Đưa Mộc bản Triều Nguyễn đến gần hơn với công chúng

The Nguyen Dynasty woodblocks, currently preserved at the National Archives Center IV in Da Lat city, are one of the rarest and most valuable archival documents in the Vietnamese National Archives, and were recognized by UNESCO as a World Documentary Heritage on July 31, 2009. This is a source of pride not only for the archival sector but also for the entire Vietnamese nation.

Woodblock prints from the Nguyen Dynasty. Source: VNA (Vietnam News Agency).

Rare heritage

UNESCO's recognition of the Nguyen Dynasty woodblock collection affirms its multifaceted value, including its sophisticated craftsmanship and, especially, its content reflecting Vietnamese history through the ages, from the Hung Kings' founding of the nation to the Nguyen Dynasty.

Furthermore, this collection of documents is particularly valuable for studying the history and culture of several countries around the world, such as Laos, Cambodia, Thailand, China, France, the United States, and Portugal.

Mr. Nguyen Xuan Hung, Deputy Director of the National Archives Center IV, stated: “This valuable collection of heritage also contains many documents affirming Vietnam's sacred sovereignty over the Hoang Sa and Truong Sa archipelagos. These are precious documents, providing researchers and visitors, both domestic and international, with a reliable and rich source of historical and cultural information for studying Vietnam.”

Woodblocks are wooden plates carved with reversed Chinese or Vietnamese characters, including plates depicting major literary and historical works of the Nguyen dynasty; plates of Confucian classics; and plates from the Nguyen period, transferred from the Temple of Literature (Hanoi) to the Imperial Academy (Hue) during the reigns of Emperors Minh Mang and Thieu Tri. These plates were used to print books and were widely used in Vietnam during the feudal period.

According to historical records, the first woodblock prints in Vietnam date back to the early years of the Common Era, at the Buddhist center of Luy Lau (now in Bac Ninh province) to print the first Buddhist scriptures in Vietnam. The woodblocks that have survived to this day, dating back to around the 17th century (1665), are the books 'Bach Phap Minh Mon Luan Truc Giai', of which a 1665 edition is currently in the library of the Institute of Han Nom Studies.

Đối với tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn, phần lớn Mộc bản được khắc vào thời nhà Nguyễn (1802-945). Nội dung của khối tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn rất phong phú và đa dạng, phản ánh mọi mặt xã hội Việt Nam trong thời kỳ phong kiến như lịch sử, địa lý, chính trị-xã hội, quân sự, pháp chế, văn hóa-giáo dục, tôn giáo-tư tưởng-triết học, văn thơ, ngôn ngữ-văn tự. Tổng cộng có 152 đầu sách với 1.953 quyển.

Số lượng tài liệu Mộc bản triều Nguyễn đang được bảo quản trong kho chuyên dụng ở Đà Lạt là 34.619 tấm, tương đương 55.320 mặt khắc Mộc bản.

Phát huy giá trị tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn

Hiện nay, Mộc bản Triều Nguyễn được bảo vệ và bảo quản rất cẩn mật. Khối tài liệu quý này được bảo vệ trong một kho chuyên dụng đặc biệt. Đồng thời, nhằm bảo quản an toàn và phát huy có hiệu quả giá trị của khối tài liệu đặc biệt quý hiếm này, hiện chúng được sao lưu, in rập ra giấy dó và số hóa có phần mềm bảo vệ và khai thác sử dụng.

Ông Nguyễn Xuân Hùng cho biết thêm, những năm qua, Trung tâm đã phát huy giá trị tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn bằng nhiều hình thức như giới thiệu quảng bá trong nước và toàn thế giới, giới thiệu qua các tạp chí, phương tiện thông tin khác.

Sau khi mở cửa đón khách, giới thiệu các phiên bản tài liệu Mộc bản, nhiều du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, nghiên cứu.

Từ di sản quý giá này, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia IV cũng đã xuất bản 8 cuốn sách giới thiệu Mộc bản như sách 'Hoàng Sa và Trường Sa qua tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn-Di sản thế giới'; sách 'Mộc bản Triều Nguyễn-Đề mục tổng quan'; sách 'Khoa bảng Thăng Long-Hà Nội qua tài liệu Mộc bản'; 'Chiếu dời đô và một số kiệt tác'...

Trong những ngày diễn ra Tuần Văn hóa Du lịch Đà Lạt 2013 (từ ngày 27-31/12), du khách sẽ có thêm sự lựa chọn thú vị. Du khách sẽ không khỏi ngỡ ngàng khi đến với Phòng trưng bày tài liệu lưu trữ chuyên đề “Mộc bản Triều Nguyễn-Di sản tư liệu thế giới.” Phòng trưng bày này sẽ lần đầu tiên mở cửa đón khách tham quan kho bản gốc Mộc bản Triều Nguyễn.

Theo Vietnam+