳng. Nước Nga Xô viết chính thức rút khỏi Thế chiến I ngày 3/3/1918 Công lịch.

Lính Bolshevik diễu hành ở Moskva tháng 10/1917. Ảnh: TASS.

Binh sĩ Bolshevik diễu hành ở Moskva tháng 10/1917. Ảnh: TASS.

Ngày 10/1/1918, Đại hội Xô viết toàn Nga lần thứ III được khai mạc, thông qua quyết định lịch sử là cải tổ nước Cộng hòa Xô viết Nga thành Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga. Liên bang Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết (Liên Xô) sau đó được thành lập ngày 30/12/1922.

Cách mạng tháng Mười là một trong những sự kiện có ảnh hưởng lớn nhất trong thế kỷ 20, đánh dấu sự ra đời của nước Nga Xô viết - nhà nước công nông đầu tiên trên thế giới, ủng hộ công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của các nước thuộc địa. Vào thời đó, hầu hết quốc gia châu Á, châu Phi đều bị các nước thực dân phương Tây xâm chiếm và biến thành thuộc địa. Chiến thắng của Cách mạng tháng Mười đã tạo xung lực cho công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của họ.

Theo đảng Cộng sản Liên bang Nga, Cách mạng tháng Mười không chỉ làm rung chuyển thế giới bởi quy mô của nó, mà còn đặt nền móng cho sự duy trì, phát triển ổn định và tiến bộ của thế giới, hướng tới chấm dứt nạn bóc lột giữa con người với con người, xây dựng một xã hội công bằng và chủ nghĩa xã hội.

"Cách mạng tháng Mười đã chiếu sáng con đường của nhân loại tiến vào kỷ nguyên thám hiểm không gian vũ trụ, tạo ra con đường để khai thác năng lượng hạt nhân và sử dụng nó vào mục đích hòa bình, mở ra cho mọi người con đường phía trước, hướng tới hòa bình và tiến bộ", tuyên bố của đảng Cộng sản Liên Xô hồi năm 2017 có đoạn viết.

Trong cuốn Lịch sử Cách mạng tháng Mười của mình, nhà sử học Geoffrey Swain cuộc cách mạng là sự kết hợp giữa phong trào nổi dậy do đảng Bolshevik lãnh đạo với nỗi tức giận, bất mãn của tầng lớp lao động Nga với chế độ Sa hoàng.

"Không sự kiện nào trong thế kỷ 20 có thể thay đổi quá trình lịch sử thế giới hay có những kết quả to lớn như Cách mạng tháng Mười", Geoffrey Roberts, giáo sư sử học ở Ireland, nhận định.

Tin mới

Giáo viên Tây Sơn

Nghệ An: Giáo viên Kỳ Sơn 'cắt rừng' vào bản với học trò

(Baonghean.vn) - Đến ngày 5/10, tuyến đường nối trung tâm thị trấn Mường Xén với xã Tây Sơn, huyện Kỳ Sơn vẫn chưa thể lưu thông trở lại. Trước tình hình đó, giáo viên Trường Phổ thông cơ sở dân tộc bán trú Tây Sơn đã gùi lương thực, thực phẩm băng rừng vào với học trò.
Chủ tịch UBND tỉnh: Huy động lực lượng và phương tiện khắc phục nhanh hậu quả mưa lũ ở Kỳ Sơn

Chủ tịch UBND tỉnh: Huy động lực lượng và phương tiện khắc phục nhanh hậu quả mưa lũ ở Kỳ Sơn

(Baonghean.vn) - Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Trung yêu cầu huyện Kỳ Sơn phối hợp với các cấp, ngành huy động các lực lượng, phương tiện khắc phục hậu quả mưa lũ trên địa bàn, giúp nhân dân sớm ổn định cuộc sống, các cơ quan, đơn vị sớm hoạt động trở lại. 
VP Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh trao hỗ trợ đồng bào bị lũ lụt huyện Kỳ Sơn.

Ủy ban MTTQ tỉnh Nghệ An và Hội Chữ thập đỏ tiếp nhận, trao hàng hóa đến người dân vùng lũ lụt

(Baonghean.vn) - Sáng 5/10, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An; Hội Chữ thập đỏ Việt Nam và Hội Chữ thập đỏ các tỉnh, thành đã tổ chức tiếp nhận, phối hợp với chính quyền địa phương trao quà, hàng hóa cho nhân dân bị ảnh hưởng do lũ lụt tại 2 huyện Kỳ Sơn và Yên Thành.
Bữa ăn

Bữa cơm yêu thương cho học sinh mùa lũ

(Baonghean.vn) - Những ngày qua, mưa lũ khiến gia đình của hàng trăm học sinh của Trường THPT Thanh Chương 3 bị thiệt hại khi nhiều tài sản bị nước lũ cuốn trôi. Nhằm sẻ chia với học trò, những bữa cơm yêu thương đã được nhà trường thực hiện, động viên các em vượt qua những ngày khó khăn…
Hội đồng

Nghệ An: Cho ý kiến về mức chi cho hoạt động lựa chọn sách giáo khoa trong cơ sở giáo dục phổ thông

(Baonghean.vn) - Cho ý kiến vào Dự thảo Nghị quyết quy định nội dung và mức chi tổ chức lựa chọn sách giáo khoa trong cơ sở giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh, các thành viên dự họp thống nhất cao và cho rằng, việc ban hành Nghị quyết là phù hợp quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước và đáp ứng yêu cầu của thực tiễn.
Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Trung thăm hỏi, động viên đồng bào bị thiệt hại do mưa lũ tại Kỳ Sơn

Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Trung thăm hỏi, động viên đồng bào bị thiệt hại do mưa lũ tại Kỳ Sơn

(Baonghean.vn) - Sáng 5/10, đồng chí Nguyễn Đức Trung - Phó Bí thư Tỉnh uỷ, Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ huy phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn và phòng thủ dân sự tỉnh kiểm tra, chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả mưa lũ trên địa bàn huyện Kỳ Sơn.
Cử tri Quế Phong phản ánh về cụm dân cư '4 không' tại xã Cắm Muộn

Cử tri Quế Phong phản ánh về cụm dân cư '4 không' tại xã Cắm Muộn

(Baonghean.vn) - Cử tri xã Cắm Muộn (Quế Phong) phản ánh, trên địa bàn xã có cụm dân cư Huồi Máy với 37 hộ, 178 nhân khẩu ở bản Cắm Pỏm hiện còn “4 không”: không điện lưới, không sóng điện thoại, không đường giao thông, không hệ thống nước sạch. Cử tri đề nghị các cấp quan tâm, có giải pháp đảm bảo cuộc sống tốt hơn cho người dân.
Oseni tỏ ra chậm chạp, lười di chuyển. Ảnh VPF

Đâu là vấn đề của Sông Lam Nghệ An lúc này?

(Baonghean.vn) - Kinh nghiệm cho thấy, với các đội bóng có nhiều cầu thủ trẻ, càng bị áp lực thành tích, càng khó đá. Sông Lam Nghệ An không phải là ngoại lệ. Vấn đề của đội chủ sân Vinh lúc này là phải thoải mái về tinh thần, không quá lo lắng về thứ hạng.
Ô tô

Hàng chục người nỗ lực giải cứu xe ô tô mắc kẹt sau lũ

(Baonghean.vn) - Trong sáng 5/10, hàng chục thanh niên gồm công an và các lực lượng khác nỗ lực khiêng những khối đá lớn và xúc đất để giải cứu những chiếc xe ô tô bị bùn đất vùi lấp sau đợt lũ ống, lũ quét vào sáng 2/10 tại các bản của xã tà Cạ và thị trấn Mường Xén (huyện Kỳ Sơn). Trong khi đó, nhiều ô tô và xe máy khác vẫn "án binh bất động".
Vi Văn Trường

Trưởng bản ở Kỳ Sơn giằng co với lũ dữ cứu hàng chục người khỏi lưỡi hái tử thần

(Baonghean.vn) - Thấy 7 cháu học sinh và 2 cụ già trong ngôi nhà bị cô lập giữa lũ cuồn cuộn dâng cao, tôi lao qua dòng nước, tiếp cận với ngôi nhà, sau đó gọi thêm thanh niên trong bản đến ứng cứu... Nếu không phát hiện kịp thời, chắc đã có nhiều trường hợp tử vong trong trận lũ quét lịch sử vừa qua - anh Vi Văn Truyền, trưởng bản Hòa Sơn, xã Tà Cạ (Kỳ Sơn) nhớ lại.
Báo chí

Các cơ quan báo chí tích cực đồng hành, chia sẻ với người dân bị ảnh hưởng do mưa lũ

(Baonghean.vn) - Đồng chí Nguyễn Thị Thu Hường - Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Nghệ An đánh giá cao việc các cơ quan báo chí đã tích cực kết nối, tổ chức hoạt động thiện nguyện, chia sẻ khó khăn với bà con các địa phương trên địa bàn tỉnh bị ảnh hưởng do mưa lũ.
Chỉ tính riêng xã Tam Đình đã có 2 nhà bị sạt lở và nhiều nhà có nguy cơ sạt lở cao. Trong đó, là gia đình ông Ngân Văn Hải (SN1961), ở bản Quang Phúc và gia đình ông Lữ Văn Sơn, bản Quang Thịnh phải tháo dỡ hoàn toàn, các lực lượng đang giúp gia đình ông Hải tháo dỡ nhà. Ảnh: Đình Tuân

Tương Dương: Các lực lượng giúp dân di dời nhà cửa đến nơi an toàn

(Baonghean.vn) -  Hoàn lưu bão số 4 đã gây mưa to liên tục trên diện rộng tại địa bàn các xã, thị của huyện miền núi rẻo cao Tương Dương, khiến một số địa phương như Tam Quang, Tam Đình, Tam Thái, Xá Lượng, Lượng Minh… có nhiều nhà bị sạt lở và có nguy cơ sạt lở cao. Để giảm thiểu thiệt hại cho người dân, chính quyền các địa phương đã huy động lực lượng tháo dỡ nhà cửa, di dời đồ đạc đến nơi an toàn.
Chuyện về một nữ cán bộ công đoàn chuyên trách ở doanh nghiệp FDI

Chuyện về một nữ cán bộ công đoàn chuyên trách ở doanh nghiệp FDI

(Baonghean.vn) - Trong số những cán bộ công đoàn chuyên trách trên địa bàn tỉnh Nghệ An, Nguyễn Thị Ánh Lâm (SN 1991) là một trường hợp đặc biệt. Ánh Lâm là cán bộ công đoàn chuyên trách duy nhất được phân công về phụ trách công đoàn ở một doanh nghiệp FDI đông công nhân lao động. Với đam mê, tinh thần trách nhiệm, lòng nhiệt huyết, chị trở thành một hình mẫu cán bộ công đoàn lý tưởng khiến nhiều người yêu quý, ngưỡng mộ.